Belbus op sterven na dood

De belbussen verdwijnen geleidelijk uit het Vlaamse straatbeeld. ©ID/ photo agency

De dure belbussen vervoerden vorig jaar een kwart minder reizigers dan in 2017. De Lijn verwees naar eigen zeggen veel gebruikers door naar vaste buslijnen.

De populariteit van de belbus neemt snel af in Vlaanderen. De flexibele kleine bussen van De Lijn vervoerden vorig jaar 931.257 reizigers, bijna een kwart minder dan in 2017. Dat blijkt uit cijfers van Vlaams minister van Mobiliteit Ben Weyts (N-VA).

De Lijn lanceerde de belbus in 1991 om reizigers in dunbevolkte gebieden te bedienen. De kleine bussen rijden alleen op aanvraag en kennen geen vaste route of dienstregeling. Gebruikers betalen de prijs van een gewoon busticket.

Sinds 2012 is het aantal gebruikers van de belbus met ruim de helft gedaald. Vooral in Antwerpen (-71%) en Vlaams-Brabant (-63%) is de achteruitgang sterk. In die provincies werden in 2015 een reeks belbusgebieden afgeschaft omdat er een voldoende uitgebreid regulier bus- en tramnet bestaat. In Oost-Vlaanderen, waar vorig jaar een op de drie ritten van de belbussen plaatsvond, is de daling veel minder sterk.

Cover

De Lijn wijt de daling aan het nieuwe reservatiesysteem Cover, dat de vervoermaatschappij tussen 2016 en 2018 stapsgewijs invoerde. Reizigers die vroeger de belbuscentrale contacteerden, kregen automatisch een belbus toegewezen als er plaats vrij was. In het nieuwe systeem bekijkt de belbuscentrale eerst of er geen alternatief bestaat met een vaste buslijn of een combinatie met de trein.

De tijd dat belbussen uitreden voor een of twee personen ligt gelukkig achter ons.
Ben weyts
vlaams minister van mobiliteit

‘Door het nieuwe reservatiesysteem is er een grote verschuiving van de belbus naar ander aanbod geweest, zeker bij reizigers met een vaste en regelmatige verplaatsing’, zegt Tom Van de Vreken, de woordvoerder van De Lijn. ‘Terwijl een scholier of een werknemer vroeger 40 keer per maand de belbus nam, neemt die nu een vaste lijn die wij hebben voorgesteld. Die klanten reserveren dus geen belbusritten meer, wat zich weerspiegelt in het lagere aantal reservaties.’

Volgens minister Weyts heeft het nieuwe systeem de belbus kostenefficiënter gemaakt. ‘De tijd dat belbussen uitreden voor een of twee personen, met een kostenplaatje van meer dan 40 euro per reiziger per rit, terwijl een alternatief via het reguliere net voorhanden is, ligt gelukkig achter ons’, zegt de minister. ‘Die praktijk was en blijft niet te verantwoorden tegenover de belastingbetaler.’

Vervoer op maat

Of de belbus nog een toekomst heeft, moeten de 15 onlangs opgerichte vervoerregio’s binnenkort beslissen. Door het nieuwe Vlaamse decreet Basisbereikbaarheid moeten de vervoerregio’s zelf het lokale ‘vervoer op maat’ organiseren. De Vlaamse regering hevelt daarvoor het bestaande budget voor de belbussen (30 miljoen euro) en het leerlingenvervoer (70 miljoen euro) over. Met dat geld kan elke vervoersregio belbussen laten rijden, maar ook kiezen voor taxicheques of deelfietsen. ‘Zolang de vervoerregio’s geen beslissing hebben genomen, garanderen wij de continuïteit van de belbussen’, verzekert Van de Vreken.

Vlaams parlementslid Orry Van de Wauwer (CD&V), die de cijfers opvroeg bij minister Weyts, vreest dat de belbus zal verdwijnen in regio’s met weinig gebruikers of voldoende alternatieven. ‘Waar weinig vraag is, bestaan vaak onvoldoende alternatieven’, zegt hij. ‘Daar is het belangrijk dat de optie van de belbus blijft bestaan. Maar ook op reguliere lijnen kunnen we met belbussen werken als er te weinig aanbod is. We moeten meer inzetten op belbussen in plaats van die af te bouwen.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect