opinie

Het is kiezen of verliezen, premier

Politicoloog UGent

De kans dat de regering-Michel definitief crasht neemt elke dag toe. De premier Michel maakt daarom best snel een keuze tussen de partijen waarmee een tussenregering aan de slag wil. Anders dreigt vooral over te blijven dat hij er op het einde een knoeiboel van maakte.

De MR lijkt ervoor te kiezen om dossier per dossier te gaan leuren bij de oppositiepartijen. Dat klinkt heel democratisch, maar lijkt een doodgeboren kind. Geen enkele oppositiepartij staat te springen om aan haar kiezers uit te leggen dat ze ondanks de steun die ze in het ene dossier geeft niet medeverantwoordelijk is voor de goedkeuring van een ander dossier waar ze helemaal niet voor te vinden is.

Mocht de N-VA bijvoorbeeld de begroting mee goedkeuren, dan helpt ze een regering in het zadel houden die misschien nadien nog eens groot uitpakt met de goedkeuring van het Marrakeshpact in New York. Dat is voor haar onverkoopbaar. Hetzelfde geldt voor groen-rode steun aan een ja-stem in New-York en het sneller degressief maken van de werkloosheidsuitkeringen. Alleen de one-percenters die onder de Wetstraatstolp leven, zien door zo’n ingewikkeld bos nog de bomen. Het is beter heel expliciet voor één (of een vast groepje) oppositiepartije(n) te kiezen. Zo wordt het voor hen ook aantrekkelijk mee aan boord te stappen.

De keuze voor de N-VA lijkt in dat opzicht de makkelijkste. Premier Charles Michel (MR) kan verder gaan op het ingeslagen pad en heeft de steun van maar één oppositiepartij nodig. Als de premier voor een andere partij kiest, moet er sowieso nog een tweede bijkomen om aan 76Kamerzetels te raken. Zo kan de PS de regering niet alleen depanneren. Maar ook het scenario van een verbond met de Franstalige socialisten en een tweede partij is niet waarschijnlijk.

Ten eerste lijkt de PS een ondenkbare partner. Michel moet dan gaan bedelen bij de grote aartsrivaal van de MR in Franstalig België. Ook de Open VLD-kiezers staan niet te springen voor een sociaal-economisch beleid met PS-signatuur. De partij van Gwendolyn Rutten heeft de voorbije jaren hard haar best gedaan de belastingdeuken uit te blutsen die in de liberale carrosserie waren gereden onder Di Rupo I. Als de liberalen nu opnieuw zes maanden met de PS in zee gaan, dreigt die moeite voor niets te zijn.

Scherpslijper

Ten tweede zou het niet makkelijk zijn een tweede partner naast de PS te vinden. Cdh? Dat is de partij die de PS uit de Waalse regering wipte. Bovendien zit je dan met een meerderheid die slechts op 32 Vlaamse zetels steunt. Het kan, maar met een al dan niet tijdelijk herboren communautaire scherpslijper in de oppositie ligt dat niet voor de hand.

Als Michel de sp.a en Ecolo-Groen om steun zou vragen, heeft hij nipt een meerderheid van 76 zetels. Drie partijen erbij is echter veel, en opnieuw niet makkelijk voor Open VLD. Die partners zullen sociaal-economisch linkse maatregelen vragen in ruil voor hun steun. De liberalen voelen zich sinds de gemeenteraadsverkiezingen van oktober te veel herboren om hun imago en geloofwaardigheid nu alweer op het spel te zetten.

Premier, dit land nog zes maanden goed besturen moet het uitgangspunt zijn. Al de andere overwegingen zijn alleen relevant voor uw eigen politieke carrière.

Als je de rekening maakt, lijkt de keuze voor de N-VA het meest voor de hand te liggen. Die liet gisteren ook een kleine opening. Haar eisen? De realisatie van de degressiviteit van de werkloosheidsuitkeringen en geen nieuwe belastingen om de begrotingskas te spijzen bij een mogelijk tegenvallende begrotingscontrole in maart. Dat ligt in de lijn van Michel I. Daarnaast moet de grondwet voor herziening vatbaar verklaard worden, waardoor de N-VA het confederalisme geloofwaardig in haar campagne kan uitspelen. Volgens sommigen stond die eis al in de zogenaamde Atoma-schriftjes met regeringsafspraken. Weinig nieuws dus.

Vaag

Over het Marrakeshpact bleven de Vlaams-nationalisten dan weer vaag. Blijkbaar is daar nog altijd een compromis over mogelijk. Een onthouding in New York is niet langer per se nodig, klinkt het. Opvallend, want dat was een week geleden nog een absolute N-VA-eis. Bart de Wever en co. draaien en keren dus ook om niet als onverantwoordelijk te worden geframed. De beelden van de Marrakeshbetoging die van de Vlaamse Leeuw opnieuw een agressieve leeuw hebben gemaakt, spelen mogelijk mee. Dat hooligans in beeld kwamen, heeft de N-VA in de perceptie misschien wat manoeuvreerruimte bezorgd.

Premier Michel, neem de verantwoordelijkheid waarmee u de voorbije week zo vaak hebt geschermd en wees niet boos op de oppositiepartijen. Als dat betekent dat u naar hun pijpen moet dansen, is dat voor uw eigen rekening en niet voldoende om het algemeen belang aan op te offeren. Dit land nog zes maanden goed besturen moet het uitgangspunt zijn. Al de andere overwegingen zijn alleen relevant voor uw eigen politieke carrière. Maak een keuze, premier. Geef de oppositiepartijen de zekerheid waar ze recht op hebben door aan te geven met wie u voor de rest van de legislatuur verder wil. Stel een concrete lijst op van wat oranje-blauw nog wil realiseren de komende maanden en met welke partner(s) u dat wil doen. En wie weet komt u er op die manier nog uit als een goed bestuurder en de staatsman die u wil zijn.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud