Makke bankenlobby

Hoe frappant. Betrokken klanten wijzen expliciet de nieuwe belasting op effectenrekeningen af maar de banksector etaleert gelatenheid en lijkt tegen de effectentaks niet in opstand te komen.

Door Etienne de Callataÿ, hoofdeconoom van Orcadia Asset Management

Je zou nochtans verwachten dat de bankenlobby van zich zou laten horen over een belasting die de gebreken opstapelt: de effectentaks gaat in tegen wat we in de rest van Europa zien en legt een drempel op 500.000 euro waardoor iemand met 500.200 euro na belasting minder overhoudt dan iemand met 499.800 euro.

Bovendien verhoogt de taks de administratieve last, viseert ze volledig arbitrair een bepaalde manier om een patrimonium aan te houden en creëert ze hierdoor distorsies die al even onverantwoord als schadelijk zijn.

Ik vraag me af of deze wet, hoe onnozel hij ook moge zijn, niet op de een of andere manier de goedkeuring van de Belgische banksector kreeg

De banken hebben de reputatie om eerder te denken aan hun eigen belangen dan aan die van hun klanten. Het is begrijpelijk dat bij de tarifering van hun diensten of de transparantie van de gecommercialiseerde producten de belangen van de banken verschillen van deze van hun klanten.

Op fiscaal vlak ware het logisch geweest dat de banken zich duidelijk en krachtig zouden verzetten tegen een belasting die hen benadeelt, net door het feit dat die belasting hun klanten benadeelt. Door tegen de maatregel ten strijde te trekken hadden ze, door hun eigenbelang te dienen, voor één keer in een positief daglicht kunnen staan.

Discreet

Natuurlijk zien we van het werk van een lobbyist alleen het topje van de ijsberg. Het is best mogelijk dat discreet stappen zijn ondernomen. Toch blijft het stilzwijgen van de sector mij verrassen. Ik vraag me dus af - mij hoedend voor valse beschuldigingen - of deze wet, hoe onnozel hij ook moge zijn, niet op de een of andere manier de goedkeuring van de Belgische banksector kreeg. Uiteraard is dit pure intellectuele speculatie. Een gratuite oefening, mogelijk gemaakt door de onwetendheid over wat er werkelijk is gebeurd.

Mijn hypothese van de doelbewuste stilte van de bankenlobby steunt op feiten van vóór de belasting op effectenrekeningen

Mijn hypothese van de doelbewuste stilte van de bankenlobby steunt op feiten van vóór de belasting op effectenrekeningen. Ik verwijs naar de berusting van dezelfde lobby over een al even dwaze belasting: de taks op beursverrichtingen op kapitalisatiebeveks.

Elke verkoop van een dergelijke bevek wordt belast aan 1,32%, met een plafond op 2.000 euro verhoogd tot 4.000 euro sinds dit jaar. Je zou verwachten dat de sector luidop zou gevloekt hebben over een dwaze belasting die het aanpassen van de strategie van een portefeuille bestraft, iets dat toch moeilijk als speculatie te omschrijven valt. Toch heb ik ze amper gehoord, terwijl kapitalisatiebeveks deel uitmaken van de door de sector gecommercialiseerde waaier aan basisproducten.

Deze taks stoort de banken niet echt. Het is de klant die betaalt en niet de sector, en daarenboven zorgt de taks voor inertie in de portefeuilles

Er is een verrassende verklaring: deze taks stoort de banken niet echt, om twee redenen. Ten eerste is het de klant die betaalt en niet de sector, in tegenstelling tot andere banktaksen. Daarenboven zorgt de taks voor inertie in de portefeuilles, en dat kan de belangen van de gevestigde instellingen dienen. De taks ontraadt bijvoorbeeld de klant om elders te gaan shoppen bij slechte resultaten. Daarenboven wordt de klant aangezet om eerst alle alternatieven uit te putten alvorens deelbewijzen van de bevek te verkopen. 

Gezondheid

Eenzelfde, opnieuw gratuite, hypothese kan men naar voor schuiven over de belasting op effectenrekeningen. De federale regering heeft de banksector laten verstaan dat hij, nu hij terug in goede gezondheid verkeert en is gaan meegenieten van de andere budgettaire maatregelen, een nieuwe bijdrage aan de begroting moest leveren.

Aangezien de sector de vrije hand kreeg om de voorwaarden in te vullen, was het interessant om voor te stellen dat de extra bijdrage niet rechtstreeks door de sector betaald diende te worden, maar wel via een belasting betaald door de klanten.

Het belasten van de effectenrekening en het buiten schot laten van de levensverzekering heeft zo zijn voordelen voor de bankiers die ook verzekeraar zijn

En het houdt niet op met de belasting naar de klant door te schuiven. Het belasten van de effectenrekening en het buiten schot laten van de levensverzekering - daar waar bijvoorbeeld in Frankrijk Macron de fiscale behandeling van hoe kapitaal wordt aangehouden gelijker maakt - heeft zo zijn voordelen voor de bankiers die ook verzekeraar zijn. Ze krijgen immers een marketingargument in het voordeel van de levensverzekering - een product dat voor de bankverzekeraar minstens even interessant is als een bevek inzake winstgevendheid en klantenbinding - op een gouden schoteltje aangeboden.

Of het voorgaande nu hersenspinsels zijn of integendeel dicht bij de waarheid komt, een waarschuwing is op zijn plaats. Dat de regering deze of gene sector raadpleegt alvorens een beslissing te nemen, is een goede zaak. Maar ze moet er zich van vergewissen dat ze in staat is tot kritische analyse, om op een onafhankelijke manier de werkelijke gevolgen te kennen, in het bijzonder voor de winnaars en de verliezers van maatregelen.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Partner content