Geschikt voor het team

De internationale PISA-studie van de OESO toont dat het Vlaamse onderwijs achteruitgaat. Dat baart zorgen. Ons land heeft sowieso al heel veel uitdagingen voor de boeg: de overheidsschuld terugdringen, het groeipotentieel opkrikken, de vergrijzing van de bevolking aanpakken en uiteraard de omslag maken naar een klimaatneutraal ecosysteem.

©wim kempenaers (wkb)

Daarbij komt dus het slechte nieuws dat onze jeugd bij het verlaten van de school alvast minder goed gewapend is dan ‘onze’ generatie. Niet verwonderlijk dat we die zwakkere start ook zien doorsijpelen in het hoger onderwijs, waar de studenten er steeds langer over doen om hun diploma te behalen.

Is die generatie dan wel voldoende gewapend om onze toekomstige welvaart te verzekeren? Het zijn bedenkingen die ik me niet enkel maak als econoom met een abstracte blik op de sociaal-economische toestand, maar in de eerste plaats als moeder. In volle examenperiode vlak voor de kerstvakantie zijn die bedenkingen bovendien erg actueel. Met een tienerzoon in huis is dit een erg stresserende periode.

We kijken met de bril van ons eigen, verouderde referentiekader naar de realiteit waar de jeugd zich in bevindt, terwijl die er eigenlijk totaal anders uitziet.

Niet voor de zoon, wel voor de ouders. De tienerzoon maakt zich geen zorgen. Rustig en beheerst verzekert hij ons dat het allemaal wel goed komt en dat er genoeg tijd overblijft om zijn online activiteiten ongestoord voort te zetten. Hij lijkt mij een perfecte afspiegeling van hoe ik de Vlaamse scores op de PISA-testen interpreteer. Op het vlak van leesvaardigheid of wiskundige geletterdheid is hij niet bepaald een uitblinker. Dat kan ook niet, als je bekijkt hoe weinig lees- of andere boeken hij ter hand neemt.

Maar is dat allemaal zo verontrustend als het lijkt? Meten is weten, hebben we altijd geleerd. En we meten inderdaad vooral de kennis van wiskunde en taal in zulke vergelijkende testen. Heel wat zaken worden niet, of veel sporadischer gemeten. In de PISA-test van enkele jaren geleden werd bijvoorbeeld naast de ‘evergreens’ ook getest op probleemoplossend vermogen. En daarin zaten onze Vlaamse jongeren wel bij de top.

Digitaal

Zulke bijkomende componenten mogen best uitgebreid worden, want om de jeugd voor te bereiden op een actieve en productieve loopbaan in de 21ste eeuw is meer nodig dan enkel leesvaardigheid en geletterdheid, hoewel ze uiteraard heel belangrijk zijn. Denken we aan vaardigheden zoals samenwerking, of digitale skills.

De vaststelling is dat de schoolgaande jeugd van vandaag waarschijnlijk in jobs zal belanden die nu nog niet bestaan en waar die jongeren dus niet expliciet voor opgeleid kunnen worden. In een dergelijke setting zijn, naast geletterdheid en leesvaardigheid, andere competenties en talenten even noodzakelijk.

De vlotheid waarmee de jeugd in staat is te multitasken tussen verschillende platformen, al chattend met mensen van over de hele wereld, is verbazend.

Je mag er eigenlijk van uitgaan dat tegen pakweg 2025 of 2030 vertaalcomputers zowat elke belangrijke handelstaal kunnen omzetten naar het Engels, het Nederlands of het Chinees en omgekeerd, zonder de huidige foutenmarge. De audiovisuele manieren om te communiceren, kennis te vergaren en te verspreiden maken een felle opmars. Op dat vlak is de tienerzoon alvast een kei.

De vlotheid waarmee de jeugd in staat is te multitasken tussen verschillende platformen, al chattend met mensen van over de hele wereld, is verbazend. Op elk probleem dat ik hem voorleg, vindt hij via YouTube en andere mij onbekende kanalen een antwoord. Ook de schermtijd die ik hem telkens via de ouderlijk toezichtmodules probeer op te leggen, kraakt hij systematisch. Uiteraard is dat niet aan te moedigen, maar stilletjes vind ik dat wel knap van hem.

We kijken met de bril van ons eigen, verouderde referentiekader naar een realiteit waar de jeugd zich in bevindt, terwijl die er eigenlijk totaal anders uitziet. Als ik me dan de vraag stel wie ik in mijn team zou willen: de ijverige studax van weleer of de goed geconnecteerde, sociale en vrolijke tiener die hier rondloopt, dan weet ik: het komt wel goed.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud