opinie

Coene was de juiste man op de juiste plaats op het juiste moment

Luc Coene neemt op dinsdag 10 maart afscheid van de Nationale Bank van België. Hij was er maar vier jaar gouverneur, maar heeft in die periode wel zijn stempel gedrukt.

Door Melvyn Krauss, ECB-watcher en senior fellow bij de Hoover Institution, een denktank van Stanford University

Ik ken geen land in de eurozone dat per hoofd van de bevolking zoveel invloed heeft op het Europese monetaire beleid als België. Peter Praet is hoofdeconoom van de Europese Centrale Bank, Frank Smets is rechterhand en raadgever van ECB-voorzitter Mario Draghi en Luc Coene een invloedrijke gouverneur van een centrale bank in de raad van bestuur van de ECB.

Op 11 maart zijn deze drie formidabele pilaren van invloed met één minder. Dinsdag 10 maart is de laatste dag van Luc Coene bij de Belgische centrale bank, omdat hij op 11 maart toevallig 68 wordt.

Hoe dom is een wet die iemand uit zijn job verjaagt op het hoogtepunt van zijn krachten. Bij ons in de VS voorkomen wetten tegen leeftijdsdiscriminatie die schaamteloze verspilling.

Coene had het bij het rechte eind, en sneller dan zijn collega’s, over de belangrijkste monetaire kwesties van vandaag

Beseft de Belgische publieke opinie welke vooruitziendheid Luc Coene de ECB heeft geschonken in de vier jaar dat hij er was?

Coene herkende als een van de eersten de deflatiedreiging in de eurozone. Hij pleitte al voor kwantitatieve versoepeling - zoals die onlangs werd ingevoerd door de ECB - eer ze populair werd bij de meesten van zijn collega’s. En dat de duur van het QE-beleid werd open gelaten, zo lang als nodig is, waardoor het veel effectiever werd, ook dat is grotendeels aan Coenes overtuigingskracht te danken.

Je kan dit moeilijk kleine verwezenlijkingen noemen. Coene had het bij het rechte eind, en sneller dan zijn collega’s, over de belangrijkste monetaire kwesties van vandaag.

Dat Coene de dag na zijn vertrek bij de NBB begint bij de bankenwaakhond van de ECB, toont de grote waardering die hij geniet in Frankfurt.

Dat Luc Coene de dag na zijn vertrek bij de NBB begint bij de bankenwaakhond van de ECB, toont de grote waardering die hij geniet in Frankfurt.

Het was echter als crisismanager in Brussel tijdens de woelige financiële periode van 2008 tot 2011 dat Coene fors zijn stempel drukte.

De Belgische en Franse belastingbetalers zouden heel diep in het bad getrokken zijn indien de Nationale Bank de Dexia-crisis niet vaardig en creatief had gemanaged. In 2008, hij was toen vicegouverneur, slaagde Coene erin om de meest toxische activa van Dexia te verkopen aan een grote financiële firma in de VS. Daarmee waren de problemen van Dexia echter nog niet van de baan.

In 2011 hielp Coene als NBB-gouverneur mee om de lont uit de liquiditeitscrisis van Dexia te halen. De goede stukken werden eruit genomen, de Belgische goede stukken werden verkocht aan de staat - een investering van belastinggeld, geen verlies - en de rest van de bank werd in een soort ‘bad bank’ gestoken. De illiquide activa konden daar blijven tot de eindvervaldag, en dat voorkwam een gedwongen verkoop en grote verliezen voor de belastingbetaler. Briljant gespeeld.

Er is geen twijfel mogelijk dat wat crisismanagement betreft, de Belgische belastingbetalers veel beter af waren met hun centrale bank dan de Nederlanders met de hunne.

Coene hielp ook Fortis bij zijn financiële indigestie. De bank had immers veel te grote financiële hefbomen gebruikt om banken als ABN Amro op te slokken. Gelukkig wilden de Nederlanders ABN graag terug, en Coene bespaarde de Belgische belastingbetaler een hoop geld door hard te onderhandelen.

Er is geen twijfel mogelijk dat wat crisismanagement betreft, de Belgische belastingbetalers veel beter af waren met hun centrale bank dan de Nederlanders met de hunne.

Luc Coene was slechts vier jaar topman bij de NBB, maar wel in een extreem woelige periode. Centrale bankiers verzeilden letterlijk nonstop van de ene crisis in de andere, en het was voor niemand een wandeling in het park.

Toch heeft Coene het geluk gehad te kunnen werken in een belangrijke periode, waarin hij het verschil kon maken. En hij heeft verschil gemaakt. En België heeft nog meer geluk gehad. Het had de juiste man op de juiste plaats op het juiste moment.

Lees verder

Gesponsorde inhoud