opinie

In de coronacrisis is tunnelvisie uit den boze

Een noodtoestand vergt noodbestuur. Professioneel, met sterke planning, scenario’s, en gestroomlijnde communicatie. Mobiliseer ad hoc talent en betrek alle geledingen van de samenleving, ook het bedrijfsleven.

Bovenal hebben we rationaliteit en onderbouwde beleidskeuzes nodig. Laat verwarrende tijden geen chaotische tijden worden. Verschillende spelers hebben al een grote weerbaarheid getoond, maar 'on a le meilleur et on a le pire’. Het slechtste - mensen die de instructie afstand te houden niet volgen - ontmoet het beste - scholen die zich organiseren om de pedagogische continuïteit op afstand te verzekeren. Iedereen bewondert de strijd van eerstelijnsactoren in deze gezondheidscrisis.

©BELGAIMAGE

We moeten nu een grote efficiëntiesprong maken door data te benutten. Onlinehandel krijgt een boost, thuiswerk wordt het nieuwe normaal. De opportuniteitsbelemmeringen vanuit privacy-overwegingen en andere bezwaren moeten worden herbekeken. De lethargie van het parlement is ondraaglijk. Er circuleren maatregelen, onder meer over het gebruik van data, die erg ingrijpend zijn. Dat vergt intense parlementaire opvolging.

We moeten nu een grote efficiëntiesprong maken door data te benutten.

Pas als het eb wordt, zie je wie de hele tijd al naakt aan het zwemmen was. Deze coronacrisis legt de zwakke punten in dit land bloot inzake vooruitziend beleid - denk aan strategische voorraden, reserves aanleggen in goede tijden. Gelukkig hebben we nu een centrale cockpit voor medische expertise en instructies. Politicologen hebben de media verlaten om plaats te maken voor virologen en epidemiologen. Des te beter.

Ook voor het beheer van de ongeziene economische crisis is echte expertise van mensen met verschillende perspectieven noodzakelijk. De geschiedenis leert dat in deze omstandigheden een risico op tunnelvisie bestaat. 

Cruciale punten

1. Communiceer duidelijk, vanuit de centrale cockpit die verantwoordelijk is voor de coördinatie.

2. Let op de buren. Veel geweldige spontane best practices doen de ronde. Profiteer van die positieve sociale energie van buren en kennissen. Bescherm ouderen tegen eenzaamheid. De overheid, het middenveld, de ondernemingen en de burgers kunnen werk maken van een snelle verspreiding van collectieve goede praktijken.

3. Maak op Belgisch niveau een noodplan voor het hoogtepunt van de epidemie en voor daarna. Nu de economie dreigt in te storten, moet dringend worden ingezet op ‘keeping the lights on’. Probeer in een eerste fase de rampzalige gevolgen te boven te komen, een financiële crisis te vermijden, aandacht te besteden aan kritieke sectoren en het directe inkomstenverlies op te vangen voor wie zijn job verliest of tijdelijk werkloos wordt. Maak duidelijke keuzes en leg ze uit.

Solidariteit

4. Er is een cruciaal onderscheid tussen mensen die in beschermde sectoren werken (beroepen zoals ambtenaren, hoogleraren, docenten, die vastbenoemd zijn en dus werkzekerheid hebben) en anderen, die volledig blootstaan aan de economische crisis. Houd rekening met dat verschil en overweeg solidariteitsmechanismen tussen die groepen.

5. Deze periode is er een van leven of dood voor de Europese Unie. We moeten leren uit ervaringen in andere landen, zonder verlamd te wachten tot een buurland in actie komt.

6. Banken hebben reserves opgebouwd die ze nu kunnen inzetten. Ze moeten topprestaties leveren in de beoordeling van de kredietwaardigheid van hun klanten, bedrijf per bedrijf en geval per geval. Bedrijven die begin dit jaar al met een betalingsprobleem kampten meteen uitsluiten van de uitzonderingsmaatregelen is een te simplistische regel. Banken hebben nu meer dan ooit een kernmetier: kredietrisico’s precies en verantwoordelijk inschatten. 

Bedrijven die begin dit jaar al met een betalingsprobleem kampten meteen uitsluiten van de uitzonderingsmaatregelen is een te simplistische regel.

Ook van verzekeraars worden knalprestaties verwacht, want ook zij moeten zich hoeden voor kettingreacties. Ze moeten geval per geval blijven beoordelen, zonder transversaal en ongedifferentieerd risico’s te verwerpen.

7. Overheidswaarborgen voor overbruggingskredieten van een jaar kunnen heel efficiënt zijn, als ze slim uitgedacht en doelgericht zijn. Strategische sectoren kunnen ook kleine bedrijven omvatten met een sleutelpositie voor een hele toeleveringsketen. De essentie blijft voortdurend kritisch te evalueren. Leren echt duurzame keuzes te maken. Geen ongeremde improvisatie op een bierviltje. Gericht werken met maatregelen die hun doel bereiken, is essentieel. Verschiet geen kruit zonder kritische reflectie.

8. Itinera bepleit al langer de terugkeer van de strategische maakindustrie. Politici en verantwoordelijken luisteren nu ineens wel, en lijken meer dan gewoonlijk ontvankelijk voor die oproep.

Lees verder

Gesponsorde inhoud