Vakbonden leggen spoor lam in strijd voor meer loon

Een Britse studie maakt duidelijk dat de productiviteit op het Belgische spoor achterop hinkt tegenover die in de buurlanden. ©REUTERS

De socialistische en de liberale spoorbond staken donderdag voor meer loon. De dalende subsidies en de dreigende liberalisering dwingen de directie voet bij stuk te houden.

De socialistische vakbond ACOD legt donderdag, gesteund door het liberale VSOA, het Belgische spoornet grotendeels lam. De twee vakbonden staken tegen het ontwerp van sociaal protocolakkoord. De cao-variant van het spoor moet de arbeidsvoorwaarden voor de periode 2020-2022 regelen. Nadat de vakbonden het voorstel eind november verwierpen en een verzoeningsvergadering vorige week mislukte, grepen ACOD en VSOA naar het stakingswapen.

1 Wat eisen de bonden?

Dat maar een op de drie treinen rijdt, toont dat het ongenoegen groot is.
socialistische vakbond

Volgens de bonden heeft het spoorpersoneel genoeg afgezien. ‘Tijdens de vijf voorbije jaren zijn de dotaties met 3 miljard euro verminderd, gingen 4.500 banen verloren en heeft het spoorwegpersoneel 20 procent productiviteitsinspanningen geleverd’, stelt de socialistische vakbond in een pamflet.

De bonden eisen een loonsverhoging met 1,1 procent, dezelfde loonsvoorwaarden voor contractuelen en statutairen, en het behoud van de 36-urige werkweek.

Vooral dat laatste ligt erg gevoelig. De NMBS en de netbeheerder Infrabel willen af van het huidige systeem waarbij het personeel 36 uur per week werkt, maar 40 uur presteert en zo elk jaar 26 recuperatiedagen verzamelt. Nieuw aangeworven personeelsleden zouden vanaf 1 januari 38 uur per week werken. Dat bedreigt evenwel het eenheidsstatuut, dat de spoorbonden met hand en tand verdedigen.

2 Waarom staat de spoordirectie op de rem?

De directie wil het personeel verleiden met een reeks voordelen, zoals hogere maaltijdcheques en de invoering van een fietsvergoeding. Die maatregelen betekenen een loonsverhoging van 0,7 procent, een pak minder dan de 1,1 procent waarop de vakbonden naar het voorbeeld van de privésector azen.

Volgens HR Rail, de personeelsdienst van het spoor, zijn de vakbondseisen niet realistisch omdat de dotaties tussen 2016 en 2020 met 20 procent zijn gedaald. Daarnaast zou uit een studie gebleken zijn dat het spoorpersoneel gemiddeld minder werkt en meer verdient dan bij soortgelijke bedrijven in België.

De dreigende liberalisering geeft de directie nog minder manoeuvreerruimte. Tegen 2023 moet de federale regering via een aanbesteding het contract toewijzen om treinen te laten rijden met subsidies. De regering mag die taak nog één keer voor tien jaar toekennen aan de NMBS als die voldoende performant functioneert. En daar knelt het schoentje. Een Britse studie maakte duidelijk dat de productiviteit op het Belgische spoor achterop hinkt tegenover de buurlanden.

3 Waarom staakt het ACV niet mee?

Opmerkelijk is dat het ACV niet oproept te staken. De christelijke vakbond beperkt zich tot een informatiecampagne, al blijkt ze stakende leden wel te vergoeden.

Het ACV heeft de sleutel voor een akkoord in handen. De christelijke bond kan de directie in de nationale paritaire commissie de nodige tweederdemeerderheid leveren om de meeste cruciale plannen rond de arbeidsduur door te drukken. Al zou de afsluiting van een sociaal akkoord tegen de zin van de socialistische vakbond, de sterkste bond op het spoor, een uniek en onwaarschijnlijk precedent vormen.

4 Hoeveel treinen rijden vandaag?

Door het systeem van de minimale dienstverlening, dat de federale regering vorig jaar invoerde, moet de NMBS een noodvervoersplan opstellen bij stakingen. Daaruit bleek dinsdag dat donderdag amper een trein op de drie rijdt. ‘Niet slecht toch?’, klinkt het tevreden bij de socialistische vakbond. ‘Dat toont dat het ongenoegen zeer groot is.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud