Stijn Baert

In de aanloop naar de verkiezingen van 26 mei maken onze opiniemakers puntige observaties. Vandaag: Stijn Baert over wat de partijen echt scheidt in de pensioendiscussie.

Minimaal 1.500 euro per maand. Dat is het pensioen dat zowat elke Vlaamse partij u ondertussen garandeert. Als het u daar om te doen is op 26 mei, kunt u dus geblinddoekt stemmen.

©RV-DOC

Wat meer is, u hoeft daartoe voor sommige partijen niet eens langer te werken. Korter kan ook. Isabel Albers, redactiedirecteur van De Tijd en L’Echo, noemde dat onlangs plat populisme. Als vriendelijk understatement kan dat tellen.

Nog een overeenkomst: de verschillende partijen hebben het typisch over ‘1.500 euro na een volledige loopbaan’. In deze convergentie zit evenwel tegelijk de grootste divergentie: hoelang een volledige loopbaan duurt, vullen de partijen anders in, en dat doen ze ook voor wat als werken telt en wat niet. Over dat laatste wil ik het met u hebben.

Hoelang een volledige loopbaan duurt, vullen de partijen anders in. Dat doen ze ook voor wat als werken telt.

Het Planbureau berekende in 2016 dat werknemers in de private sector ongeveer 33 procent - een derde! - van hun pensioen opbouwen terwijl ze niet werken. Dat komt omdat bepaalde activiteiten ‘gelijkgesteld’ zijn. Van die activiteiten maken onder meer de werkloosheid en het SWT (beter bekend als het brugpensioen) deel uit.

Dat is ronduit problematisch. Ten eerste is het niet rechtvaardig. Gelijk is immers in deze niet gelijk. Ten tweede staat een sterke gelijkstelling diametraal tegenover wat we dringend moeten doen: werken meer laten lonen om zodoende meer mensen aan de slag te krijgen en de kassa van de nv België (eindelijk) te laten kloppen.

Tweede pijler

Wat willen onze politieke partijen? Enkel de N-VA is hier echt helder in haar programma: de gelijkstelling voor werkloosheidsperiodes wordt afgebouwd. Open VLD en CD&V spreken zich in hun programma’s niet duidelijk uit over de gelijkgestelde periodes, maar versterken wel de samenhang tussen de effectief gewerkte dagen en de pensioenopbouw door de tweede pensioenpijler, die je samen met je werkgever opbouwt, te versterken.

In het programma van Groen wordt tweemaal verwezen naar de gelijkgestelde periodes als een onderdeel van een ‘faire’ pensioenopbouw, maar van een hervorming lijkt geen sprake te zijn.

Het sp.a-voorstel is het extreemst. Ze wil tegen 2014 100 miljoen extra uitgeven voor de gelijkgestelde periodes. 100 miljoen euro, niet om werken meer te laten lonen, maar om het verschil tussen werken en niet-werken te verkleinen. Ik hoop dat u dat tot u laat doordringen.

Vriendinnen

Mag ik u iets adviseren? Als u op 26 mei naar het stemhokje trekt, neem dan, minstens in uw hoofd, de Waalse vriendinnen Virginie en Caroline mee. Virginie kreeg na 40 jaar als zelfstandige te hebben gewerkt minder pensioen dan Caroline die 33 jaar werkloos was geweest. De emanatie van de prachtige werking van ons sociaal systeem, zegt u? Stem dan met een gerust hart voor de partijen die het prima vinden gelijk te blijven stellen wat niet gelijk is.

Lees verder

Tijd Connect