opinie

Vele vacatures vragen snelle uitvoering regeerakkoord

Professor arbeidseconomie aan de UGent

De federale en Vlaamse regeringen moeten hun beloftes nakomen om de vacatures op de arbeidsmarkt op te vullen.

Ze is terug van nooit weggeweest. Dan heb ik het niet over Anne De Baetzelier, die eenmalig  opnieuw 'Tien om te zien' zal presenteren. Maar wel over de krapte op onze arbeidsmarkt. Uw krant opende er vrijdag mee: de VDAB ontving in juni meer dan 33.000 nieuwe vacatures. Een absoluut record.

Goed nieuws, zegt u? Dat valt nog te bezien. Jazeker, de vele vacatures geven aan dat de motor van onze economie goed is aangeslagen. Bovendien bieden die vacatures een kans aan wie nu geen baan heeft. Maar dan moeten die 33.000 kansen natuurlijk gegrepen worden. En daar knelt het schoentje. De vacatures raken erg moeilijk ingevuld.

De essentie

  • De auteur: Stijn Baert, professor arbeidseconomie aan de UGent.
  • De kwestie: te veel jobs raken niet ingevuld.
  • Het voorstel: de federale en Vlaamse regering moet hun beloofde arbeidsbeleid uitvoeren.

Het risico dat we straks over gemiste kansen moeten spreken, is groot. Werkgevers zullen hun vacatures niet zolang laten openstaan als 'Tien om te zien' gelopen heeft. Er zijn nu al geluiden dat ze hun nood aan werkkrachten deels proberen te lenigen in het buitenland. En het kan nog slechter worden als sommigen het opgeven en al hun activiteiten naar het buitenland verhuizen. Het zou een gemiste kans betekenen voor ons relancebeleid.

IJsberg

Vlaams minister van Werk Hilde Crevits (CD&V) kondigde maandag aan dat ze via investeringen in opleiding werkzoekenden en vacatures dichter bij elkaar wil brengen. Terecht. Maar er is meer nodig. Ons aantal werkzoekenden is best laag. Ongeveer 2 procent van de 25- tot 64-jarigen. Tel de aankomende vergrijzing bij de huidige krapte en het is duidelijk dat we er alleen door werkzoekenden wendbaarder te maken niet komen.

De werkzoekenden vormen slechts het zichtbare topje van de ijsberg die onze arbeidsreserve voorstelt. Veel meer Vlamingen bevinden zich onder de waterlijn.

Werkzoekenden vormen echter slechts het zichtbare topje van de ijsberg die onze arbeidsreserve voorstelt. Veel meer Vlamingen bevinden zich onder de waterlijn. De inactieven. Zij maken 20 procent van de 25- tot 64-jarigen uit. En daarmee doet Vlaanderen het niet beter dan het Europese gemiddelde. Alleen als we erin slagen ook inactieven richting de vacatures te leiden, kunnen we de rechtkrabbelende bedrijven echt ondersteunen.

Is dat niet gemakkelijker gezegd dan gedaan? Ik betwijfel het. Omdat hier niets in het grondwater zit dat maakt dat het aantal inactieven voor eeuwig en drie dagen boven de percentages in Nederland (16 procent) of Zweden (11 procent) moet liggen. En vooral: omdat onze regeringen daarvoor gewoon moeten doen wat ze gezegd hebben dat ze zouden doen. In hun regeerakkoorden.

Minimum minimorum

Zo plande de Vlaamse regering bij haar start om werken meer te laten lonen. Met de jobbonus als paradepaardje. Maar ook met investeringen in de kinderopvang, meer op maat van tweeverdienersgezinnen. En met sociale kortingen die niet langer wegvallen als je tegen een laag loon gaat werken. De Vlaamse regering moet die maatregelen zo snel mogelijk uitvoeren. Zoals we al stelden met het Vlaams relancecomité: die maatregelen vormen het minimum minimorum van wat we kunnen verwachten. Ze zijn een cruciale randvoorwaarde voor de relance.

Corona mag niet langer een excuus zijn om deze hervormingen uit te stellen. Integendeel: het relancebeleid na corona vraagt om een turbo.

Maar ook het federale regeerakkoord kan een oplossing bieden voor de vele Vlaamse vacatures. In dat regeerakkoord wordt de hoge Belgische inactiviteit omschreven als een kernprobleem en de ambitie om mensen zonder job richting de arbeidsmarkt te verleiden uitgedrukt.

En al blinkt het federale regeerakkoord niet meteen uit in scherpte inzake maatregelen om die ambitie waar te maken, toch kunnen twee geplande hervormingen stevig helpen. Ten eerste moet de geplande pensioenhervorming de uitgangspoort van de arbeidsmarkt via pensioen voor 65 beter bewaken. Ten tweede moet de geplande fiscale hervorming werken aantrekkelijker maken door lasten te verschuiven van arbeid naar consumptie. Corona mag niet langer een excuus zijn om die hervormingen uit te stellen. Integendeel: het relancebeleid na corona vraagt om een turbo.

Onze regeringen trekken miljarden uit om onze economie te herlanceren. Die investeringen zijn broodnodig. Maar dit vraaggericht beleid zal alleen renderen als het gecombineerd wordt met een aanbodgericht beleid gericht op het verleiden van inactieven naar openstaande vacatures. Die beloftes staan in de regeerakkoorden. Hoog tijd om ze waar te maken.

Stijn Baert legt de problematiek van de hoge inactiviteit verder uit in deze video.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud