opinie

Trumps beleid duwt Europa naar China

Sven Agten

Hoe meer de Verenigde Staten zich onder Trump terugtrekken uit internationale verdragen, hoe meer China zich kan profileren op het internationale toneel. En dat heeft verregaande gevolgen voor Europa.

Eigenlijk is de trend vorig jaar al ingezet op het Wereld Economisch Forum van Davos, waar de Chinese president Xi Jinping een vurig pleidooi hield voor globalisering en vrije handel. In datzelfde jaar trokken de VS zich ook terug uit het TPP-vrijhandelsakkoord (met de landen rond de Stille Oceaan, red.), waardoor de onderhandelingen over het RCEP, een gelijkaardig Chinees initiatief, in een stroomversnelling gekomen zijn. Het doel van China en de tien betrokken partners - waaronder Japan, Australië, India en Zuid-Korea - is om nog dit jaar een akkoord te sluiten.

TTP en RCEP werden ooit aangekondigd als de twee bouwstenen voor een grote vrijhandelszone rond de Stille Oceaan, maar nu alleen RCEP overblijft, lijkt China aan het langste eind te trekken. Eenzelfde verhaal voor de nieuwe importtarieven die Amerikaans president Donald Trump aankondigde. Die drijven alleen maar meer landen in de armen van China.

Op korte termijn veroorzaakt het America First-beleid spanningen tussen beide grootmachten, maar op lange termijn is het bijna ondenkbaar dat China niet het meeste voordeel haalt uit Trumps koers. De ironie kan niet groter zijn. China, dat een beleid uittekent voor tal van Chinese bedrijven, kan zich meer en meer opwerpen als de beschermer van de internationale handel, terwijl het zogenaamde vrije Amerika een protectionistisch bastion en volgens velen een bedreiging voor de internationale stabiliteit wordt.

En wat met Europa? De Chinese positie op het wereldtoneel zal alleen sterker worden, of we dat leuk vinden of niet. We hebben twee opties. De eerste is het huidige beleid aanhouden: klagen en zagen over het feit dat in China geen level playing field is, waar voor iedereen dezelfde regels gelden. Vroeger was dat minder een probleem omdat we onszelf lang hebben doen geloven dat we onze technologische superioriteit tegenover China konden behouden. Dat is nu heel vlug aan het veranderen, en Europa weet niet goed hoe ermee om te gaan.

De andere optie is constructief samenwerken met China, en langetermijnoplossingen proberen te vinden voor de uitdagingen. De eerste stappen naar meer samenwerking worden ondertussen gezet. In een gezamenlijke verklaring beloven Europa en China het multilaterale systeem, waar de VS vanaf willen, te stutten en te versterken.

Peking denkt aan en investeert in sectoren die de komende 30 jaar van belang zijn, Europese politici denken aan de volgende vier jaar.

Wil Brussel beter met Peking samenwerken, dan moet Europa wel een consistenter Chinabeleid uitwerken. We moeten met één stem spreken. Xi en co. denken aan en investeren in sectoren die de komende 30 jaar van belang zullen zijn, Europese politici denken aan de volgende vier jaar. Vele Europese bedrijven zijn in hetzelfde bedje ziek. Bonussen en beurskoersen zijn afhankelijk van kortetermijnresultaten, niet van de lange termijn. Nu China bijvoorbeeld enorm hard inzet op de ontwikkeling van elektrische voertuigen en er al de grootste producent van en markt voor is, zullen de Duitse autobouwers goed moeten opletten dat ze zich niet in snelheid laten pakken en de trend van de toekomst missen.

‘If you can’t beat them, join them’ is misschien wel het beste advies voor Europa. Mijn persoonlijke ervaring in de Chinese politieke wereld en de zakenwereld is dat een kritische opstelling niet altijd het gewenste resulaat oplevert. Wederzijds begrip en een constructieve samenwerking werken wel. De 21ste eeuw zal de eeuw van Azië zijn, waarbij China centraal staat. Niet de Verenigde Staten of een Europees land, maar China is de grootste handelspartner van Duitsland.

Wat Iran betreft, staat de visie van Europa ook dicht bij de Chinese. Europa kant zich tegen de beslissing van Trump om zich terug te trekken uit de nucleaire deal met Teheran en Europese bedrijven willen zaken blijven doen met het land waarin ze de jongste jaren al geïnvesteerd hebben. Peking zal er zeker voor openstaan. Met Trump als Amerikaans president zullen China en Europa meer en meer samenwerken. Ze kunnen bijna niet anders.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Partner content