interview

'Nu de crisis voorbij is, wil ik bij Greenyard blijven'

©Frank Toussaint / Greenyard

Nog enkele hordes en de Nederlanders Marc Zwaaneveld mag een nieuwe overwinning op zijn palmares schrijven: de redding van de Belgische fruit- en groenteverkoper Greenyard. 'Ik word omschreven als saneerder, maar zo voel ik me niet.'

Al bijna een jaar leidt Marc Zwaaneveld het Belgische beursgenoteerde groente- en fruitbedrijf Greenyard vanuit zijn boerderij vlak bij de Nederlandse stad Eindhoven. 'Wie had een jaar geleden gedacht dat dat mogelijk was? Corona heeft alles op zijn kop gezet.'

De 59-jarige hertrouwde vader van twee zonen en een dochter houdt zich strikt aan de raadgevingen. Voor het interview - via Microsoft Teams, maar zonder beeld - liet hij weten dat hij geen fotograaf wilde ontvangen, ook niet in openlucht en met afstand. 'Ik houd geen ontmoetingen die niet echt nodig zijn.'

Covid-19 noemt hij 'een waanzinnige uitdaging', maar er is één uitdaging die het leven van Zwaaneveld sinds twee jaar nog meer beheerst: de toekomst van Greenyard veiligstellen. Daar schijnt hij in te slagen. 'Greenyard is uit de crisis. We staan er weer', zegt hij.

Greenyard is uit de crisis.
Marc Zwaaneveld
Co-CEO Greenyard

De schuldenberg - het zwaard van Damocles boven het bedrijf - daalde door het transformatieplan dat Zwaaneveld uitvoerde van 7,1 keer de brutobedrijfswinst (ebitda) naar minder dan 4 keer. Daar legden de zenuwachtige banken de lat. Greenyard kreeg tot december dit jaar, wanneer de leningen vervallen, om daar te raken.

De topmanager haalde zijn doel door te besparen. 422 jobs verdwenen. De Portugese transporttak werd verkocht en hetzelfde gebeurde met een Hongaarse fabriek en de Britse bloemengroothandel.

'Even belangrijk is dat onze omzet groeide', zegt Zwaaneveld. 'Dat had niets te maken met corona. De verkoop via de supermarkt steeg door covid, maar die aan de horeca en voedingsbedrijven daalde. Onze omzet groeit omdat we nauwere samenwerkingen sloten met de supermarkten.'

Marc Zwaaneveld

1989: wordt manager bij de vrachtwagenbouwer DAF.

1998: stapt over naar de consultant Accenture.

2005: begint als financieel directeur bij de afvalverwerker Suez.

2014: aan de slag bij de afvalverwerker Van Gansewinkel (nu Renewi). Eerst als operationeel directeur, maar al snel als CEO.

2019: wordt CEO van Greenyard, samen met de hoofdaandeelhouder Hein Deprez.

'We geven elkaar volledige transparantie: wij krijgen hun verkoopcijfers, zij onze kosten. Zo trekken we meer business binnen en maken we meer winst, want we kunnen beter inschatten hoeveel we moeten leveren en moeten zo minder producten weggooien.'

Voor Zwaaneveld aantrad, werkte Greenyard alleen zo nauw samen met Albert Heijn. Delhaize, Carrefour België, het Duitse REWE en de diepvriesgroenteafdeling van het Britse Tesco kwamen erbij. 70 procent van de omzet komt intussen van zulke samenwerkingen.

De nieuwe aanpak maakt Greenyard volgens Zwaaneveld ook beter bestand tegen een storm, zoals die die het bedrijf in 2019 trof. De schuldenlast liep toen op omdat concurrenten Greenyards klanten lokten met lagere prijzen, de oogst mislukte en het bedrijf een grote terugroepactie moest organiseren na een bacteriële besmetting in een Hongaarse fabriek.

Met de wederopstanding maakt Zwaaneveld zijn naam als saneerder opnieuw waar. Enkele jaren geleden bracht hij de met schulden overladen afvalverwerker Van Gansewinkel op het juiste pad. Ook daar schrapte hij jobs en verkocht hij bedrijfsonderdelen. Van Gansewinkel verkocht bijvoorbeeld de onderhoudsdienst van zijn vuilniswagens en besteedde het onderhoud uit.

Toen het bedrijf opnieuw gezond was, wekte het de interesse van zijn rivaal Shanks. De twee fuseerden tot Renewi, twee jaar nadat Zwaaneveld CEO was geworden. Toen zat zijn taak erop, vond hij, en hij nam ontslag.

Ik voel me helemaal geen crisismanager.

Twee jaar later werd hij gecontacteerd door een bestuurder van Greenyard, met de vraag of hij geen CEO wilde worden. Na zijn aantreden omschreven de kranten hem als 'crisismanager' en 'saneerder'. 'Maar zo voel ik me helemaal niet', zegt Zwaaneveld. 'Ik wil niet alleen gedurende korte tijd orde op zaken stellen, maar ook op de lange termijn bouwen aan de toekomst. Bij Van Gansewinkel heb ik veel meer gedaan dan besparen. Ik lanceerde er ook nieuwe dingen, zoals samen met Philips de eerste stofzuiger die grotendeels gemaakt is van gerecycleerd materiaal.'

Anders dan bij Van Gansewinkel is Zwaaneveld bij Greenyard niet van plan weg te gaan na de crisis. 'Ik commit me voor de komende jaren. De familie (Hein Deprez is hoofdaandeelhouder, red.) en de raad van bestuur willen graag dat ik langer blijf. Ik zit nog vol plannen. Ik wil onder meer onze producten, diensten en het hele bedrijf verduurzamen.'

Fouten

Met Deprez heeft Zwaaneveld naar eigen zeggen een goede band. Enkele van zijn voorgangers verlieten het schip na een conflict met de ondernemer en grootaandeelhouder, die de kritiek kreeg dat hij de dagelijkse leiding niet volledig kan lossen. 'Deprez en ik hebben andere persoonlijkheden, maar het klikt. Hij heeft twee jaar geleden voor mij gekozen, maar ik ook voor hem. Ik heb enorm veel respect voor hem. Vanuit het niets heeft hij een bedrijf opgebouwd dat werk verschaft aan 9.000 mensen. Wie doet hem dat na? Soms lees ik dingen over hem waarvan ik denk: waarom schrijft men dat? Hij heeft vast wel eens fouten gemaakt, maar wie maakt er geen fouten?'

Greenyard

Verkoopt jaarlijks meer dan 2,5 miljoen ton fruit en groenten in 20 landen. Zowel vers als diepvries en conserven. Albert Heijn, Delhaize en Carrefour zijn klant.

  • Omzet (2019-2020): 4,1 miljard euro.
  • Aangepaste ebitda: 95,7 miljoen euro.
  • Werknemers: 9.000.
  • Eigenaars: beursgenoteerd. Hein Deprez en zijn familie zijn hoofdaandeelhouder met 49,3 procent van de aandelen.

Ze hebben beiden de titel van co-CEO en spreken elkaar twee à drie keer per week. 'Ik verzorg de dagelijkse leiding van het bedrijf. Toch is Deprez heel actief. Hij is mijn sparringpartner. We beslissen samen waar we naartoe willen met het bedrijf.'

Met Zwaaneveld koos Greenyard voor een manager wiens engagement al heel vroeg begon. Tijdens zijn jeugd in de Oost-Nederlandse stad Arnhem was Zwaaneveld voorzitter van de lokale afdeling van de jongerenvleugel van de liberale politieke partij VVD.

Dat maatschappelijk engagement heeft hij nooit losgelaten. Hij was vier jaar voorzitter van een vzw die gezinnen helpt waarin een kind getroffen werd door kanker. Een van zijn eigen kinderen genas van de ziekte. Tijdens een reis naar Mongolië in 2017 deelde Zwaaneveld draagbare zonnepaneeltjes uit aan kinderen, zodat die hun huiswerk kunnen maken.

Zijn eerste stappen in zijn professionele leven zette Zwaaneveld in 1989 na zijn studies bedrijfseconomie en bedrijfsrecht bij de vrachtwagenbouwer DAF. 'Ik kon al snel doorgroeien. Ik werd manager in de aankoopafdeling en later marketeer en verkoper in Oost-Europa. Ik maakte er de raarste dingen mee en trad er buiten mijn comfortzone. Dat vind ik leuk.'

Jonge mensen

Daarna stapte hij over naar de consultant Accenture. Hij bleef er vier jaar en werd er partner. 'Ik heb er geleerd dat hiërarchie belangrijk is, maar dat je haar soms moet doorbreken. Ik stel me sindsdien meer open voor jonge mensen. Ik ben dan wel hun baas en ze hebben misschien geen jarenlange ervaring, maar ze kunnen wel een enorme bijdrage leveren. Ik heb bij Greenyard op hoog niveau heel wat jonge mensen benoemd. Meestal in functies aan de bovenzijde van hun huidige niveau, zodat ze zich kunnen voortontwikkelen. Ik wil zowel hun leidinggevende als hun mentor zijn.'

Ik ben veeleisend en zet duidelijke lijnen uit. Zo moet je zijn in mijn functie.

Die aanpak hanteerde hij ook toen hij meeschreef aan het transformatieplan van Greenyard. 'Dat deden we samen met de directie en consultants, maar we hebben het ook een niveau lager afgetoetst. Niet om het democratisch te laten goedkeuren, maar wel om een beroep te doen op hun kennis en ervaring.'

Toch staat jeugdigheid niet gelijk met joligheid. De Nederlandse krant Het Financieele Dagblad portretteerde hem als 'kordate Hollander'. Tijdens het gesprek noemt Zwaaneveld zich 'niet altijd een makkelijkste manager'. 'Ik ben veeleisend en zet duidelijke lijnen uit. Zo moet je zijn in mijn functie. Ik wil resultaten zien.'

Bij Greenyard staat hij op het punt succes te boeken, maar er ligt nog werk op de plank. 'We willen tegen eind maart in totaal zowat 500 miljoen euro aan schulden herfinancieren. Meer details kan ik niet geven. Het transformatieplan moet ook nog verder worden geïmplementeerd. We kunnen nog winnen door onze aankoopdienst strakker te regelen en ons transport beter te coördineren. Er is ook meer samenwerking mogelijk met bestaande klanten. Aan een Britse klant (de supermarktketen Tesco, red.) verkopen we nu al het volledige assortiment diepvriesgroenten. De samenwerking loopt bijzonder goed. Misschien kunnen we hen overtuigen binnenkort ook verse producten te kopen?'

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud