Volstaat bijna 300 miljard aan overheidsuitgaven dan niet?

Hoofdeconoom Voka en auteur van 'Terug naar de feiten'

Zo hoog de enorme begrotingsinspanning is die ons land te wachten staat, zo laag is het niveau van het beleidsdebat. Dat is onbegrijpelijk.

De voorbije weken waren er noodkreten voor meer geld van de politie, justitie, defensie, de zorg, de openbare sector, de cultuur, de non-profit, het onderwijs, de NMBS en De Lijn (mogelijk vergeet ik er nog een paar). En ondertussen lanceerde zowat elke politieke partij ideetjes voor extra uitgaven, vooral om de koopkracht te ondersteunen.

Het idee dat onze overheid veel geld aan de inflatiecrisis verdient, is een fabeltje.

Vooral in Franstalig België lijkt het niet op te kunnen. De PS kwam met een koopkrachtplan van 6,5 miljard. Ecolo wil 30.000 euro voor elke 25-jarige (4 miljard per jaar). En de MR pleitte zelfs voor een basisinkomen van 1.000 euro per maand voor iedereen (50 miljard per jaar). Je zou denken dat we in een land leven met een minimaal overheidsapparaat waarin de publieke sector tot op het bot gesaneerd is en waar we niet weten wat te doen met de enorme begrotingsoverschotten.

De realiteit is anders. Volgens de Europese Commissie komen we in 2022 uit op totale overheidsuitgaven van 54 procent van het bruto binnenlands product (292 miljard), de tweede hoogste van Europa. Dat tegen die achtergrond voor zowat alle overheidstaken geld tekort is, is onwaarschijnlijk. De eerste vraag zou telkens moeten zijn of we het geld wel correct inzetten. Tegelijkertijd hebben we de derde hoogste totale belastingdruk van Europa, wat een rem zou moeten zijn op voorstellen voor allerlei extra belastingen. Daarnaast is er een begrotingstekort van 5 procent van het bbp (27 miljard).

Het idee dat onze overheid veel geld aan de inflatiecrisis verdient, is een fabeltje. Tegenover de extra inkomsten uit accijnzen en belastingen staan extra uitgaven, onder meer voor de indexering van de ambtenarenlonen en allerlei uitkeringen. Het argument dat de overheid geld over heeft dat ‘teruggegeven’ moet worden aan de burger, botst met de pijnlijke realiteit van het enorme begrotingstekort.

Club Med

En dan is er nog de overheidsschuld van meer dan 100 procent van het bbp (582 miljard). Die verhoogt de kwetsbaarheid van onze overheidsfinanciën, zeker in een klimaat van stijgende rentes. Met een overheidsschuld van meer dan 100 procent staat België in het rijtje van de Club Med-landen. Nog verontrustender is dat we er met het grote begrotingstekort en de zware vergrijzingsfactuur slechter voorstaan dan die Club Med-landen. Volgens de Europese Commissie is een inspanning van 42 miljard (per jaar) nodig om onze overheidsschuld op lange termijn te stabiliseren.

Wegens de enorme budgettaire inspanning die ons te wachten staat, is het bedroevende niveau van het beleidsdebat verbijsterend.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud