Transporteurs vinden geen chauffeurs

©Hollandse Hoogte / Peter Hilz

De Belgische transportfirma’s vinden nog amper truckchauffeurs. Het probleem wordt elk jaar erger, zo is bij de bedrijven te horen. Het gratis rijbewijs kan soelaas bieden.

‘Trucker is in Vlaanderen het knelpuntberoep nummer een’, zegt Bob Van Steenweghen van de Limburgse transportgroep H.Essers, met 1.500 trekkers een van de grootste van het land. ‘Het probleem wordt alsmaar erger. Doordat de instroom van jonge mensen jaar na jaar lager ligt dan de uitstroom, moeten we in België jaarlijks op zoek naar minstens 100 chauffeurs.'

H. Essers heeft bijna 30 vacatures uitstaan. 'Maar voor de hele groep - we zijn actief in 15 landen - gaat het elk jaar om enkele honderden vacatures. Het is een Europees probleem aan het worden', zegt Van Steenweghen.

De langeafstandsritten en het lang van huis zijn, schrikt veel mensen af.
Bob Van Steenweghen
H.Essers

Bij andere transporteurs is een gelijkaardig geluid te horen. ‘We hebben constant minstens vijf vrachtwagens stilstaan omdat we geen chauffeurs vinden’, zegt Marc Geerts, de topman van het Antwerpse Corneel Geerts.

'Constant op zoek'

‘In het voorjaar zochten we tien chauffeurs. Nu een vijftal’, zegt CEO Filip De Clercq van het Oost-Vlaamse Gilbert De Clercq, dat werk geeft aan een honderdtal chauffeurs. ‘We zijn constant op zoek.’ Het probleem is zo nijpend dat voor heel goede chauffeurs zelfs al een war on talent aan de gang is in België.

Er zijn diverse redenen waarom het moeilijk is om mensen te vinden of waarom oudere chauffeurs afhaken. ‘De langeafstandsritten en het lang van huis zijn, schrikt veel mensen af’, zegt Van Steenweghen van H.Essers. ‘Veel mensen willen ’s avonds liever bij hun gezin zijn en kiezen voor een ander beroep.’

Een andere belangrijke reden is dat de job van chauffeur veel van zijn ampleur, zijn sociale status heeft verloren, zegt De Clercq. Weinigen associëren ‘trucker zijn’ nog met het fiere lied ‘Met de vlam in de pijp’ uit de jaren 70 van de Nederlander Henk Wijngaard. Nog geen 10 procent van de truckchauffeurs is nu jonger dan 26 jaar.

Deuk voor 'easy rider'-gevoel

De files en de strenge rij- en rusttijden hebben het vrije ‘easy rider-gevoel’ een flinke deuk gegeven. Truckchauffeur zijn is een pak stresserender dan 50 jaar geleden en wordt alsmaar ingewikkelder, is te horen.

‘Je moet veel regels naleven, met heel veel veiligheidsrisico’s rekening houden en meestal goed geinformeerd zijn over alles wat met gevaarlijke goederen te maken heeft. Allemaal niet vanzelfsprekend. Veel oudere chauffeurs - de gemiddelde leeftijd in de sector schommelt rond 50 à 55 jaar - haken af door de toename van files, controles, boetes en werkdruk, is bij Geerts te horen.

Opleiding

Ook het behalen van het rijbewijs is niet langer een formaliteit. Vroeger haalden veel jongeren hun attesten voor truckchauffeur in het leger. Nu moet je tot 4.000 à 5.000 euro betalen voor een opleiding. Da’s veel geld.

+34%
Het aantal bij de VDAB aangemelde vacatures voor vrachtwagenchauffeurs lag de afgelopen twaalf maanden 34 procent hoger dan in dezelfde periode een jaar eerder.

H.Essers is een groot bedrijf en verlaagt die drempel door de opleidingen zelf te financieren. Maar voor kleine bedrijven is dat niet zo gemakkelijk. Limburg - waar nu meer dan 200 vacatures zijn voor truckchauffeur - startte zopas een experiment, meldde de VRT, met een gratis opleiding.

De provincie zette samen met de VDAB en de transportsector een proefproject op waarbij potentiële chauffeurs worden gescreend op motivatie en dan worden voorgesteld aan werkgevers. Die voorzien dan in een opleiding met steun van de provincie.

Anomalieën in regelgeving

‘Maatregelen om de instroom te verhogen, kunnen we alleen maar toejuichen’, zegt Van Steenweghen. Toch blijken er nog anomalieën te zitten in de regelgeving, die een beperkte vorm van subsidie voor het rijbewijs heeft ingeschreven, is te horen bij Marc Geerts. ‘Onze magazijnier had zin om chauffeur te worden, maar kreeg geen toelating om de opleiding te volgen bij de VDAB omdat hij niet werkloos was.’

‘Wordt Limburg een succes, dan wordt het project uitgerold naar andere provincies’, zegt Shaireen Aftab van de VDAB. ‘De opgeleide chauffeurs zullen begin volgend jaar startensklaar zijn’, zegt Isabelle De Maegt van de beroepsvereniging Febetra.

Uitstaande vacatures

De Belgische vervoersfederatie voerde eind vorig jaar een onderzoek uit naar de uitstaande vacatures in de sector. Van de 174 firma’s die antwoordden, was meer dan 80 procent op zoek naar personeel. In 70 procent van de gevallen ging het om chauffeurs, in totaal een 540. De provincie Antwerpen had het grootste probleem om chauffeurs te vinden (23%), gevolgd door Vlaams-Brabant (18%), Brussel (12%) en Oost-Vlaanderen (11%).

‘Sindsdien is het probleem alleen maar acuter geworden’ , zegt De Maegt. Ons land telt iets meer dan 8.000 transportbedrijven. 3.240 daarvan zijn eenmansfirma’s. De Maegt : ‘Als we de cijfers van ons onderzoek extrapoleren naar de hele sector kwamen we vorig jaar al gauw aan een 3.000 vacatures voor chauffeurs.’

Acuut

De cijfers van de VDAB lijken dat te bevestigen. Ze tonen ook aan dat het aantal vacatures voor vrachtwagenchauffeurs de afgelopen twaalf maanden met 4.613 nog nooit zo hoog is geweest en maar liefst 34 procent hoger ligt dan het jaar voordien.

Het klopt dat het totaal aantal bij de VDAB aangemelde vacatures hoog is. Dit jaar is de kaap van 250.000 gerond. Maar de problemen in de transportsector zijn bijzonder acuut. Want daar moeten nog de vacatures worden bijgeteld die niet via de VDAB passeren, ook al is dat een minderheid.

Bijna de helft van de gezochte chauffeurs bestaat uit bestuurders voor trekkers met oplegger. Daar steeg de vraag met 28 procent. De vraag naar chauffeurs voor distributie, die hun uurrooster deels zien evolueren naar nachtwerk, steeg met 42 procent tot 943.

Volgens Marc Geerts van Corneel Geerts is ook de lage verloning een reden waarom weinig jongeren in het beroep van trucker stappen. ‘Die bedraagt 11 euro netto per uur.’ Een gemiddeld chauffeur verdient volgens De Maegt tussen 2.000 en 2.460 euro. ‘Als hij veel internationaal rijdt, ligt zijn loon tussen 2.800 en 3.000 euro.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect