Het Kraaienest | Een Italiaans scenario voor België?

Er zijn opvallend veel parallellen te trekken tussen België en Italië.

Net als heel wat Belgen (en een pak Nederlanders) verblijf ik deze week in Italië. Een prachtig land, maar onvermijdelijk ga ik dan toch eens nadenken over de economische situatie hier. Op het eerste gezicht zijn de parallellen met België immers opvallend: een slecht werkende arbeidsmarkt, wankele overheidsfinanciën, een moeilijke politieke situatie en belangrijke economische verschillen tussen noord en zuid. Op te veel economische indicatoren halen we een score die dichter bij die van Italië ligt dan bij de toplanden.

22 jaar euro betekende voor Italië nagenoeg geen enkele economische vooruitgang.

Toch zijn de algemene economische prestaties opmerkelijk verschillend. Sinds de invoering van de euro nam de reële economische activiteit per hoofd in België met een kwart toe. Ons land sluit daarmee dicht aan bij Duitsland en Nederland. In Italië lag de economische activiteit per hoofd vorig jaar exact 1 procent hoger dan in 1999. 22 jaar euro betekende voor Italië dus nagenoeg geen enkele economische vooruitgang.

Innovatie

De duidelijk betere economische prestaties hebben we in België allicht te danken aan onze klassieke troeven: onze rol als toegangspoort tot Europa en daaraan gekoppeld onze sterke exportprestaties en onze opmerkelijke innovatieve kracht (de Europese Commissie ziet België als een ‘innovation leader’, Italië als een gematigde innovator).

Die troeven dreigen we de komende jaren weg te gooien door onze concurrentiepositie te ondergraven. Het hele idee dat onze bedrijven met gemak de huidige inflatiecrisis kunnen opvangen, dreigt ons economisch potentieel onderuit te halen. En dat kunnen we ons niet veroorloven, ook omdat dan die meest sprekende parallel met de Italiaanse situatie terug in de schijnwerpers komt: onze wankele overheidsfinanciën.

Vergrijzing

De combinatie van een hoge overheidsschuld (147 procent van het bruto binnenlands product (bbp) in 2022), een groot begrotingstekort (5,5 procent van het bbp) en een politieke crisis veroorzaakt momenteel toenemende druk op Italië. De Belgische overheidsschuld is vandaag nog duidelijk lager (107 procent), maar het begrotingstekort is verontrustend groot (5 procent) en bovendien hebben wij de toename van onze vergrijzingsfactuur minder onder controle (3 procent versus 0,8 procent van het bbp). Met lagere economische groei dreigen we op dat vlak snel in de problemen te komen. En het risico op een politieke crisis lijkt ook in België verontrustend groot.

Zowel de Italiaanse als de Belgische economie heeft enorm veel te winnen bij ernstige structurele hervormingen op het vlak van arbeidsmarkt, concurrentie, fiscaliteit, regelgeving… Dat het in Italië zelfs met een regering onder leiding van Mario Draghi niet lukte, voorspelt weinig goeds. De huidige Belgische regering moet alles op alles zetten om op zijn minst die parallel te vermijden. Ondertussen blijft het uitzicht hier op de Toscaanse heuvel wel verbluffend mooi.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud