opinie

Hoera, we mogen weer naar school!

Lid directiecomité Sint-Jozefcollege in Turnhout

Nu het licht voor alle scholen op groen gezet wordt, is de opluchting bijzonder groot. Fysiek naar school gaan blijkt voor onze soort, de homo sapiens of denkende mens, wel heel bijzonder te zijn. Alle miserie ten spijt: wat heeft deze pandemie ons geleerd?

Ten eerste: op school word je in contact gebracht met taal. Zonder taal stond de mens nergens.  Je leert de eerste klanken en woordjes bijna automatisch via je ouders. Dat is een vrij natuurlijk proces. Maar leren lezen, schrijven en tellen is geen natuurlijk proces dat een kind zonder steun van specialisten kan doorlopen. Dat vraagt een grote investering van de (school)omgeving. Maar ook het kind moet zijn steentje bijdragen. Of het nu over taal of een andere vaardigheid gaat, het moet kunnen focussen, zich actief betrokken weten en bereid zijn het geleerde te consolideren of te automatiseren. Natuurlijk moet het voldoende aanmoedigende feedback krijgen over hoe het nog beter kan. Leerlingen, ouders en leerkrachten hebben daarbij elk hun rol te vervullen. 

Een veilige speelplaats is zoals een warm nest of een goede sport- of jeugdbeweging.

Ten tweede: op school word je niet alleen onderwezen door specialisten, je komt ook in contact met leeftijdsgenoten. Het is de kunst om je persoonlijkheid te ontwikkelen in relatie tot anderen. Een veilige speelplaats is zoals een warm nest of een goede sport- of jeugdbeweging. Via een vlotte babbel, sport en spel, een helpende hand leer je jezelf en anderen beter kennen, zelden zonder de nodige fricties. Maar de leerkracht-opvoeder is nooit veraf om uitspattingen (zoals pestgedrag of racisme) te counteren. Op school leer je dus ook je sociale vaardigheden te ontwikkelen en verantwoordelijkheid voor elkaar te dragen, liefst dankzij je inleefvermogen, maar soms ook gewoon door je plicht te doen. Een school is echter geen kneedmachine, maar ook geen couveuse. De leerkracht-opvoeder inspireert en stimuleert, maar als het nodig is, durft hij ook het gedrag van de jongere te begrenzen. Zo leert de jongere dat de wereld zijn oester niet is.     

Ten derde moet een school ook proberen aan schoonheidseducatie te doen.  Je eigen ontwikkeling als kunstwerk zien? Oké, maar dat is niet voldoende.  Onze menselijkheid wordt ook gekenmerkt door het leren smaken van schoonheid in literatuur, beeldende kunst, theater, muziek, een mooi werkstuk… Leerlingen, hoe divers die groep ook is, leren schoonheid te waarderen is zoals jonge kinderen leren witlof te smaken. Dat vraagt toewijding, geduld én moeite. Maar één keer je de smaak te pakken krijgt, laat het je niet meer los.

Covid-19 leert ons dat het afstands- en computerleren niet de heilige graal is.

Ik heb nog nooit zoveel jongeren horen smeken om naar school te mogen gaan. Laten we eerlijk zijn: de smeekbede betrof wellicht niet zozeer de lessen. Ze misten vooral elkaar, maar toch ook de regelmaat en het persoonlijke contact met de leraar. Covid-19 leert ons dat het  afstands- en computerleren niet de heilige graal is. Wie gehoopt had zo het nakende lerarentekort op te vangen is eraan voor de moeite. Afstandsonderwijs is zoals een rolstoel voor een revaliderende: het is een tijdelijk hulpmiddel en hoogstens een prothese als het niet anders kan.

Naar school mogen gaan is de grootste garantie om deze en volgende pandemieën te doorstaan en eventueel te verslaan, omdat de school op verschillende vlakken een wissel op onze toekomst trekt. Onze ogen zijn gericht op de lerende wetenschap om ons te verlossen van dit virus. Ons bang hart klopt regelmatiger als verstandige politici als rolmodellen zorg durven te dragen voor de samenleving. Onze hoop is gevestigd op toegewijde dokters en verplegend personeel mocht het mis gaan. Maar de realiteit is ook gediend met mature mensen die geleerd hebben hun verstand te gebruiken. Nu de school weer open mag, zullen velen hopelijk nog beter hun best doen. Ook om de scholen open te houden.   

Philip Brinckman Lid van het directiecomité van het Sint-Jozefcollege in Turnhout

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud