België verliezer in verdeel- en heerstaktiek van autobouwers.

De autobouwers voeren sinds de crisis in Europa een verdeel- en heerspolitiek die landen tegenover elkaar plaatst in een opbod van subsidies. België kan in dat spel alleen maar verliezen.

Door Ivan Van de Cloot, hoofdeconoom Itinera Institute

De onrust over de toekomst van Ford Genk levert weer een schoolvoorbeeld: menselijk gedrag is vaak inconsistent. Iedereen beklemtoont nu hoe belangrijk de jobs wel zijn voor ons land. Waar waren ze toen de voorbije jaren pogingen werden gedaan om het competitiviteitsdebat te voeren? De waarheid is dat sinds de crisis toesloeg, de loonkosten sterk zijn blijven stijgen. Niet problematisch, stelde men, want de werkloosheid bleef onder controle. Je kan dat alleen maar beschouwen als pokeren met de werkgelegenheid van velen. Uit de geschiedenis wist je immers van meet af aan dat deze crisis veel langer zou duren dan de gemiddelde conjuncturele inzinking.

De gemiddelde schuldencrisis duurde in het verleden minimaal zeven jaar. Aangezien de schulden in zowel de publieke als de private sector de voorbije decennia tot ongekende hoogten zijn gestegen, kan die zeven jaar doorgaan als een raming aan de onderkant van de vork. De voorbije vijf jaar werden schulden immers vooral als een hete aardappel doorgeschoven en in vele landen is zelfs nog geen sprake van een aanzet tot schuldvermindering.

Zeker in een rigide arbeidsmarkt als de Belgische kijkt men in eerste instantie vaak de kat uit de boom en hoopt men de storm gewoon uit te zitten. Dat houdt in dat in deze fase de werkgelegenheid veel minder terugliep dan het productieniveau. Bedrijven ontslaan personeel niet in een handomdraai, omdat het personeelsbestand aanpassen een dure zaak is. Niet alleen is ontslag een kostelijke beslissing, als nadien de economie opnieuw aantrekt, blijkt ook geschikt personeel vinden en nieuwe werknemers inwerken tijd en geld te kosten. De economische onzekerheid speelt paradoxaal in een eerste fase dus positief in op de evolutie van de werkgelegenheid. Uiteraard kan niet elk bedrijf in dezelfde mate overtollig personeel in stand houden. Onderzoek toont dan ook aan dat bedrijven met een goede solvabiliteit meer arbeid hamsteren in slechte tijden. Na verloop van tijd geraken echter meer en meer ondernemingen door hun reservepotjes heen.

Het beleid heeft met arbeidsduurverkorting en tijdelijke werkloosheid zeker ook een steentje bijgedragen aan het vermijden van een kaalslag op de arbeidsmarkt. Het is in dat licht ook doodjammer dat de sociale partners er niet in zijn geslaagd om via matiging van de loonkosten hun deel van het werk te doen. Daar speelt zeker het probleem dat het niet voor iedereen duidelijk is dat ieder procent dat de loonkosten sneller groeien dan de productiviteit, uiteindelijk staat voor de vernietiging van massa’s jobs.

Dovemansoren

De boodschap dat er in crisistijden eigenlijk geen grotere solidariteit is dan lonen te matigen, valt bij velen in dovemansoren. Nochtans is het toch veel erger dat duizenden hun baan verliezen in een periode dat het moeilijk is om opnieuw aan de slag te geraken.

Specifiek voor de autosector moeten we goed beseffen dat de autoconstructeurs hun strategie om landen tegen elkaar uit te spelen niet zo maar zullen veranderen. Sinds de crisis slagen ze erin om in Europa een verdeel- en heerspolitiek te voeren waarbij landen in een spel van subsidie-opbod tegenover elkaar komen te staan. Belangrijk voor België is te beseffen dat we dat spel alleen maar kunnen verliezen: de grote landen kunnen altijd met meer over de brug komen. Een belangrijk stuk van de overproductie in de autosector past zelfs onlosmakelijk in een bewuste strategie van de autoconstructeurs. Zo kunnen ze aan de vraag voldoen in periodes van hoogconjunctuur, terwijl de onderbenutting in andere periodes voor een stuk door de gemeenschap gefinancierd wordt. We komen hier alleen uit als het beleid even strategisch nadenkt over de golfbewegingen van de economie heen, en maatregelen neemt die structureel van aard zijn en niet alleen op de korte termijn brandjes blust.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud