Advertentie
Advertentie

Consument merkt weinig van bodemprijzen voor varkensboeren

©ANP

Varkenshouders werken door de gekelderde prijzen met verlies, terwijl consumenten in de supermarkt dezelfde prijs blijven betalen voor hun vlees.

Na een korte opvering begin dit jaar kruipt de prijs die boeren voor hun varkens krijgen de jongste maanden naar het bodemniveau van eind vorig jaar. Volgens de recentste cijfers van het Departement Landbouw en Visserij (zie grafiek) bedraagt de producentenprijs per kilo 98 cent, een halve euro minder dan begin 2020.

Terwijl de producentenprijs implodeert, groeit het verschil met wat consumenten in de winkel voor vlees betalen naar het hoogste peil sinds 2014. Dat blijkt uit berekeningen van De Tijd. In het eerste halfjaar van 2021 bedroeg de prijs voor een kilo varkensvlees in de supermarkt gemiddeld 8,78 euro, terwijl varkenshouders in dezelfde periode 1,08 euro kregen voor een kilo vlees.

Supermarkten hebben de mond vol over ‘fairtrade van bij ons’, maar de facto organiseren ze een race to the bottom
Anneleen Vandewynckel
Fenavian

Die toenemende kloof is niet alleen boeren, maar ook slachters en vleesverwerkers een doorn in het oog. ‘Supermarkten hebben de mond vol van ‘fair trade van bij ons’’, zegt Anneleen Vandewynckel van Fenavian, de Federatie van de Belgische Vleeswarenindustrie. ‘Maar de facto is een race to the bottom bezig. We willen kwaliteit blijven leveren aan de supermarkten en de boeren een mooie prijs geven, maar op deze manier lukt dat niet.'

Over waar in de productieketen geld blijft hangen, wijzen de spelers naar elkaar. 'Er zal altijd over de retail geklaagd worden', zegt Hans Cardyn van Comeos, de sectorfederatie voor handelszaken. 'De retail is een prijsvolger voor varkensvlees en absoluut geen prijszetter. Bovendien is een groot deel van de varkensproductie bestemd voor de export en gaat amper een kwart naar de vleesverwerking en dus naar de retail.'

China

Sectororganisatie Boerenbond ziet verschillende oorzaken voor de prijsval. 'Het effect van de coronacrisis dooft uit, maar we merken nog een impact op de vraag', zegt Wouter Wytynck van Boerenbond. 'Daarnaast heeft China voor de zomer aangekondigd veel minder uit Europa te importeren, terwijl Spanje voor de export naar Azië de jongste vijf jaar tien miljoen extra varkens heeft gekweekt. Dat is een gigantische markt die er is bijgekomen. Nu China het mes in de import zet, zit de Europese markt met zware overschotten.'

België heeft al een achterstand. Door een haard van Afrikaanse varkenspest in ons land gold jarenlang een exportverbod naar 30 niet-Europese landen. Intussen is dat verbod door 14 landen opgeheven, al weigert China, de belangrijkste varkensvleesconsument ter wereld, rechtstreeks uit België te importeren.

De bevolking veroudert, en voor jongere boeren zijn de hoge instapkosten almaar onhaalbaarder.
Wouter Wytynck
Boerenbond

'We konden dat lang omzeilen door via Duitsland naar China uit te voeren', zegt Wytynck. 'Maar intussen heeft Duitsland ook een verbod naar China aan zijn been door gevallen van Afrikaanse varkenspest. Dat is een nieuwe klap, want 30 procent van onze export is voor Duitsland bestemd.'

Markt gehalveerd

Een andere verklaring voor de malaise is de veevoederprijs, die door het grondstoffentekort is geëxplodeerd. '80 procent van de productiekosten gaat naar het voeder', zegt Wytynck. 'Met de huidige varkensprijs kunnen boeren die kosten niet dekken. Daar komen dan nog de uitgaven voor stalonderhoud, elektriciteit, verzekering en mestverwerking bij.'

Uit cijfers van Landbouw & Visserij blijkt dat een toenemend aantal boeren er de brui aan geeft. In 2001 telde Vlaanderen 3.764 varkenshouderijen, in 2019 nog 2.013. 'Je mag verwachten dat dat aantal de komende jaren blijft dalen', zegt Wytynck. 'De bevolking veroudert, en voor jongere boeren zijn de hoge instapkosten almaar meer onhaalbaar.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud