analyse

‘De nieuwe AB InBev-CEO? Een mix van Elon Musk, Tim Cook en LVMH’

Hoe vervang je iemand die 16 jaar zijn stempel drukte en straks een tijdperk afsluit? ©REUTERS

Welke witte raaf is geschikt om AB InBev-topman Carlos Brito op te volgen? Voor headhunters is dat het nec plus ultra van alle opdrachten. ‘Bij zo’n job zeg je nooit: sorry, niet geïnteresseerd.’

‘Dit verhaal is niet simpel. Ik schat dat er in de wereld een 20-tal kandidaten zijn die het kunnen. Maar dit is wel een heel interessante uitdaging. AB InBev is een iconisch bedrijf. Het gebeurt niet zo vaak dat de toppositie bij zo’n wereldgroep vrij komt. Elke kandidaat zal dat op zijn minst willen bekijken. Bij zo’n kans zeg je niet: ‘Sorry, ik ben niet geïnteresseerd.’ This is the best search ever. Ik zou zelfs willen betalen om zo’n opdracht te doen.’

Filip Lerno, een gewezen executive searcher bij Heidrick & Struggles, klinkt bijna euforisch over de zoektocht die AB InBev naar verluidt is begonnen om CEO Carlos Brito te vervangen. Begin deze week berichtte Financial Times dat Brito in de loop van volgend jaar stopt aan de top, om daarna een zitje op te nemen in de raad van bestuur. De rekruteringsfirma Spencer Stuart zou de opdracht hebben gekregen kandidaat-opvolgers op te lijsten.

Hoe vervang je iemand die 16 jaar zijn stempel drukte en straks een tijdperk afsluit? Brito liet de van oorsprong Leuvense brouwerij uitgroeien tot het nummer één van de wereld, met globale merken in de portefeuille als Stella Artois, Budweiser en Corona en een 500-tal lokale bieren. Onder zijn leiding deed de brouwer megaovernames, waaronder die van het Amerikaanse Anheuser-Busch en het Zuid-Afrikaanse SABMiller. Dat zadelde de brouwer op met een reuzeschuld van 102,5 miljard dollar, waarvan nog altijd 87,4 miljard overschiet, of 4,9 keer de brutobedrijfswinst.

19 miljard verlies

‘Bij zo’n zoektocht moet je altijd eerst kijken naar de cui bono: wie brengt die vervanging iets op?’, zegt Lerno, die naar eigen zeggen vrijuit kan praten omdat hij niet meer actief is in de sector. ‘Het heeft vooral te maken met ontevreden aandeelhouders.’ Hij verwijst naar de tabaksreus Altria en de familie Santo Domingo, de twee referentieaandeelhouders van SABMiller, toen AB InBev die overnam. Bij die deal kregen zij cash én aandelen AB InBev, die niet verhandeld kunnen worden tot in de herfst van volgend jaar. Door de koersval van AB InBev kijken die aandelen tegen een papieren verlies van 19 miljard euro aan.

Waaraan moet de nieuwe CEO van de bierreus voldoen?

  • Iemand met een passie voor producten die de brug kan leggen naar een bredere consumentengroep.
  • Iemand die in staat is heilige huisjes met de grond gelijk te maken.
  • Iemand die inspirerend en charismatisch is: you need to fill the room with your presence.
  • Iemand met een onbevangen blik die openstaat voor innovatie en experiment.
  • Iemand die in staat is extra aandeelhouderswaarde te creëren zodat de broodheren tevreden zijn.
  • Iemand met het juiste morele kompas, alleen al wegens de impact van bier op de gezondheid.
  • Iemand die een sterke groeistrategie uitzet en de ruimte afdwingt om in merken en producten te investeren.

‘Je moet de zaak bekijken in het kader van het versnellen en het optuigen van de aandeelhouderswaarde’, zegt Lerno. ‘That’s the number one thing. Dat zal de taak zijn van de nieuwe man of vrouw die het roer in handen krijgt. Hoe ziet het profiel er dan uit? Ik probeerde altijd een Frankenstein-achtig profiel te maken met stukken en brokken van andere CEO’s die succesvol waren in hun tak van de sport.’

