opinie

Familiebedrijven typeren Vlaanderen al jaren, maar hoe lang nog?

Al weten we niet wat er zich bij het verkochte Jules Destrooper achter de schermen precies heeft afgespeeld, wie het maatschappelijk en economisch belang laat primeren op een familieconflict verdient applaus.

Door Kris Van Deun en Bart Vingerhoedt, experts overnamebemiddeling bij Optima

Wat koekjesfabrikant Jules Destrooper overkomen is, zien we tegenwoordig bij meer en meer familiebedrijven gebeuren. Vier op de tien keer worden ze aan derden verkocht, zo blijkt vandaag uit onze overnamedossiers. Vijf jaar geleden was dat nog maar drie op de tien, en voordien nog minder

Soms zijn familievetes de oorzaak van een verkoop aan derden, zoals nu bij Destrooper. Maar minstens even vaak geven families hun ‘kind’ uit handen juist omdat ze het alle groeikansen willen geven. Het getuigt van moed dat Vlaamse ondernemers verder durven kijken dan de eigen familiekring, en dat in het belang van hun bedrijf. Maar laten we er wél over blijven waken dat er nog iets overblijft van het DNA van die mooie, Vlaamse familiebedrijven.

Ondernemend Vlaanderen wordt geconfronteerd met iets wat het niet helemaal in handen heeft: de vergrijzing.

Driekwart van de bedrijven in Vlaanderen is vandaag in familiale handen. En ze kunnen tezamen wat verzetten: familiebedrijven staan voor een derde van het bbp en 45 procent van de werkgelegenheid. Dit soort bedrijven typeert Vlaanderen al jarenlang, maar voor hoelang nog? Want ondernemend Vlaanderen wordt geconfronteerd met iets wat het niet helemaal in handen heeft: de vergrijzing. Volgens de statistieken is zo’n 40 procent van de bedrijfsleiders in ons land vandaag ouder dan 50 jaar, en 25 procent zelfs ouder dan 55. Heel wat ondernemers van de babyboomgeneratie naderen de pensioengerechtigde leeftijd en beginnen langzaam maar zeker na te denken over een overname.

Kris Van Deun ©rv

Terwijl zo’n overname vroeger wel eens tussen pot en pint geregeld werd, gebeurt dit vandaag steeds professioneler. Het is niet toevallig dat we de vraag om te bemiddelen bij een overname de laatste drie jaar met 75 procent zagen toenemen. Het beeld van de pater familias die alles vanuit z’n ivoren toren regelt, moet dan ook drastisch worden bijgesteld. In steeds meer families is er geen kandidaat om de zaak over te nemen. Soms omdat kinderen andere interesses hebben, soms omdat ze zagen hoe hard hun ouders moesten werken. Maar soms ook omwille van financiële aspecten of familieruzies, zoals nu bij Destrooper.

Bart Vingerhoedt ©rv

Een overname van een familiebedrijf - zelfs wanneer er nog maar over nagedacht wordt - komt vaak voor heel de familie hard aan. Maar een echte ondernemer wil vooral één ding: dat zijn ‘kind’ - en alle tijd en energie die hij er in stak - niet verloren gaat. Dat het zelfs nog kan groeien en aan succes wint. Als broer en zus elkaar in de haren vliegen en er is geen compromis-neef, moet er echter professioneler gedacht worden en moet een externe overnemer tot de mogelijkheden behoren. De enige voorwaarde is dat die het familiebedrijf niet laat opslokken door het grote beest dat kapitalisme heet. Want meestal is dat het begin van het einde.

Het is niet slecht dat heel wat ondernemers tegenwoordig voor een ‘owner buy-out’ kiezen als ze hun bedrijf overlaten

Groeien is gezond en noodzakelijk, maar neem de basisnormen en -waarden van een onderneming weg en het wordt gevaarlijk. Daarom is het niet slecht dat heel wat ondernemers tegenwoordig voor een ‘owner buy-out’ kiezen als ze hun bedrijf overlaten. Ze verkopen de firma voor een gedeelte, maar blijven wel nog drie tot zes jaar in het bedrijf. Niet alleen kunnen ze dan in de jaren die volgen nog een graantje meepikken, maar zowel de ondernemer als het bedrijf krijgt dan de tijd om rustig afscheid te nemen en te acclimatiseren.

Dat is belangrijk. En dat besef is er ook meer en meer bij zogenaamde private equity-bedrijven of investeringsfondsen. Ze bouwen de interne structuur van het bedrijf niet zomaar uit, maar doen het in fases, gestructureerd en met de nodige systemen. Alleen als er op dat elan wordt verdergegaan, kan Vlaanderen groeien.

Laten we het daarom niemand kwalijk nemen als een familie na 125 jaar uit haar eigen bedrijf stapt en de zaak overlaat aan een andere familie.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud