opinie

Het Westen heeft nood aan een ruim digitaal akkoord

De handelsoorlog plaatst de snelle opgang van Chinese technologie in de spotlights. Om de dreiging daarvan op te vangen heeft het Westen een breed digitaal akkoord nodig.

In 2016 spraken zowel de Republikeinse als Democratische presidentskandidaten in de VS zich uit tegen het Trans-Pacific Partnership (TTP), een gigantisch handelsakkoord dat zowat 40 procent van het bruto binnenlands product (bbp) van de wereld omvatte. Eenmaal verkozen zei president Donald Trump het akkoord al op tijdens zijn eerste week aan de macht. Het tijdperk van ‘America First’ begon zo officieel.

Tweeënhalf jaar verder in de post-Amerikaanse wereldorde blijft Washington de traditionele bondgenoten in verwarring brengen. De Europeanen worden plots omschreven als ‘muntmanipulatoren’, en de militaire banden met Japan worden openlijk in vraag gesteld. Tegelijk gaat de handelsoorlog met China met schokken vooruit en weegt dat op de globale groei. Maar terwijl de handelsoorlog de internationale aandacht trekt, broeit een andere oorlog tussen de VS en China, een die tot grotere disruptie kan leiden: een technologische koude oorlog.

Als het op technologie aankomt, hebben de VS geen keuze en moeten ze bondgenoten vinden.

China heeft jaren gebouwd om een technologische supermacht te worden, die niet gebonden is door Amerikaanse belangen. De handelsoorlog bracht dat schisma aan het licht en plots ziet de wereld hoe het internet in tweeën wordt gedeeld: een westers en een Chinees model. Het westerse internet zal worden geleid door privé-bedrijven en met een variërend overheidstoezicht, terwijl Peking simpelweg het Chinese internet zal leiden.

Het Westen heeft in die context een soort digitaal TTP nodig. Een akkoord dat de VS, Europa en Japan toelaat hun individuele technologische sterkte uit te spelen en dat hen toelaat een digitale weg voor de toekomst van de wereld uit te stippelen. De dreiging van een alternatief Chinees internet, en de economische kracht van Peking om zijn visie op privacy voor de 21ste eeuw uit te voeren naar andere landen, vormen de aanzet voor een digitaal TTP.

De uitwerking ervan zal niet eenvoudig zijn. Zeker niet in een tijd waarin de VS geen zin lijken te hebben in een globaal leiderschap. Het is dat gebrek aan belangstelling dat in het Westen leidde tot de ontsporing van multilaterale akkoorden, normen en instellingen. Maar als het op technologie aankomt, hebben de VS geen keuze en moeten ze bondgenoten vinden.

Supermacht

Natuurlijk zullen de VS een essentiële rol spelen omdat daar de meest innoverende geesten en bedrijven zitten. Maar ook Europa heeft een belangrijke inbreng. Door de omvang van zijn markt, de kunde van zijn ambtenarij en zijn proactief toezicht op de technologie is het een regelgevende supermacht. Dat bleek bij het succesvol uitrollen van privacyregelgeving (GDPR). De bedrijven haastten zich om de regels toe te passen om hun toegang tot die grote markt niet te verliezen.

Japan profileert zich dan weer als gevorderde industriële markt die gespecialiseerd is in robotica, artificiële intelligentie en nieuwe technologieën voor zijn snel verouderende bevolking. Daardoor is Japan een levend laboratorium voor spitstechnologie. Breng die drie sterke punten samen in een raamwerk voor samenwerking, en de grondvesten voor een digitaal TTP zijn gelegd.

Met een digitaal TTP dat het gebruik van internet in de grootste westerse economieën stuurt, krijgt China ook een stimulans om zichzelf te hervormen om zo toegang te krijgen tot een grotere markt

Het doel is niet alleen te concurreren met China. Met een digitaal TTP dat het gebruik van internet in de grootste westerse economieën stuurt, krijgt China ook een stimulans om zichzelf te hervormen om zo toegang te krijgen tot een grotere markt. Net zoals het lidmaatschap van de Wereldhandelsorganisatie China en het Westen dichter bij elkaar hebben gebracht.

De uitkomst is verre van zeker. Zelfs als China nooit toetreedt tot een digitaal TTP, heeft het Westen het hard nodig. Om de strategie tegen de rijzende technologische bedreiging van China te coördineren, en om te bewijzen dat het multilateralisme kan overleven in een post-Amerikaanse wereldorde. Het is belangrijk dat het Westen China duidelijk maakt dat het nog altijd een verenigde macht is waar Peking rekening mee moet houden. Maar nog belangrijker is dat het Westen dat voor zichzelf kan bewijzen.

Lees verder

Tijd Connect