‘Dan denk ik aan een percentage Elon Musk, die met Tesla enorm inspirerend is. Die magie heeft Brito wat verloren, wellicht omdat hij iets te veel met de kosten en zijn brutobedrijfswinst (ebitda) bezig was. Kijk naar de aandelenkoers van Tesla, die is de voorbije jaren de stratosfeer in geschoten. Het blijft een verhaal waar iedereen naar opkijkt. Ik zou ook een stukje Tim Cook nemen. Door Steve Jobs werd Apple een icoon, maar onder Cook werd het een ongelooflijk geoliede winstmotor. En dan denk ik, verdorie, we werken met bier: kunnen we daar niet meer beleving in brengen? Zoals bij LVMH: they don’t sell a handbag, they sell the LVMH way of live. Zo probeer ik te visualiseren hoe het ideale profiel eruitziet.’

Procterian

De aanstelling van Spencer Stuart voor de zoektocht naar een nieuwe CEO zou erop neerkomen dat nadrukkelijk naar externe kandidaten wordt uitgekeken. Managers die nu niet voor AB InBev werken. Van het huidige managementteam zou enkel Michel Doukeris, die nu het Noord-Amerikaanse merk Anheuser-Busch leidt, in aanmerking komen om in de voetsporen van Brito te treden.

Ik zou zeker niet gaan voor een interne oplossing. Dat is more of the same. Heilige huisjes zullen in dat geval blijven staan. Je hebt een visionair nodig.
Filip Lerno
Ex-headhunter bij Heidrick & Struggles

‘Ik zou zeker niet gaan voor een interne oplossing’, zegt Lerno. ‘Dat is more of the same. Heilige huisjes zullen in dat geval blijven staan. Je moet iemand hebben die onbevangen naar het verhaal kijkt. Ga ook niet op zoek naar de klassieke Procter & Gamble-boy, omdat die te vaak in platgetreden paden denken. Het woord ‘Procterian’ is niet toevallig gekozen. Het zijn mensen die altijd op dezelfde manier denken. Bij AB InBev moet veel veranderd worden om succesvol te zijn.’

Als het zijn bedrijf zou zijn, zou Lerno kijken naar een chief transformation officer. ‘Het aandeel AB InBev kost nu 50 euro. Dat is niet duur, al is het ook niet goedkoop. Hoe kan je dat zo optimaal organiseren dat de aandeelhouders of broodheren tevreden zijn? Dat zal mission number one zijn. AB InBev heeft zelf voldoende ervaring in financiële hefbomen en besparen. Wat je nodig hebt, is een visionair. We zitten in alcohol. De alcohol van vandaag kan het sigarettenverhaal zijn van gisteren. Kijk naar hoe de mentaliteit van jonge mensen evolueert. Dan moet je opletten. Is alcohol nog altijd 100 procent de business waarin je als aandeelhouder je geld wil steken? Waarom ook niet in gezondheid en natuurlijke dranken? Zo iemand heb je nodig. Je moet de dingen anders durven te bekijken. Al moet je natuurlijk in je domein van expertise blijven.’

Hoewel blijkbaar externe kandidaten worden gezocht, gelooft Chris Burggraeve, gewezen topmarketeer bij AB InBev en de voorlaatste Belg in het management, daar niet in. ‘Negen kansen op de tien wordt het een interne troonopvolger’, zegt hij. ‘Vergeet niet dat AB InBev een heel sterke bedrijfscultuur heeft. Het aantal helden dat van buitenaf komt en een bedrijf op zo’n niveau kan omturnen is heel klein. Lou Gerstner bij IBM was zo’n uitzondering. In theorie klinkt het heel mooi dat onbevangenheid nodig is. Maar vaak brengen outsiders hun eigen mensen binnen. Dat veroorzaakt meer turbulentie dan bij de keuze voor een interne kandidaat. Heeft de raad van bestuur daar de appetijt voor? Denkt hij dat AB InBev een diepere revolutie nodig heeft? Hoe existentieel is dit moment? AB InBev staat onder druk, maar is in se een zeer performant bedrijf. Het zit niet in overlevingsmodus zoals IBM destijds. Het gaat over het aansnijden van een nieuw hoofdstuk van duurzame omzetgroei. De hamvraag is: hoeveel keuzevrijheid eist en krijgt die interne kandidaat van de board?’

Ik mik op een interne kandidaat. Vaak brengen outsiders hun eigen mensen binnen. Dat veroorzaakt meer turbulentie dan bij de keuze voor een interne kandidaat.
Chris Burggraeve
Ex-directielid AB InBev

Krijtlijnen

Insiders wijzen erop dat de operationele marge (ebitda) bij de biergigant zeer hoog is: 31 procent en dubbel zo groot als bij de andere spelers in de sector. Dat is een belangrijke eis van de board, klinkt het. Dat is het mantra. Alles wijkt daarvoor. Daardoor kan een fors stuk van de inkomsten niet in merken en producten worden geïnvesteerd, maar verdwijnt het in de zakken van de aandeelhouders. Het is de board met zijn grote familiale en financiële verankeraars die de krijtlijnen daarvoor vastlegt en de globale strategie bepaalt. De CEO bestaat bij hun gratie.

Dat knelpunt werd geaccentueerd bij de overname van SABMiller. Bij AB InBev heeft een CEO weinig manoeuvreerruimte om te investeren, luidt het. Tegelijk worstelt AB InBev met hoge schulden en een kwakkelende beurskoers. Waarom in zo’n context blijven vasthouden aan die winstmarge van 31 procent? Wil de board van dat dogma afwijken? En krijgt de nieuwe CEO daardoor financiële speelruimte om een nieuwe groeistrategie uit te tekenen? Alles hangt af van hoe de machtsbalans in die board - met de Belgische families Van Damme en de Spoelberch, de Braziliaanse investeerders en de familie Santo Domingo - evolueert.

Een gevoelig punt, vindt Philip Hendrickx, de managing director van Robert Half Executive Search. ‘Het spanningsveld tussen de board en het mandaat van de CEO veroorzaakt vaak grote problemen. De leden van de raad van bestuur zijn een belangrijke stakeholder, maar er moeten duidelijke afspraken worden gemaakt. Ik ken CEO’s die zeggen: ‘Ik wil die aandeelhouder hier niet op de parking zien. Elke zes maanden krijgt hij een overzicht van de resultaten. Dat is voldoende. Dat is altijd een uitdagende factor.’

Mijn buikgevoel zegt dat de nieuwe CEO de consument weer bewuster voor AB InBev-producten moet doen kiezen.
Oud-kaderlid AB InBev

‘Er zitten geen idioten in de board’, zegt een oud-kaderlid van AB InBev. ‘Dat zijn stuk voor stuk uitgekookte, slimme en op lange termijn denkende mensen. Ze zullen nadenken over het nieuwe recept en dan beslissen welke kok dat recept moet uitvoeren.’
Vermoedelijk wordt de opvolger van Brito veel meer een sales & marketing gedreven persoon, zegt Wout Van Impe, partner en directeur bij headhunter Mercuri Urval. ‘AB InBev zit aan zijn plafond wat de beste plaatsen in de rekken van de supermarkt betreft. Het moet de sympathie zien te winnen van de bierliefhebbers die op andere plekken zoeken. Mijn buikgevoel zegt dat de nieuwe CEO de consument weer bewuster voor AB InBev-producten moet doen kiezen.’

Crème de la crème

Ook Fabiaan Van Vrekhem, partner bij het selectiekantoor Accord, denkt in die richting. ‘Je hebt nood aan iemand die aan value proposition doet. Iemand met passie voor producten die de brug kan leggen naar een bredere consumentengroep. Dat is de witte raaf waarover we het hebben. Het is de crème de la crème die je zoekt. En even belangrijk: hoe zal die leidersfiguur omgaan met macht? Wat doet dat met hem of haar? Het juiste morele kompas hebben, is niet onbelangrijk, alleen al wegens van de impact van je product. Die man of vrouw moet uit het juiste hout gesneden zijn.’

Is geslacht een criterium? ‘Bier heeft een ongezien marktpotentieel bij de vrouwelijke consument. Waarom dan geen vrouw als CEO?’, zegt Van Vrekhem. ‘Dat is een absurde vraag’, vindt Lerno. ‘Geslacht mag nooit een criterium zijn. De kwaliteiten om de job te doen tellen. Je hebt fantastische vrouwen en fantastische mannen, but you need to fill the room with your presence. Dat kan op 35 jaar en ook op 55 jaar. Hoewel, die topvrouw van Pepsi-Cola, Indra Nooyi, de voormalige CEO en nu voorzitster, die heeft dat fantastisch gedaan. Een genaturaliseerde Amerikaanse ondernemer uit India. Een mooi voorbeeld van diversiteit én een topkandidaat.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud