Vlaanderen krijgt vervallen kasteel van Heers na 20 jaar in handen

©Tom Palmaers

Na twee decennia gekrakeel draagt een adellijke familie het verloederde kasteel van Heers over aan de Vlaamse regering. Een miljoenenrenovatie moet de Limburgse parel in haar oude glorie herstellen.

Lekkende daken, kapotte vensters en vloeren die zo versleten zijn dat een architecte er enkele jaren geleden doorheen zakte. Het 500 jaar oude kasteel van Heers, vlak bij Sint-Truiden, verkeert in een erbarmelijke staat. Maar het unieke kasteel in laatgotische stijl heeft na 20 jaar verwaarlozing eindelijk weer perspectief. De Vlaamse regering neemt de ruïne voor een symbolische euro over van de adellijke eigenaarsfamilie Desmaisières.

Eugéne Desmaisières, burgemeester van Heers en zoon van een Belgische minister, kreeg het Limburgse domein in 1859 in handen. Zijn achterkleinzonen Michel en Ricardo Desmaisières bewoonden jarenlang elk een helft van het kasteel, maar leefden in grote ruzie met elkaar. De bewoners verwarmden zich aan een houtkachel en hadden geen warm water. Dat leverde hen in de jaren 90 een verschijning op in het programma 'Vergane glorie' van tv-maker Paul Jambers.

De essentie

  • De Vlaamse regering neemt het kasteel van Heers over voor een symbolische euro.
  • De arme eigenaarsfamilie liet het 500 jaar oude kasteel volledig verkommeren.
  • Vlaanderen investeert 10 miljoen euro relancegeld in de renovatie.
  • Het kasteel van Heers moet uitgroeien tot een van de toeristische parels van Limburg.

De voorbije decennia liet de aan lager wal geraakte familie het kasteel volledig verkrotten. Toen de Vlaamse overheid in 2000 een melding binnenkreeg over een ingestort dak stond minister Johan Sauwens op het punt het kasteel te kopen. Maar de Limburger moest niet veel later opstappen als minister, waarna het dossier in de vergeetput belandde.

De familie Desmaisières zette het kasteel daarop te koop voor 3 miljoen euro. Maar elke overnamepoging liep met een sisser af. Een van de eerste geïnteresseerden was een Limburgse zakenman, die 20 miljoen euro wilde investeren in een congrescentrum met luxeflats. De investeerder kwam op de dag van de verkoop echter niet opdagen bij de notaris en vloog later in de gevangenis omdat zijn bedrijf tal van Belgen had opgelicht. Ook de gesprekken met een Nederlands bedrijf dat droomde van een luxueus rusthuis, een Brits-Arabisch consortium met plannen voor een manege en een Franse wijnbouwer draaiden op niets uit.

10 miljoen
De Vlaamse regering investeert 10 miljoen euro in de renovatie van het kasteel van Heers.

Verwaarlozing

Al in 2004 veroordeelde een rechtbank de broers Desmaisières omdat ze het beschermde monument niet deftig in stand hielden. De Vlaamse overheid stak 1,5 miljoen euro toe voor enkele broodnodige werken, waaronder de plaatsing van een nooddak. Omdat de broers de facturen niet konden terugbetalen, liet Vlaanderen beslag leggen op hun eigendommen.

Sinds het vertrek van de laatste bewoner Ricardo Desmaisières in 2012 groeide het kasteel uit tot een trekpleister voor urban explorers. Het kapotte kasteel met een scheefgezakte piano, een verwoeste biljarttafel en bestofte Alfa Romeo's leverde unieke plaatjes op. Vandaag is het gebouw helemaal leeggehaald. De gemeente haalde het meubilair weg. De Vlaamse overheid liet de oldtimers vijf jaar geleden veilen.

In principe is het niet de taak van de overheid kastelen te kopen, maar dit is erfgoed met een grote E.
Matthias Diependaele
Vlaams minister van Onroerend Erfgoed

Twintig jaar na de eerste poging sloot de Vlaamse regering dan toch een dading af met burggraaf Ricardo Desmaisières (90) en de Spaanse erfgenaam van zijn broer Michel, die in 2014 overleed in Tenerife. Vlaanderen zet in ruil voor de overname van het domein van 17 hectare alle lopende processen stop.

Vlaams minister van Onroerend Erfgoed Matthias Diependaele (N-VA) maakt 10 miljoen euro uit het relanceplan Vlaamse Veerkracht vrij voor het project. Dat bedrag volstaat alleen voor de cascorestauratie. De regering hoopt dat een privépartij daarna zal investeren in een nieuwe toeristische invulling voor het historische waardevolle domein, bijvoorbeeld als hotel.

'In principe is het niet de taak van de overheid kastelen te kopen', zegt minister Diependaele. 'Maar dit is erfgoed met een grote E. Het zou een schande zijn als we dit kasteel nog vijf jaar langer laten vervallen.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud