Duurdere eenpersoonskamers geen prioriteit in de zorg

Kernlid Liberales, economieblog.be

De grootste uitdaging is geld vinden voor de technologische innovatie die ertoe leidt dat meer mensen geholpen kunnen worden met nieuwe geneesmiddelen en ingrepen, opdat die innovatie voor iedereen toegankelijk en betaalbaar zou blijven.

Vorige week publiceerde deze krant resultaten van de jaarlijkse ziekenhuisbarometer van de Socialistische Mutualiteiten (SM). Uit de studie blijkt dat de ziekenhuisfactuur die de patiënt zelf moet betalen als hij voor een eenpersoonskamer kiest, blijft stijgen. In 2016 waren de extra kosten al opgelopen tot gemiddeld 147 procent boven op het vastgelegde tarief. In Wallonië en zeker in Brussel is dat nog een pak meer.

De SM pleit voor een plafonnering van de extra kostprijs voor de eenpersoonskamer. Dat betekent minder inkomsten voor het ziekenhuis. Dat zou dan moeten gecompenseerd worden via een fonds.

Een ziekenhuisopname is voor vier op de vijf patiënten fors goedkoper geworden. Dat mag een groot succes genoemd worden.

En daar wringt het schoentje. Niemand ontkent dat een eenpersoonskamer veel aangenamer is om in te verblijven. En het lijkt zeer sympathiek om ervoor te ijveren dat iedereen zonder al te veel extra kosten in een eenpersoonskamer kan verblijven. Maar is het wel aangewezen om daar zoveel aandacht aan te geven? Zijn de steeds duurdere eenpersoonskamers werkelijk prioritair?

Ik denk het niet. Slechts 20 procent van de patiënten kiest bij een klassieke opname voor een eenpersoonskamer. Ondanks de stijging van de kostprijs is dat aandeel min of meer stabiel gebleven.

©Twitter

Voorts krijgt een patiënt die het medisch nodig heeft nu al een eenpersoonskamer tegen de prijs van een tweepersoonskamer. Met andere woorden, ook wie het niet kan of wil betalen krijgt een eenpersoonskamer indien nodig.

Sterk gedaald

Ten slotte, en dat komt in de discussie niet naar boven, zijn de kosten voor wie voor een tweepersoonskamer kiest in reële termen sterk gedaald. Uit de ziekenhuisbarometer van de Christelijke Mutualiteiten van vorig jaar blijkt dat een tweepersoonskamer 277 euro kostte in 2015, tegenover 382 euro in 2004. Dat is een daling met 27,5 procent. Een ziekenhuisopname is dus voor vier op de vijf patiënten fors goedkoper geworden. Dat mag een groot succes genoemd worden.

©Mediafin

Die daling is te verklaren doordat kamer- en ereloonsupplementen afgebouwd werden voor twee- of meerpersoonskamers. Ziekenhuizen compenseerden dat verlies dan door extra’s aan te rekenen bij de 20 procent patiënten die niet uit medische noodzaak in een eenpersoonskamer liggen, maar uit vrije keuze. Dat is bovendien slechts een zeer gedeeltelijke compensatie, omdat de supplementen voor een eenpersoonskamer in absolute euro’s ongeveer evenveel stegen als ze daalden voor de tweepersoonskamer, terwijl viermaal zoveel mensen voor een tweepersoonskamer kiezen.

Duurdere eenpersoonskamers zijn dus niet de grote uitdaging in de gezondheidszorg. Het is een erg zichtbare trend, maar het creëert een solidariteit die de meer kapitaalkrachtigen blijkbaar willen dragen, ook omdat ze er meer comfort en privacy bij krijgen.

Fonds

Het verlies aan inkomsten van een eventuele verlaging van de supplementen wil de SM laten compenseren door een fonds. Ik heb de grootste moeite met die redenering. Er is immers een steeds grotere schaarste in de gezondheidszorg door de toenemende technologische innovatie. Als er extra geld kan worden vrijgemaakt voor de gezondheidszorg, dan is de prioriteit niet om dat te besteden aan goedkopere eenpersoonskamers voor 20 procent van de patiënten.

Een focus op toegankelijkheid en betaalbaarheid van innovatieve gezondheidszorg heeft de perceptie niet mee, omdat de omvang van het probleem minder duidelijk is voor de patiënt.

Technologische innovatie heeft tot gevolg dat meer mensen geholpen kunnen worden met nieuwe geneesmiddelen en ingrepen. De grote uitdaging is voldoende geld te vinden opdat die innovatie toegankelijk en betaalbaar zou blijven voor iedereen. Die uitdaging is echter minder zichtbaar, omdat patiënten het vaak niet zullen weten als in de toekomst een nieuwe ingreep of een geneesmiddel niet of trager terugbetaald wordt. Het is ethisch immers niet evident een therapie aan te bieden die niet terugbetaald wordt. Ook al gaat het soms om leven en dood.

Een focus op toegankelijkheid en betaalbaarheid van innovatieve gezondheidszorg heeft de perceptie dus niet mee, omdat de omvang van het probleem minder duidelijk is voor de patiënt. Maar een beleid voeren op basis van de perceptie is zelden in het voordeel van de patiënt. Die wil vooral genezen.

Lees verder

Gesponsorde inhoud