opinie

Vergeef onze fiscale zonden

Advocaat en professor fiscaal recht

De experts van het schaduwkabinet van De Tijd fileren de politieke actua liteit en geven goede raad waar nodig. Vandaag Michel Maus, schaduwminister van Fraudebestrijding, over de fiscale rechtzetting.

Michel Maus, advocaat-vennoot bij Everest Law en docent Fiscaal Recht aan de VUB en UA ©belga

Eerder deze week raakte bekend dat de fiscus een uniforme regeling heeft uitgewerkt om berouwvolle belastingzondaars toe te laten hun licht- of donkerzwarte vermogen te regulariseren. Op zich is dat verwonderlijk. Tot en met 2013 bestond er een wettelijke fiscale amnestieregeling. En zei de regering toen niet dat dat de laatste kans was voor fiscale zondaars om hun zonden af te kopen? Dat is zeker het geval, maar het was vrij naïef te denken er na het beëindigen van de wettelijke fiscale amnestieregeling geen vraag meer zou zijn naar de mogelijkheid tot fiscale regularisatie. Natuurlijk zijn er nog altijd heel wat landgenoten die de stap naar de regularisatie niet hebben gedaan en nu alsnog bij de fiscus aankloppen. Langzamerhand kunnen we zelfs opnieuw van een tendens spreken.

De verklaring moeten we vooral zoeken in een gewijzigde internationale mentaliteit voor belastingheffing. De jongste jaren is in de internationale gemeenschap een consensus ontstaan over een automatische uitwisseling van bankgegevens met het oog op belastingheffing. En aangezien nu ook landen als Luxemburg en Zwitserland te kennen hebben gegeven dat ze voortaan aan die gegevensuitwisseling willen meewerken, sluit het net zich langzaam maar zeker. En dat hebben de zwart- en grijsspaarders ook geweten. Onder internationale druk zijn Zwitserse en Luxemburgse banken een soort offensief begonnen tegen het eigen cliënteel. Cliënten worden verzocht de herkomst van hun kapitaal te verantwoorden, dan wel een verklaring te ondertekenen waarbij ze machtiging geven aan de bank om hun bankgegevens aan buitenlandse belastingadministraties mee te delen. Als ze niet op dat verzoek ingaan, wordt de klanten vriendelijk maar kordaat verzocht andere oorden op te zoeken.

En ook dan is de lijdensweg van de fiscale zondaars niet ten einde. Wie eraan denkt zijn centen dan maar terug naar België te repatriëren, zal het geweten hebben. Door de verstrengde witwasverplichtingen van de banken wordt de zwartspaarder met een nieuwe fiscaal controleur geconfronteerd: zijn eigen Belgische bankier. Kan hij de rechtmatige herkomst van het kapitaal niet verantwoorden, dan komt hij in het beste geval de bank niet in, en wordt hij in het slechte geval het voorwerp van een witwasmelding van de bank aan de witwascel. De repatriëring van nietgeregulariseerde of gedeeltelijke geregulariseerde kapitalen vormt zo een ernstig juridisch risico voor de zwartspaarder.

Ondanks de richtlijnen zal de burger totaal geen idee hebben of de fiscus hem bij zijn fiscale regularisatie al dan niet correct behandelt.

De enige manier om aan die catch 22 te ontsnappen is opnieuw de stap doen naar regularisatie. Daar stelt zich dan het probleem dat dat er geen enkel wettelijk juridisch kader meer is om dat te doen. Het enige wat de zwartspaarder nu kan doen, is contact opnemen met de fiscus en onderhandelingen starten. Tot deze week bleek dat een echte loterij. Wie wilde regulariseren, wist wel waaraan hij begon maar geenszins waar hij zou eindigen. Bij gebrek aan wetgeving en bij gebrek aan een gecoördineerd beleid was het willekeur troef en kon je zelfs gaan shoppen en op zoek gaan naar de goedkoopste regio om te regulariseren. Dat was uiteraard een kwalijke zaak. De overheid moet zijn burgers rechtvaardig behandelen, zelfs al gaat het om mensen die bepaalde fiscale zonden op hun actief hebben.

Maar wat bleek deze week? De fiscus heeft het licht gezien. Niet zonder enige trots kwam minister van Financiën Johan Van Overtveldt (N-VA) verkondigen dat de fiscus uniforme richtlijnen heeft uitgevaardigd om fiscale regularisatiedossiers af te handelen. Op zich goed nieuws ware het niet dat die richtlijnen niet bekend worden gemaakt. Ondanks de richtlijnen zal de burger dus totaal geen idee hebben of de fiscus hem bij zijn fiscale regularisatie al dan niet correct behandelt. Enige transparantie was blijkbaar weer te veel gevraagd.

En tot slot nog dit: fiscale regularisatie heet nu fiscale rechtzetting. Dat is bij deze dan ook rechtgezet.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud