Schimmel bedreigt mooie gele banaan

Een bananenplantage in Colombia ©BELGAIMAGE

De bananensector staat in rep en roer. In Zuid-Amerika is voor het eerst een schimmel opgedoken die een ravage kan aanrichten op plantages. Een mooie gele banaan dreigt daardoor duurder te worden in de supermarkt.

De ziekte TR4 werd in juli voor het eerst vastgesteld op twee plantages in Colombia. Tropical Race 4 (TR4), soms de Panama-ziekte genoemd, is een bodemschimmel die niet kan bestreden worden met gewasbeschermingsmiddelen. Het rooien en buiten gebruik stellen van besmette gebieden is de enige manier om verspreiding tegen te gaan. Een getroffen plantage is voor lange tijd verloren voor productie.

'Het duurt tot dertig jaar vooraleer de schimmel uit de grond is', weet expert Frederic Rosseneu, business development manager bij de Belgische fruit- en groentereus Greenyard .

Belangrijkste aanvoergebied

De Panama-ziekte is al langer gekend, en verspreidde zich de voorbije jaren in Azië en Afrika. In Zuid-Amerika was de ziekte nog nooit opgedoken. En dat baart de sector zorgen. Zuid-Amerika is het belangrijkste aanvoergebied van bananen voor Europa. Een kwart van de bananen die bij ons in de rekken ligt, komt uit Colombia. Buurland Ecuador is zelfs een nog grotere producent en exporteur.

Hoe de schimmel in Colombia raakte, is niet duidelijk. Al in 2016 waarschuwde het land voor de mogelijke komst van de ziekte, daarbij verwijzend naar illegale migranten uit Azië en Afrika en de zwakkere sanitaire controles in buurland Venezuela.

De ziekte zal zich hoe dan ook verspreiden. Alleen een collectieve inspanning kan de schimmel afremmen
Frederic Rosseneu
bananenexpert Greenyard

Voorlopig zijn nog maar zowat honderd hectaren in Colombia besmet, op een totaal van meer dan 40.000 hectaren.

'Het is dus niet zo dat we morgen geen bananen meer zullen hebben', aldus Rosseneu. 'Maar de ziekte zal zich hoe dan ook verspreiden. Het wordt dus cruciaal om de schimmel zo goed mogelijk af te remmen. En dat wordt een collectieve inspanning. Negentig procent van de telers kan inspanningen leveren om te ontsmetten, maar als de resterende tien procent niet de middelen heeft of onwetend is, dan is er een probleem'.

Hogere prijzen

De Belgische bananenliefhebber hoeft niet meteen te vrezen voor lege rekken. Wel zullen bananen binnenkort wat duurder worden. Producenten zullen de gestegen kosten voor de ziektebestrijding trachten door te rekenen in de contractbesprekingen voor volgend jaar. 'Die gesprekken moeten nog beginnen. Met hoeveel de prijs van bananen zou kunnen stijgen, is dus nog niet duidelijk. Maar het is wel niet zo dat ze plots de helft duurder zullen worden', verzekert de Greenyard-specialist.

Monocultuur

De problemen met TR4 tonen aan wat de gevolgen kunnen zijn van een doorgedreven monocultuur zoals bij bananen. De bananen die we vandaag eten, zijn allemaal van de Cavendish-soort, de typische dessertbanaan voor miljoenen consumenten. De variëteit is niet resistent tegen TR4. 'De consumenten zijn gewoon aan die mooie gele bananen met die typische smaak. Ze zullen niet zomaar overschakelen op een andere soort.'

De geschiedenis herhaalt zich. Halfweg de twintigste eeuw richtte de ziekte TR1 een ravage aan bij de Gros Michel, de bananensoort die toen massaal bij ons in de winkels lag. 'Die soort is vandaag volledig verdwenen. Er werd overgestapt naar de Cavendish, die wel resistent bleek tegen TR1, maar dus niet tegen TR4', legt Rosseneu uit.

Een bananensoort die resistent is tegen TR4 en die dicht aanleunt tegen de dessertbanaan zoals we die kennen, is vandaag nog niet gevonden. Mogelijk brengt de huidige uitbraak van de ziekte het onderzoek in een stroomversnelling

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect