opinie

Maak gericht belonen makkelijker

Waarderingsexpert en zaakvoerder van Arteel Groep

De overheid steunt een beloningsaanpak die werknemers gelijk behandelt. Maar ondernemers willen net individuele inzet kunnen belonen.

‘You get what you reward’, zegt Stephen Covey, auteur van onder meer 'The Seven Habits of Highly Effective People'. Wat je beloont, versterkt. Zowel in positieve als in negatieve zin. De vraag is welk gedrag we het best belonen als we willen evolueren naar een maatschappelijk model waarin mensen zich weer meer willen inzetten voor hun werkgever, waarin mensen bewust bewegen omdat ze willen werken aan hun gezondheid en waarin mensen elke dag met goesting willen investeren in zichzelf in plaats van uren door te brengen op sociale media of voor televisie.

  • De auteur
    Nathalie Arteel is co-CEO van het Leuvense hr-bedrijf Arteel Group.
  • De kwestie
    De overheid werkt allerlei maatregelen uit voor bedrijven die hun werknemers collectief fiscaal gunstig willen belonen.
  • Het voorstel
    Alle werknemers gelijk belonen is te veel eenheidsworst. Help ook de ondernemers die initiatieven willen nemen om individueel gedrag te belonen.

Ik stel vast dat bedrijfsleiders daarin een grote rol kunnen spelen. Door voorbeeldgedrag te belonen op het moment dat het zich voordoet, versterk je het en krijg je er meer van. Kijk naar Jo Van Moer. De CEO van Van Moer Logistics werkt al enkele jaren met een beloningssysteem om ‘inzet’ en ‘goed gedrag’ te belonen dat in lijn ligt met de visie en de waarden van het bedrijf. En dat zowel op teamniveau als op individueel niveau. Van Moers bankier zegt dat hij nog nooit een bedrijf heeft gezien met zo'n goede werksfeer.

Van Moer heeft het afgelopen jaar zijn beste jaar ooit gehad, mede dankzij het strategische beloningsbeleid. Dat leidt niet alleen tot meer engagement maar ook tot minder arbeidsongevallen, minder brandstofverbruik, minder absenteïsme en minder verloop bij hun chauffeurs.

Geschenkcheques

Maar het programma ligt onder vuur. De overheid ondersteunt en promoot een aanpak die iedereen zo veel mogelijk ‘gelijk’ behandelt. Jaarlijks worden nieuwe maatregelen bedacht die geënt zijn op een soort collectieve beloning. Denk aan de coronapremies, de cultuurcheques, de geschenkcheques, de loonbonus van cao 90. Voor elke medewerker hetzelfde, ofwel niets.

Of je je nu hebt ingezet of niet, je krijgt een beloning. Heel wat bedrijven hebben daar bedenkingen bij. Ook Van Moer. Ze willen net mensen belonen die op een of andere manier voorbeeldgedrag vertonen op de werkvloer, gekoppeld aan de visie en de waarden. En dat werkt ook, want niet alleen Van Moer hanteert die aanpak.  

Toch heb ik de indruk dat de meer en meer naar een cultuur evolueren die individuele inzet afstraft. Mensen worden almaar minder gestimuleerd om nog voor ‘the extra mile’ te gaan. 

Bedrijven krijgen steeds minder vrijheid om individuele initiatieven te nemen.

Bedrijven krijgen steeds minder vrijheid om individuele initiatieven te nemen. Er worden steeds meer regels opgelegd en individuele vormen van beloning worden in de kiem gesmoord, tenzij mensen die zich dan toch inzetten er torenhoge belastingen op betalen. De vraag is wie het beste weet wat werkt in een organisatie? De regering, of de bedrijfsleider en diens team?

Want wat gebeurt er als mensen die zich echt inzetten niet worden beloond? Als niemand aandacht voor hen heeft? Ze geraken gedemotiveerd, ontmoedigd, kwijnen weg, worden ziek, komen in opstand, kijken elders of verlaten België. Nochtans hebben we net die mensen nodig om verder te groeien zodat we als organisatie een positieve impact kunnen maken.

‘The deepest principle in human nature is the craving to be appreciated’, zei de Amerikaanse psycholoog William James. Elke mens wil gehoord, gezien en gevalideerd worden.

Conformistisch

Welke visie heeft België? Willen we weer een land worden waarnaar wordt opgekeken? Een land met een gezonde ondernemerszin, waar innovatie hoog op de agenda staat en mensen elke dag met goesting uit hun bed komen omdat ze het verschil kunnen maken? Een land met een laag werkloosheidscijfer en een laag absenteïsmecijfer? Een land waar nog geld zal zijn voor bevolkingsgroepen die het echt nodig hebben? 

Of evolueren we eerder naar een conformistisch model? Omdat mensen bang zijn om zich te onderscheiden, voor hun mening uit te komen, hun rechten te verliezen, te differentiëren en de status quo uit te dagen.

Almaar meer kmo’s haken af omdat ze geen mensen meer vinden, het absenteïsme blijft stijgen en steeds meer talent van plan is weg te trekken uit België.

‘The time is always right to do what is right’, zei Martin Luther King. Het is hoog tijd voor een beleid dat het juiste gedrag stimuleert en beloont. Gedrag dat in lijn ligt met de visie om van België weer een voorbeeldland te maken. Dat kan alleen als bedrijven daarvoor ondersteuning krijgen, net als in onze buurlanden.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud