opinie

Verdeel de crisispijn

CEO Verbond van Belgische Ondernemingen

Deze crisis bedwingen zal pijn doen en zal asociale maatregelen vergen. Verdeel de kosten onder de drie grote economische actoren overheid, werkgevers en werknemers.

Meer dan 40 jaar geleden devalueerde België de Belgische frank. Het economische scenario van toen is angstaanjagend gelijklopend met wat we nu meemaken. Tussen 1974 en 1982 woedde een grote economische storm in ons land. Hoge inflatie deed de prijzen van goederen exploderen, het begrotingstekort klom naar ongekende hoogtes en de competitiviteit van onze bedrijven was beneden alle peil.

Laten we - regering en sociale partners incluis - samen ingrijpen, voor we weer ‘de zieke man van Europa’ worden.

Velen dachten toen: we beschermen de consument/kiezer via de automatische indexering, schuiven de kosten van de crisis door naar de bedrijven en de overheid, en alles is opgelost. Tot ze ontdekten dat zo’n beleid de bedrijven kopje-onder duwde, en de consument/kiezer zijn job en zijn inkomen verloor. Met als dieptepunt een devaluatie van de Belgische frank met meer dan 8 procent in 1982.

De geschiedenis herhaalt zich vandaag. Eerst het probleem ontkennen, daarna minimaliseren. Nu komt stilaan de realiteit naar boven. Vorige week heeft de Nationale Bank van België haar groeiramingen naar beneden bijgesteld tot 2,4 procent voor 2022, 1,5 procent voor 2023 en 1,9 procent voor 2024, in vergelijking met respectievelijk 2,6, 2,4 en 1,6 procent in de najaarsprognoses van 2021. Voor de inflatie werd de prognose aanzienlijk opgeschroefd van 4,9 tot een gemiddelde van 7,4 procent voor 2022.

De essentie

  • De auteur: Pieter Timmermans is CEO van het Verbond van Belgische Ondernemingen.
  • De kwestie: Deze crisis bezweren zal pijn doen en zal asociale maatregelen vergen.
  • Het voorstel: Verdeel de kosten over de drie grote economische actoren: overheid, werkgevers, en werknemers.

Als klap op de vuurpijl deelde de Nationale Bank mee dat de uurloonkosten in de Belgische privésector met bijna 13 procent stijgen in 2022-2024. Dat betekent 20 miljard extra kosten voor de Belgische ondernemingen. De Indexcommissie ziet maand na maand de inflatie toenemen. De doorrekening van de automatische loonindex in de verkoopprijzen (de zogenaamde loon-prijsspiraal) is volop bezig. De onderliggende inflatie (zonder energie) lag in maart al op 3,75 procent.

Loonkostkampioen

Het grote verschil met decennia geleden is dat we met de euro niet meer in staat zijn om onze munt te devalueren. We moeten andere oplossingen zoeken. Met het voortschrijdende inzicht dat we doorheen de jaren hebben verworven, hebben we de kennis en ervaring om adequaat te reageren, want structureel is weinig veranderd na al die jaren.

België was en is nog altijd een kleine, open economie die sterk afhankelijk is van de handelsbetrekkingen met de buurlanden. Onze uitvoer is nu goed voor bijna 80 procent van de in België geproduceerde toegevoegde waarde. Met een sterk op export gerichte economie is de concurrentiekracht van een bedrijf van cruciaal belang. De hoogkwalitatieve producten die de Belgische bedrijven maken, kan je wel 10 procent duurder verkopen. Maar als het verschil 20 procent of meer wordt, kiezen binnen- en buitenlandse klanten vaak voor goedkopere alternatieven.

Hoe langer we wachten, hoe brutaler de ingrepen zullen zijn.

Door het torenhoge niveau van onze loonkosten kijken we jammer genoeg tegen een historische achterstand aan in de kostencompetitiviteit. Eurostat, het Europees bureau voor statistiek, toonde het begin vorige week nog eens aan: België heeft in vergelijking met onze drie buurlanden veruit de hoogste loonkosten per uur (daarbij wordt wel rekening gehouden met de loonsubsidies die de vakbonden steevast verkeerdelijk sjoemelsoftware noemen). Dat heeft veel te maken met de hoge lasten op arbeid, waardoor we kampioen zijn in de loonwig (het verschil tussen loonkosten en nettolonen).

Een verder verlies van onze concurrentiekracht kunnen we ons simpelweg niet veroorloven. Het zou ons in een spiraal duwen waar Belgische bedrijven in sneltempo marktaandelen verliezen, hun productie zien dalen, investeringen mislopen en dus uiteindelijk minder werknemers aan de slag zullen hebben, met alle sociale gevolgen van dien.

Elk een derde

Deze crisis bezweren zal pijn doen, hoe we het ook draaien of keren, en het zal asociale maatregelen vergen. Hoe langer we wachten, hoe brutaler de ingrepen zullen zijn. Laten we daarom - regering en sociale partners incluis - samen ingrijpen, voor we weer ‘de zieke man van Europa’ worden. Verdeel de kosten van deze crisis over de drie grote economische actoren van dit land: overheid, werkgevers en werknemers. Elk een derde van de kosten.

Als verantwoordelijke bestuurders van dit land mogen we onze ogen niet sluiten en hopen dat de snel naderende orkaan vanzelf verdwijnt. We kunnen nu aan tafel zitten en beslissen hoe we ons huis gaan beschermen tegen de nakende storm. Niemand heeft zin om straks de pannen van het gazon te rapen.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud