interview

Sportdiëtiste Stephanie Scheirlynck ‘Er schuilt een missionaris in mij, ja'

©Emy Elleboog

Als 100 en 200 meterloopster schoot ze net tekort voor het hoogste niveau. Maar als diëtiste maakt ze het verschil voor topsporters. Ontbijt met De Tijd met Stephanie Scheirlynck.

Nu de sportzomer losbarst, beleeft Stephanie Scheirlynck (31) hoogdagen. Vlaanderens bekendste sportdiëtiste, geprezen als het geheime wapen van onder meer de olympische medaillewinnaars Jolien D’Hoore, Greg Van Avermaet en Nafi Thiam, trekt dit weekend voor een week naar de Ronde van Frankrijk, in het spoor van Van Avermaet.

We hebben afgesproken in Donza, een ontbijtzaak aan de rand van Deinze, vlak bij Scheirlyncks bloeiende praktijk voor sportvoedingdsadvies in Nevele. De plek is een oase van gezond eten, met vooraan een minisuperette zonder plastic verpakkingen. Je kan er uit reservoirs tegen de muur huisgemaakte granola en havermout tappen.

'Niet maniakaal'

‘Ik ben echt niet maniakaal met voeding bezig’, stelt Scheirlynck ons meteen gerust.

Ik sta nooit op de weegschaal. In het weekend eet ik croissants en ik ben dol op chocolade en chips.

‘Als twintiger had ik een fase waarin ik voeding enkel als cijfers en calorieën kon bekijken. Die is al lang voorbij. Ik sta nooit op de weegschaal. In het weekend eet ik croissants, ik ben dol op chocolade en chips en ga om de twee weken naar de frituur om de hoek. (zucht) Al blijven de flauwe opmerkingen vervelend. Net als het feit dat mensen op feesten in mijn bord kijken en me vragen of ik dat wel mag eten.’

Scheirlynck - scherp en piekfijn, met witgelakte nagels en zilverkleurige oorbellen in de vorm van een mandala - ontzegt haar topsporters ook niet alles. ‘Greg eet ook af en toe frieten en chocolade. Dat kan, afhankelijk van de timing. De dag na een wedstrijd, als er pas over een paar dagen weer een volgende is gepland, heeft dat geen slechte invloed. Bovendien hou ik mijn atleten gemotiveerd door hen af en toe te laten zondigen.’

Terwijl ze granola met magere yoghurt en een extra portie vers fruit bestelt, relativeert Scheirlynck meteen haar rol in de glansprestaties van haar poulains. ‘Zij leveren de prestatie, ik zorg er gewoon voor dat er geen diesel in een benzinetank gaat.’

Lof van Thiam

Maar zo zien haar atleten dat niet. Zevenkampster Nafi Thiam draagt haar op handen en verkondigde dat ze vroeger alleen spaghetti bolognese, steak friet en worst met puree kon klaarmaken. Sinds haar samenwerking met Scheirlynck vermagerde ze 4 kilo, kweekte ze spiermassa bij, herstelt ze beter en lost ze nu wél de torenhoge verwachtingen in.

Stefanie Scheirlynck adviseert onder andere Nafi Thiam. ©BELGA

‘Ach, het ontbrak Nafi destijds als kotstudente gewoon aan inzicht in haar voedingspatroon’, blijft Scheirlynck bescheiden.

Scheirlynck, die als 100 en 200 meterloopster in haar tienerjaren net onder het niveau van Elodie Ouedraogo en Kim Gevaert zat, groeide op in een sportief nest. ‘Mijn ouders speelden volleybal. We gingen elk jaar naar de Memorial Van Damme. Ik begon op mijn 15de met atletiek. Maar ik heb Latijn-moderne talen gevolgd, geen topsportrichting. Ik was al vroeg gebeten door voeding en wilde liever op de achtergrond in de sportwereld werken.’

Eetgewoonten gymnasten

Voor haar eindwerk in voeding- en dieetkunde verdiepte ze zich in de eetgewoonten van jonge gymnasten. ‘In het middelbaar aten mijn vriendinnen, turnsters uit de topsportrichting, ’s middags een appel en wat vitaminecapsules. Terwijl ze dertig uur per week trainden! Ik wilde weten wat dat met hun lichaam deed.’

Veel, zo bleek uit haar onderzoek. ‘Er waren meisjes die de dag doorkwamen met 200 calorieën, terwijl ze er tien keer zoveel nodig hadden. Hun coaches, ex-sporters, gaven geen enkel correct antwoord op mijn vragenlijst over voeding. Maar ik viel pas echt van mijn stoel toen ik de verhalen van 25 ex-gymnastes optekende. Twee van hen waren onvruchtbaar, anderen groeiden op hun 18de nog 20 centimeter, met alle gevolgen van dien voor hun botten.’

Voor Scheirlynck was het duidelijk: ze had een rol te spelen in het topsportmilieu. Toch duurde het drie jaar voor ze de poort opengebeukt kreeg. Toen ze de kok van de wielerploeg Lotto-Omega Pharma in 2009 op tv hoorde zeggen dat hij eigenlijk niet zeker was of hij de juiste maaltijden klaarmaakte, greep ze haar kans. ‘Ik contacteerde hem en Marc Coucke, en kon meteen aan de slag.’

Anderlecht

Daarna ging het snel, dankzij enige mondreclame. Vandaag begeleidt Scheirlynck behalve individuele atleten ook topteams, waaronder de nationale vrouwenhockeyploeg Red Panthers en het eerste elftal van de voetbalclub RSC Anderlecht. Ze kent het lichaam van haar sporters beter dan zijzelf, tot en met hun spiermassa en vetpercentage. Op basis van hun trainings- en rustdagen beslist zij tot op de gram hoeveel kip of rijst ze op welk moment nodig hebben. Ze volgt ook al hun wedstrijden, live of op televisie.

Greg Van Avermaet gaat in zijn eetgewoontes meer af op zijn gevoel, zegt Scheirlynck. ©ANP

‘De ene topper is niet even obsessief met voeding bezig als de andere’, nuanceert ze. ‘Jolien D’Hoore is heel perfectionistisch. (lacht) De laatste maanden voor de Spelen in Rio heeft ze dagelijks alle voeding afgewogen en genoteerd. Ze week geen letter af van mijn schema. En tijdens de Spelen whatsappten we non-stop. Greg Van Avermaet haalt zelden het weegschaaltje boven. Hij kan zijn lichaam goed inschatten en gaat meer op zijn gevoel af. Hij is zeer nuchter en lacht vaak met de voedingshypes die passeren.’

Greg Van Avermaet haalt zelden het weegschaaltje boven. Hij gaat meer op zijn gevoel af en lacht vaak met de voedingshypes die passeren.

De ergernis over hypes deelt ze met Van Avermaet, zegt Scheirlynck terwijl ze van haar latte macchiato nipt. Ze stoort zich aan populaire voedingstheorieën die koolhydraten, eiwitten of vetten volledig van het menu schrappen.

Cruciale benzine

‘Elk lichaam, zeker dat van een sporter die veel energie verbruikt, heeft al die stoffen in meer of mindere mate nodig’, zegt ze. ‘Het is logisch dat je dikker wordt van veel koolhydraten als je de hele dag stilzit. Maar koolhydraten zijn een belangrijke brandstof bij inspanningen met een hoge hartslag. Vetten zijn cruciale benzine bij lange duurtrainingen. Eiwitten heb je nodig om je spieren te laten herstellen. Een van die drie voedingsstoffen schrappen, kan gevaarlijk zijn. Als je te weinig koolhydraten binnenkrijgt, begint je lichaam spieren af te breken om daar de nodige suikers uit te halen.’

In haar praktijk krijgt Scheirlynck geregeld onverantwoorde voedingsschema’s onder ogen, van slecht begeleide jonge triatleten of wielrenners. ‘Ik moet veel rechtzetten, ja. Ik kan het niet hard maken, maar ik ben zeker dat er veel talent verloren gaat door verkeerde voeding. De jongste jaren zie ik beterschap, maar op topniveau zijn nog te veel atleten niet goed bezig. De meesten hebben een coach, een kinesist en een dokter, maar voeding blijft een buitenbeentje.’

Ik ben zeker dat er veel talent verloren gaat door verkeerde voeding. Op topniveau zijn nog te veel atleten niet goed bezig.

Ze ziet uitgeputte jongeren, met groeiproblemen, die te gezond willen zijn, soms onder invloed van hun ouders. ‘Ze zijn ervan overtuigd dat ze alleen water moeten drinken op training, omdat ze zo meer calorieën verbranden dan ze innemen. Ze geloven dat dat goed is voor hun weerstand, maar plegen roofbouw op hun lichaam. Ik heb als atlete zelf ook geëxperimenteerd, onder meer met koolhydraatarme diëten. Om te testen wat dat betekende voor mijn prestaties. Het resultaat was dat ik als 21-jarige veel slechter liep dan als 15-jarige.

Biefstuk

Volgens Scheirlynck is hét probleem dat iedereen sportvoedingsadvies kan geven. ‘Diëtist is een erkend beroep, maar iedereen kan zich sportvoedingsconsulent, personal coach of sportvoedingscoach noemen. Terwijl goed advies maatwerk is, afhankelijk van de sport die je beoefent en de timing. Bij rustige duurtrainingen kan het interessant zijn het aantal koolhydraten te verminderen, omdat je je lichaam dan verplicht vet te verbranden. Maar bij krachttrainingen heb je die koolhydraten wel degelijk nodig.’

Veel ploegleiders in het wielrennen hebben haar al gezegd dat ze haar graag waren tegengekomen toen ze zelf nog fietsten. ‘Ze dachten destijds dat je beter presteert als je een biefstuk at voor de wedstrijd. Terwijl die zwaar op je maag ligt en je die beter eet als herstelmaaltijd voor je spieren, omdat er veel eiwitten in zitten.’

Hoewel er een massa aan foute voedingsadviezen circuleert, zoekt de minzame Scheirlynck nooit de rechtstreekse confrontatie op. ‘Op Twitter gaat het er soms hard aan toe. Dan verwijten mensen me dat ik één twijfelachtig onderzoek, getest op vijf mensen, niet heb gezien. Terwijl 999 experts mijn mening delen. Ik reageer daar niet op.’

Pascale Naessens

Scheirlynck gaat de voedingsbagger liever met haar boeken te lijf. Na het grote succes van ‘Het sportkookboek’ lanceerde ze net nog drie kookboeken op hetzelfde moment: ‘Het sportkookboek voor duursport’, ‘Het sportkookboek voor teamsport’ en ‘Het sportkookboek voor krachtsport’. Ze lacht verlegen als we opmerken dat ze zo langzamerhand de Pascale Naessens van de sportkookboeken wordt.

‘Er schuilt beslist een voedingsmissionaris in mij’, zegt ze, terwijl ze een kers uit haar granola plukt. ‘Ik wil dat mensen gefundeerd kunnen oordelen als er weer eens een hype opduikt. Bovendien bereik ik via mijn boeken mensen die ik anders moet weigeren. Ik geef daarom sinds kort ook online workshops, soms zelfs voor 400 mensen.’

Topmanagers die zich klaarstomen voor een marathon of wielerwedstrijd zijn vaak de ergste.

Scheirlynck krijgt ook een pak topmanagers over de vloer, die zich klaarstomen voor een marathon of wielerwedstrijd. ‘Dat zijn vaak de ergste’, zegt ze lachend. ‘Ze moeten ’s middags en ’s avonds vaak gaan eten met klanten en boven op hun zware dagtaak moeten ze nog eens uren trainen. Eigenlijk is de juiste voeding voor hen nog belangrijker dan voor professionele sporters, omdat die wel voldoende recuperatietijd hebben.’

Zelf heeft Scheirlynck door haar volle agenda amper nog tijd om te sporten. ‘Bij een looptest zou ik slecht scoren. Sporten beperkt zich tot fietsen, of joggen met de buggy. Dat geeft niet. Veel tijd spenderen met mijn gezin - ik heb twee kinderen, van twee en vier - maakt ook deel uit van een gezonde levenshouding.’

Lees 'Ontbijt met De Tijd' ook op www.tijd.be/ontbijt

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud