Maak komaf met het kortetermijnsyndroom

Luckas Vander Taelen

Vindt u ook dat een en ander dringend op de schop moet? Dan zit u op dezelfde golflengte als onze opiniemakers. Wat keilen jullie met plezier de prullenmand in, vroegen we hun.

Als de Rode Duivels zich hadden gedragen als onze politieke klasse, hadden ze zich nooit gekwalificeerd voor de wereldbeker voetbal. Ze zouden dat niet eens erg gevonden hebben. Als bondscoach Roberto Martínez de instelling had van premier Charles Michel (MR), dan was hij al heel blij geweest met een gelijkspel tegen Gibraltar.

Het verschil tussen Martínez en Michel is dat de eerste een ambitieus plan had om kampioen van de wereld te worden en de tweede met de handrem stevig opgetrokken de volgende verkiezingen als enige horizon heeft.

Zelfs nu regeringen vijf jaar hadden om sterke lijnen uit te zetten: het lukt niet.

Het kortetermijndenken blijft oppermachtig. Zelfs nu regeringen vijf jaar hadden om sterke lijnen uit te zetten: het lukt niet. Zelfs de Vlaamse regering, die bevrijd zou moeten zijn van de Belgische ziekte, komt ook niet verder dan uitstelgedrag en kondigt trots aan dat ingrijpende maatregelen door volgende regeringen genomen moeten worden. Zelfs een kleine maatregel zoals statiegeld op blikjes is te gedurfd. En als een minister dan toch iets ingrijpends afkondigt, zoals een verbod op stookolieverwarming, moet hij meteen zijn staart intrekken.

Waar zijn de staatsmannen die lak hebben aan verkiezingen en het belang van hun land hoger inschatten dan hun eigen electoraal lot? Dat vermaledijde gebrek aan ambitie maakt dat het mobiliteitsprobleem steeds groter wordt en dat het zowat onmogelijk is zich efficiënt te verplaatsen. Er staan te veel auto’s op de weg, maar de regering durft niet drastisch in te grijpen in de overvloed aan bedrijfswagens. Ze komt niet verder dan een verwaterd mobiliteitsplannetje, waarvan iedereen weet dat het niets essentieel zal veranderen. Politici zijn verslaafd aan het compromis, om vooral geen kiezer tegen de haren in te strijken. En dus blijven we allemaal in de files staan.

Het kortetermijnsyndroom blokkeert elke inspirerende visie op de toekomst. Het aanleggen van een voorstadsverbinding duurt een mensenleven lang. Nieuwe spoorverbindingen, meer treinen tot laat in de avond: we kunnen er enkel van dromen. De grootste vernieuwing bij de NMBS is dat de deuren van de trein een halve minuut voor het vertrek sluiten.

Toen de 19de-eeuwse industrie een explosieve groei kende, wist de regering wat nodig was: een van de meest indrukwekkende spoornetten van de wereld werd aangelegd. Toen dacht men op lange termijn, aan de noden van de economie, die haar goederen snel en overal moest krijgen. Nu staan muren van vrachtwagens stil op onze autowegen. De politieke klasse rijdt ze voorbij over de pechstrook.

©Photo News

Niets illustreert de rampzalige gevolgen van het kortetermijnsyndroom beter dan de nationale schuld. De politieke klasse kijkt de andere kant uit. Eigenlijk zijn de beheerders van dit land allemaal even erg als de Waalse socialist Guy Mathot. Die wist dat de schuld er vanzelf was gekomen en dus ook vanzelf zou verdwijnen.

De nationale schuld stijgt met ruim 500 euro per seconde. De politici zijn al heel trots als de schuld onder 100 procent van het bruto binnenlands product (bbp) is gedaald, terwijl dat nog zowat 40 procentpunten hoger is dan het Europese plafond. Geen enkele politicus krijgt het schaamrood op de wangen als hij naar de Nederlandse cijfers kijkt. Bij onze noorderburen is de schuld gedaald tot 56,7 procent van het bbp. Onze regering moest onverwacht op zoek naar 4,6 miljard euro. Ligt één partijvoorzitter er wakker van dat we elk jaar 11,5 miljard het raam uitgooien, alleen al om onze schuld af te betalen? De CD&V-voorzitter Wouter Beke alvast niet. Voor hem telden enkel de Arco-spaarders.

Het zou een mooi begin kunnen zijn om voor eens en voor altijd te beslissen dat onze schuld de Europese limiet van 60 procent nooit mag overstijgen. We kunnen dat zelfs grondwettelijk vastleggen. En het geld daarvoor gedurende enkele jaren halen bij de toelagen die alle entiteiten zo genereus krijgen. Ze te responsabiliseren en te laten meebetalen aan de schuld die de gewesten en de gemeenschappen graag vergeten, omdat de schuld federaal beheerd blijft.

Een politiek die zich beperkt tot de korte termijn schuift alle problemen door naar de volgende generaties. Toen Madame de Pompadour het gemoed van haar man Lodewijk XV wou opmonteren, sprak ze de woorden die het devies van alle Belgische regeringen lijken: ‘Na ons de zondvloed.’ Misschien moet premier Michel bondscoach Roberto Martínez inhuren als consultant.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Partner content