Weg met de politieke status quo

Politicoloog

Een tot op de draad versleten politieke cultuur stuit de kiezer almaar meer tegen de borst. Partijen die zich de benen vanonder het lijf lopen zullen de kiezer het bedenkelijk parcours van de afgelopen vijf jaar niet doen vergeten.

In een recente peiling van Het Belang van Limburg behalen het Vlaams Belang en de PVDA samen 39,4 procent van de stemming in Limburg. Ook in eerdere peilingen over heel Vlaanderen scoorde extreemrechts steevast boven het resultaat van 2019. Aan knipperlichten was de afgelopen jaren geen gebrek. Toch slaagt de politiek er niet in het tij te keren. Na 9 juni komen zeggen dat je de boodschap van de kiezer hebt begrepen, zal hol en ongeloofwaardig klinken.

Onze politieke klasse blijft zich vastrijden in slechte oude gewoonten - denk aan de rigide en ultra-elitaire particratie - en in onzalige praktijken - denk aan de partijfinanciering. Die maken de kiezer alleen maar bozer en bestendigen het wantrouwen, als ze het al niet vergroten.

Advertentie

Misschien bespoedigt de voorspelde zege van het Vlaams Belang het catharsismoment, waarna leidinggevende politici niet anders kunnen dan ernstig nadenken over het hoe het anders kan.

Misschien bespoedigt de voorspelde zege van het Vlaams Belang het catharsismoment, waarna leidinggevende politici niet anders kunnen dan ernstig nadenken over hoe het anders kan. Een beter, gedragen, onderbouwd en transparanter beleid voor minder geld. Stel u dat eens voor!

Ervan uitgaande dat er na 9 juni nog altijd een voldoende stevige basis is voor beleidspartijen ben ik er rotsvast van overtuigd dat de volgende regeringen, zowel federaal als Vlaams, hervormingsregeringen moeten zijn. Aan de staatsfinanciën moet sowieso worden gewerkt. Tien dagen na de verkiezingen komt de Europese Commissie op bezoek om de opmaak van een zevenjarig besparings- en investeringstraject op te starten. Tot vervelens toe moeten we blijven herinneren aan de aard van de opdracht: de eurolanden met een begrotingstekort van meer dan 3 procent van het bruto binnenlands product (bbp) moeten een begrotingsbijstelling - lees besparing - van minstens 0,5 procent van hun bbp per jaar doorvoeren. Wie de verkiezingen ook wint. Het is niet van willen, het is van moeten.

De externe druk die de federale en deelstaatregeringen aanzet tot hervormen om te voldoen aan de Maastrichtnormen bestaat helaas niet om diezelfde regeringen aan te zetten tot een ernstige hervorming van de tot op de draad versleten politieke cultuur, die de kiezer alsmaar meer tegen de borst stuit. Zonder een aanzienlijke, tastbare verbetering van ons politieke systeem zal het wantrouwen van de burger onvermijdelijk leiden tot een veel te grote impact van radicaal-populistische partijen, die het systeem volledig kunnen ontwrichten.

Von der Leyen krijgt waarschuwing

De doorbraak van radicaal- en extreemrechtse partijen is voor heel Europa een existentiële uitdaging en een gevaar voor de liberale democratie wereldwijd. Anti-Europese populisten worden volgens de European Council on Foreign Relations met een aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid de grootste formatie in Oostenrijk, België, Tsjechië, Frankrijk, Hongarije, Italië, Nederland, Polen en Slovakije. In Bulgarije, Estland, Finland, Duitsland, Letland, Portugal, Roemenië, Spanje en Zweden eindigen ze wellicht op plaats twee of drie.

Het kan in een onuitgegeven samenstelling van het Europees Parlement resulteren. Voor de eerste keer is een coalitie met christendemocraten, conservatieven en radicaal-rechtse parlementsleden mogelijk. Dat vooruitzicht werkt nu al hard op de zenuwen van de Duitse kanselier Olaf Scholz, die Commissievoorzitster Ursula von der Leyen waarschuwde dat haar geflirt met de extreemrechtse Italiaanse premier Giorgia Meloni haar de Duitse steun voor een tweede mandaat kan kosten.

In de laatste rechte lijn naar de verkiezingen nog extra huisbezoeken doen, gepersonaliseerde brieven sturen, markten platlopen en woon-zorgcentra bezoeken, zal niet baten. Je de benen onder het lijf lopen zal de kiezer het bedenkelijk parcours van de afgelopen vijf jaar niet doen vergeten. De opgekropte woede en teleurstelling zullen op 9 juni een vertaling krijgen die ons moet dwingen tot introspectie en tot hervormen. Weg met de status quo!

Gesponsorde inhoud
Tijd Connect
Tijd Connect biedt organisaties toegang tot het netwerk van De Tijd. De partners zijn verantwoordelijk voor de inhoud.
Partnercontent
Partner Content biedt organisaties toegang tot het netwerk van De Tijd. De partners zijn verantwoordelijk voor de inhoud.