'Dit is het geschikte moment om de woonbonus af te schaffen'

Er wordt gevreesd dat wat wordt uitgespaard op de verlaagde registratierechten wel eens beduidend lager kan uitvallen dan het voordeel van de woonbonus die zou wegvallen. ©jonas lampens

Er wordt verrassend positief gereageerd op de afschaffing van de woonbonus. Toch zijn er ook scherpe kanttekeningen en twijfels in de bouw- en vastgoedsector bij het fiscale luik van de startnota Bart De Wever.

Er is weinig tegenkanting vanuit de vastgoedsector tegen de afschaffing van de woonbonus in Vlaanderen op zich. Het voordeel van de woonbonus wordt gespreid over een aantal jaren en bedraagt maximaal 944 euro per belastingplichtige per jaar. 'De woonbonus is weinig transparant en het is niet evident om aan iedereen duidelijk maken hoe het werkt. Een verlaging van de registratierechten is veel duidelijker.'

'Het allerbelangrijkste is dat het een voordeel is dat de koper meteen voelt in zijn geldbeugel. Hij krijgt zijn cashvoordeel direct en dat op een moment dat hij het het meeste nodig heeft’, stelt Johan Krijgsman, de topman van ERA, het grootste netwerk van vastgoedmakelaars in ons land.

Fiscaal voordeel

Hij is vooral ongerust dat het aanzienlijke fiscale voordeel van de woonbonus, dat in heel wat gevallen kan oplopen tot zo'n 30.000 euro over de hele periode voor een koppel, drastisch wordt afgeslankt tot een 'minireductie' van de registratierechten.

De sector benadrukt dat de registratierechten in België nog altijd heel hoog zijn. Hij pleit voor meer langetermijnbeleid.

Er wordt van uitgegaan dat het nieuws van de aankondiging op korte termijn geen effect heeft op de vastgoedmarkt, want er is nog niets concreet beslist. Maar als de beslissing valt, is het belangrijk dat er snel en duidelijk wordt gecommuniceerd.

Krijgsman betwijfelt of de verlaging van de registratierechten de arbeidsmobiliteit zal verbeteren. ‘Daarvoor moet de meeneembaarheid van de registratierechten worden verhoogd. Vandaag is dat maximum 12.500 euro. Mensen die overwegen te verhuizen voor hun werk zijn eerder mensen met een huis van 400.000 euro. Zij kunnen met de huidige regeling maar een deel recupereren.'

Er wordt ook benadrukt dat de registratierechten in België nog altijd heel hoog zijn. De sector pleit voor meer langetermijnbeleid. Er is pas een wijziging van de registratierechten doorgevoerd en er wordt al een nieuwe aangekondigd.

Geen terugval

Het afschaffen van de woonbonus hoeft niet noodzakelijk te leiden tot een terugval van de markt. 'In Brussel werd in 2017 de woonbonus afgeschaft. Dat jaar waren er in de hoofdstad 3,8 procent meer transacties, tegenover 3,6 procent meer in Vlaanderen en 5 procent meer in Wallonië.

'Ook in Vlaanderen heeft het minder gunstig maken van de woonbonus in 2016 de markt niet verstoord. De verlaging van de marktrente speelde daarin een rol. Door de heel lage rente vandaag, en waarschijnlijk ook de komende jaren, is dit dus het geschikte moment om de woonbonus af te schaffen', meent notaris Bart van Opstal.

Erfenis

De notaris is ook positief over een verlaging van de erfenisrechten voor de langstlevende partner.

Het is belangrijk dat de regering tot een correcte budgettering komt: aan al die maatregelen hangt een prijskaartje vast.
Marc Dillen
Directeur-generaal Vlaamse Confederatie Bouw

Die vrijstelling bestaat wel al voor de gezinswoning, ongeacht het bedrag. 'De uitbreiding van de vrijstelling naar het roerend vermogen dat samen is opgebouwd, zal ook positief worden onthaald. Nu vinden koppels het vaak onrechtvaardig. De langstlevende wordt vanuit hun standpunt belast op zijn eigen vermogen.

'Er zijn voldoende denkpistes om het verlies van die fiscale inkomsten te compenseren. Ettelijke miljoenen euro's vloeien weg door met Nederlandse notarissen te werken. Die deur kan gemakkelijk worden gesloten. Een mogelijkheid is ook de handgift en bankgift minder royaal te maken. De vrijgestelde termijn voor het betalen van erfenisrechten na een handgift of bankgift kan bijvoorbeeld verlengd worden van 3 naar 7 jaar.' 

Renovatie

De bouw ziet ook nadelen aan de afschaffing van de woonbonus. Tot nu toe werd die voor 80 procent gebruikt voor de aankoop van een woning, 16 procent voor nieuwbouw en maar 4 procent voor renovatie. Het kan niet de bedoeling zijn om alles te verschuiven naar een verlaging van de registratierechten en dus niets te voorzien voor renovatie', benadrukt Marc Dillen, de directeur-generaal van de Vlaamse Confederatie Bouw.

'Er moet door de overheid voldoende geld worden gemobiliseerd om de renovatiegolf te versnellen en zo de doelstellingen van energie-efficiëntie, duurzaamheid en klimaat te halen. Het huidige renovatietempo moet worden verdrievoudigd om die doelstellingen te halen en een deel van de bevolking heeft nood aan financiële steun om een renovatie te doen of een nieuwbouw te kopen', is de redenering.

Betonstop

Dillen pleit voor een langetermijninvesteringsdoelstelling om de droogte en de kwaliteit van het water aan te pakken. 'Dat was al de ambitie van de vorige regering, maar die moet nu concreet worden ingevuld. De nieuwe regering moet er echt werk van maken of we halen de doelstelling van vergroening en waterkwaliteit nooit.'

Het aanpakken van de pensioenlasten van de gemeenten en steden koppelen aan hun investeringsstrategie, wordt positief onthaald. Ook het feit dat ruimtelijke ordening minder op zich zal staan, maar geïntegreerd wordt in de visie op andere belangrijke doelstellingen als mobiliteit en betaalbaar wonen, valt in goede aarde.

'Belangrijk is ook dat de regering tot een correcte budgettering komt: aan al die maatregelen hangt een prijskaartje vast. Met de verschuiving van een betonstop naar een bouwshift, lijkt een stap gezet naar een realistischer verhaal', besluit Dillen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect