Catastrofaal verplassen

Hoofdeconoom ING Duitsland

De Duitse christendemocratische partij CDU heeft de kans gemist om de kansrijkste kanselierskandidaat binnen te halen, de dalende peilingen te keren en eindelijk de verkiezingscampagne af te trappen.

Begin april was de 27ste sterfdag van Kurt Cobain. Ter herinnering aan mijn muzikale held herbeluisterde ik zijn muziek. Op passende geluidssterkte, tot genoegen van de buren. Onder andere de klassieker ‘Territorial Pissings’. Nu kan ik me echt niet voorstellen dat Armin Laschet, de leider van de Duitse CDU, een grote Nirvana-liefhebber is, maar de tekst van dit lied geeft de gemoedstoestand van Laschet goed weer. Overrompeld door een Beierse blitzkrieg (meer Ramones dan Nirvana).

De Duitse politiek geeft dit jaar gevolg aan de oproep van Kurt Cobain: ‘Entertain us’.

Niet alleen zong Kurt ‘Never met a wise man, if so, it's a woman’, een deel van het refrein schreeuwt ‘Gotta find a way, a better way’. Deze betere weg heeft Laschet niet gevonden. Afgelopen zondag leek hij nog de duidelijke winnaar in de strijd om wie de CDU-lijst aanvoert bij de parlementsverkiezingen en daarmee ook de gedoodverfde volgende bondskanselier is. Nadat Laschet officieel had aangekondigd dat hij kanselierskandidaat wilde worden, kwam ook zijn uitdager, de Beierse CSU-voorzitter Markus Söder, met zijn ambities naar voren. Söder verpakte die aspiratie in een ‘maar alleen als de CDU mij ook echt wil’. Het partijbestuur van de CDU wilde hem echter niet, en stond op maandag volledig achter Laschet. En toen volgde de verrassingsaanval van Söder.

Waardig

In plaats van zich waardig terug te trekken, iets waar het CDU-bestuur op rekende, drong Söder aan op een raadpleging van de fractie in de Bondsdag. De beslissing over wie de Kanzlerkandidat moet worden hoorde toch geen besluit van de ‘elite’ te zijn? In de fractie was er meer steun voor Söder dan voor Laschet. Geen echte verrassing, omdat de peilingen Söder aanwijzen als een van de populairste politici van Duitsland, terwijl Laschet niet eens in de top 10 staat.

Laschet zag aanval niet komen. Hij voelde zich veilig na zich ouderwets van de steun van het CDU-bestuur verzekerd te hebben.

De CDU heeft de kans gemist om met gejuich de kansrijkste kandidaat binnen te halen en het tij van de dalende peilingen te keren. Nu zullen er alleen maar verliezers zijn.

De CDU heeft de kans gemist om met gejuich de kansrijkste kandidaat binnen te halen en het tij van de dalende peilingen te keren. En eindelijk de verkiezingscampagne af te trappen. Nu zullen er alleen maar verliezers zijn. Als Laschet toch nog lijsttrekker wordt, omdat het CDU-bestuur het been stijf houdt, start hij vanuit de achterhoede en zal bij elke misstap de herinnering aan de andere kandidaat bovenkomen.

Daarnaast is er, net als in 1975 toen Helmut Kohl tegen de wil van Franz-Josef Strauss en de CSU in lijsttrekker werd, een groot risico op spanningen tussen de twee zusterpartijen. Als de overval van Söder succesvol is, dreigen de machtsverhoudingen tussen de CDU en de CSU structureel naar de CSU te verschuiven. Te meer omdat een mogelijke bondskanselier Söder een grote kans maakt op meer dan slechts een termijn. Na de sociaaldemocratisering van de CDU door Merkel zou dat de 'verdirndling' (of verbeierisering) van de Union worden.

Het blijft spannend. Kiest de CDU voor territoriaal gedrag of voor de grotere stemmenmagneet (op dit moment) en een meer zekere toekomst voor de Union? Een ding is duidelijk, de uitslag van de verkiezingen in september is complete speculatie. En de strijd heel spannend. De Duitse politiek geeft dit jaar gevolg aan de oproep van Cobain: ‘Entertain us’.

Carsten Brzeski

Hoofdeconoom ING Duitsland

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud