opinie

Hoe we onze O&O-inspanningen beter kunnen laten renderen

CEO Pulse Foundation

België is een van de wereldleiders in onderzoek en ontwikkeling. Toch scoren we niet zo goed voor innovatie. Hoe kan het beter?

Met meer dan 3,4 procent van het bruto binnenlands product (bbp) dat eraan wordt besteed, is België een van de wereldleiders in onderzoek en ontwikkeling. Toch staan we in de ranking van innovatieve landen maar op de 23ste plaats, ver na onze buurlanden.

  • De auteur
    Emmanuelle Ghislain is de CEO van Pulse Foundation.
  • De kwestie
    België een van de wereldleiders in onderzoek en ontwikkeling. Toch scoren we niet zo goed voor innovatie.
  • De conclusie
    In 'regulatory sandboxes' kunnen innovatoren experimenteren los van de regelgeving. De ervaringen in het buitenland zijn positief.
Advertentie
Advertentie

Het leeuwendeel van de budgetten voor onderzoek en ontwikkeling (O&O) is bovendien gericht op grote bedrijven. Hoe kunnen onze O&O-inspanningen leiden tot meer innovatie, waar kmo’s van profiteren?

Een belangrijke hinderpaal voor disruptieve innovatie is regelgeving. Door de vele regels kan een ondernemer zijn technologie niet testen, laat staan commercialiseren. Het wetgevende kader aanpassen is ook niet altijd gemakkelijk, met over- of onderregulering die om de hoek loeren.

Regelgevingsproeftuinen

Een oplossing zijn regulatory sandboxes, regelgevingsproeftuinen, zeg maar. Het begrip sandbox komt oorspronkelijk uit de IT, waar het staat voor een afgesloten virtuele omgeving waarin software op een veilige manier getest kan worden. Naar analogie daarmee is een regulatory sandbox een omgeving waar innovatoren, regelgevers, consumenten, investeerders en andere belanghebbenden samenwerken om een geschikte context voor een nieuwe technologie te creëren.

Innovatoren krijgen er de mogelijkheid om los van bestaande regels zaken te ontwikkelen en te testen. Regelgevers leren er veel uit over risico’s en het toezicht dat vereist is. Sommige landen verfijnen dankzij regulatory sandboxes zelfs hun algemeen beleid, los van innovatie. Zo experimenteerde Finland met alternatieven om de aanwerving van een eerste werknemer te stimuleren en met een universeel inkomen.

Een belangrijke hinderpaal voor disruptieve innovatie is regelgeving. Door de vele regels kan een ondernemer zijn technologie niet testen, laat staan commercialiseren.

Dergelijke proeftuinen bestaan al in 17 Europese landen, vooral in de financiële, de mobiliteits- en de energiesector. Met uitzondering van een specifiek project voor elektriciteitsdistributie zijn ons in België geen voorbeelden bekend.

De meeste Europese sandboxes zijn nog geen vijf jaar geleden opgericht, waardoor de impact van het instrument op middellange en lange termijn moeilijk in te schatten valt. Toch zijn de ervaringen in de fintechsector in het Verenigd Koninkrijk zeer positief. Uit een evaluatie blijkt de impact op het hele ecosysteem aanzienlijk: de capaciteit voor innovatie neemt toe en er wordt extra kapitaal aangetrokken. Dat is een sterk signaal naar alle economische actoren. De deelnemende bedrijven zien barrières verdwijnen, het vertrouwen van investeerders verbetert, de marktintroductie verloopt sneller.

ICT-sector

België investeert het grootste deel van zijn O&O-budgetten in de bio-/farma- en chemische sector en de ICT-sector. In de eerste laat de Europese regelgeving de oprichting van sandboxes nauwelijks toe, al wordt de haalbaarheid bestudeerd, wat België alleen maar ten goede zal komen. In de tweede sector zijn sandboxes wijder verspreid. Oostenrijk heeft er een voor autonome voertuigen, Frankrijk voor telecommunicatie en Denemarken voor het gebruik van drones en voor sensoren.

De ervaringen in andere landen leren dat de grootste uitdaging bij het opzetten van een regulatory sandbox niet zozeer de investering is, maar wel een doordacht ontwerp. Als voor elke partij individueel en collectief de bijdrage en het resultaat duidelijk zijn, blijkt het voor alle betrokkenen al vanaf de eerste jaren om een positieve ontwikkeling te gaan.

Sandboxes faciliteren en versnellen de overstap tussen de opeenvolgende fases in de levenscyclus van ondernemen en verankeren de economische en maatschappelijke waarde sterker lokaal. Ook de regelgever wint erbij. Doordat hij een veel beter zicht krijgt op de toekomst van de markt staat hij sterker in de dialoog met sectoren en hun vertegenwoordigers. Dat is een win-winsituatie voor alle betrokken partijen: het ecosysteem van ondernemingen, de publieke sector en uiteindelijk wij allemaal.

Samen met ondernemers, private en publieke investeerders, oprichter van techbedrijven, academici en onderzoekers hebben de Pulse Foundation, Belgium's 40 under 40 en het Itinera Institute onder de noemer BE.Entrepreneur drie prioriteiten voor de volgende legislatuur geïdentificeerd. Een hoger rendement van onze O&O-capaciteit is er een van, net als het beter inzetten van overheidssteun en het opleiden van ‘probleemoplossers’.

Gesponsorde inhoud
Tijd Connect
Tijd Connect biedt organisaties toegang tot het netwerk van De Tijd. De partners zijn verantwoordelijk voor de inhoud.
Partnercontent
Partner Content biedt organisaties toegang tot het netwerk van De Tijd. De partners zijn verantwoordelijk voor de inhoud.