‘Antwerpen mist investeringen door starre havenarbeid'

©Wim Kempenaers

De reden waarom de Antwerpse haven geen internationale logistiekers weet aan te trekken, heeft veel te maken met de havenarbeid, zegt transporteconoom Theo Notteboom. ‘Antwerpen mist daardoor investeringen.’

‘De wet-Major, die zegt dat alle havenarbeid in het havengebied moet worden uitgevoerd met erkende havenarbeiders, is onduidelijk in haar uitwerking en creëert rechtsonzekerheid.’ Dat zegt de Antwerpse professor Theo Notteboom. Volgens hem is het een van de belangrijkste redenen waarom buitenlandse investeerders niet geneigd zijn in de Antwerpse haven te investeren.

‘Zolang je aan je investeerder geen handleiding kan geven waarin alle regels van de havenarbeid duidelijk zijn uitgelegd, heb je een probleem’, zegt Notteboom. ‘In tegenstelling tot vele andere Eurpese havens, heeft Antwerpen weinig of geen internationale logistieke spelers als DHL of Kühne + Nagel in zijn havengebied. Je kan het wijten aan de sterkte en de macht van de ‘naties’, maar het heeft ook te maken met de ondoorzichtigheid van de havenarbeid. Ik ben er zeker van dat Antwerpen daardoor investeringen mist.’

De Antwerpse maritieme transporteconoom zegt Fernand Huts, de baas van Katoen Natie, ergens te begrijpen als hij dreigt om zijn toekomstige investeringen te verhuizen naar het buitenland, als hij verplicht wordt in zijn magazijnen op Linkeroever havenarbeiders in plaats van bedienden in te zetten. ‘Huts heeft fors geïnvesteerd en na zoveel jaar krijgt hij bezoek van de bonden en wordt gezegd dat het anders moet. Nochtans wist iedereen al twintig jaar dat hij met bedienden werkt en niet met havenarbeiders. Huts wil bovendien zo goedkoop mogelijk werken en wil zijn mensen wellicht zelf kunnen kiezen, opleiden, aanwerven én wegsturen. Nu zou hij altijd via de pool van havenarbeiders moeten werken.’

Gesloten poolsysteem

Met het huidige onflexibele poolsysteem van havenarbeid, dat wordt gedomineerd en gecontroleerd door de havenbonden, is dat volgens de professor veel ingewikkelder én duurder. ‘Het poolsysteem is vrij gesloten. Je moet geïntroduceerd zijn door de vakbonden om er te kunnen instappen. Er wordt soms te weinig naar kwalificaties gekeken. In de pool van havenarbeiders zitten ook weinig of geen allochtonen. Toch merkwaardig voor een stad als Antwerpen.’

Toch pleit Notteboom voor de handhaving van de wet-Major, mits grondige aanpassingen. ‘

Voor de echte havenarbeid, het laden en lossen, is er geen discussie. Het werkt en creëert veiligheid. Voor de logistieke activiteiten werkt het niet.’ In 2000 zette Antwerpen een serieuze stap in de goede richting met de oprichting van het statuut van de (25 tot 30 procent goedkopere) ‘logistieke havenarbeider’. Antwerpen werd daarmee wel de enige haven in Europa die zegt dat logistiek activiteiten door erkende havenarbeiders moet gebeuren.

Notteboom: ‘Maar het systeem vertoont hiaten. We moeten het competitiever maken en meer rechtszekerheid geven. Als dat niet lukt, moeten we het misschien zelfs opengooien voor andere (private) interimsystemen.’

De wet-Major afschaffen is volgens Notteboom geen goed idee. Dat denkspoor mag volgens hem enkel worden gevolgd als de huidige gesprekken tussen vakbonden, werkgevers en overheid over de havenarbeid niets opleveren.

Notteboom: ‘Het is veel makkelijker te sleutelen aan het ‘logistiek contingent’ dan de wet af te schaffen. Je dreigt immers nog meer problemen te veroorzaken. De kans is ook groot dat de discussie uitdraait tot een echt sociaal conflict. Niemand wil dat de havens worden platgelegd.’

Pragmatischer

Notteboom vindt wel dat men het probleem van ‘de onflexibele havenarbeid’ - een discussie die ook al tien jaar aansleept - moet scheiden van het probleem van de logistieke havenarbeid. ‘Dat zijn twee afzonderlijke dingen.’

Notteboom beaamt dat de havens van Gent en Zeebrugge veel pragmatischer omspringen met de ‘grijze zones’ in het havenarbeidssysteem. ‘De Antwerpse bonden houden veel meer vast aan de strikte toepassing van de wet-Major.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud