Polariseren helpt antiracisme niet

Black Lives Matter-betoging in Brussel. ©Photo News

Dat de dood van een zwarte Amerikaan er toe heeft geleid dat een Belgische koning spijt betuigt over wandaden van zijn betovergrootvader is een mooi voorbeeld van hoe de geschiedenis op onverwachte momenten versnelt.

De Amerikaanse Black Lives Matter-kreet klonk blijkbaar tot in Laken. Ze wordt hier vertaald als een eis dat ons land eindelijk in het reine komt met zijn koloniale geschiedenis.

Het is een goede zaak dat activisten ons verplichten na te denken over dat onverwerkte verleden. Dat hun protest op een beeldenstorm lijkt is onvermijdelijk, omdat Leopold II blijft leven als monument of straatnaam. Jammer dat het protest tegen de uitbuiting van Congolezen zich beperkt tot de periode van de kolonisatie. Sinds zestig jaar is Congo onafhankelijk. Tot vandaag zijn er heersers aan de macht die hun eigen financiële belangen altijd boven het heil van de natie hebben gesteld. De vorige president Joseph Kabila verlengde niet alleen eigenzinnig zijn mandaat - naar verluidt om zijn geldstromen veilig te stellen - maar schoof ook een stroman als zijn opvolger naar voor.

Misprijzen

Wie de huidige chaos in Congo als een gevolg blijft zien van de kolonisatie of de blijvende invloed van westerse industriële belangengroepen, geeft blijk van een neokoloniaal misprijzen voor het Congolese volk, dat niet in staat zou zijn iets aan zijn lot te veranderen. 

Is dit niet een uitgelezen moment om het te hebben over de complete ramp die de Zaïrisering was?

Waarom werd het luide protest tegen Leopold II niet gekoppeld aan kritiek op de corrupte regimes van Mobutu en zijn opvolgers? Is dit niet een uitgelezen moment om het te hebben over de complete ramp die de Zaïrisering was? Misschien is de eenzijdige veroordeling van alleen blanke gruweldaden wel een uiting van een identiteitspolitiek die simplisme verkiest boven nuance. Het gevolg daarvan is dat de Belgische kolonisator wordt veroordeeld omdat hij blank is en de misdaden van de Congolese dictators verzwegen worden omdat ze zwart waren.

Activisten geven soms ook blijk van een onweerstaanbare drang om gelijkenissen te zoeken tussen gebeurtenissen in het koloniale Congo en het België van 2020. Een van de medeorganisatoren van de grote Brusselse betoging, Mireille-Tsheusi Robert, zei een dag later zonder verpinken op de RTBF dat ‘de agenten die destijds in Congo de mensen sloegen, de agenten zijn die nu zwarte en maghrebijnse jongeren doden’.

Ze was niet de enige die zich liet kennen door overtrokken verklaringen. Na diezelfde betoging richtten herrieschoppers vernielingen aan in Elsene en werden winkels leeggeroofd. Dat werd door zowat iedereen veroordeeld. Niet door de schrijfster Melat Gebeyaw Nigussie, die in De Standaard ‘voor de mensen die kritiek hebben op de relschoppers van zondag’ deze merkwaardige boodschap had: ‘Dit land is ontstaan uit protest en revolutie. Wat zich zondag afspeelde in Brussel, was net zo Belgisch als een grote friet met mayonaise.’

Verbale ontsporingen

Dat soort verbale ontsporingen is vaak te zien op sociale media, waar het soms lijkt dat de Brusselse politie medeplichtig was aan de moord op George Floyd. Nadia Fadil veroordeelde het politiegeweld waarbij ‘Adil doodgereden werd of Mawda doodgeschoten.’ De jonge Brusselaar Adil reed in op een politiecombi toen hij wegvluchtte bij een controle. Het kleine meisje Mawdi kwam om door een politiekogel toen een agent na een lange achtervolging de bestelwagen van een mensensmokkelaar probeerde te stoppen. Dat zijn pijnlijke gebeurtenissen, die echter niet te vergelijken zijn met de moordende wurggreep die George Floyd fataal werd. Maar Meyrem Almaci twitterde: 'George Floyd in België heet Adil. Of Mawda.' 

De Leuvense professor en de voorzitster van Groen suggereren zo dat de Belgische politie even moorddadig is als de Amerikaanse. Dat soort polariserende uitspraken bemoeilijkt het noodzakelijke debat over racisme. De realiteit is genuanceerder en past niet in een ideologisch gekleurd discours. Zoals Oscar Wilde zei: de waarheid is zelden puur en nooit simpel.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud