Wiskunde in een handomdraai

Professor vakgroep Wiskunde en Data Science van VUB en gespecialiseerd in wiskunde voor digitale toepassingen

Dat OpenAI het nieuwste model van ChatGPT ook in de markt zet als een wiskundetutor verontrust wiskundeprofessor Ann Dooms.

Uit de sneakpreview van het nieuwste Apple-operatingsysteem deze week blijkt dat de digitale assistent Siri er slimmer op wordt en bovendien de hulp van ChatGPT zal kunnen inroepen. Elon Musk opperde meteen tal van bezwaren, wegens mogelijke privacy- en veiligheidsissues. De kans dat Apple daar al te lichtzinnig mee omspringt, is echter klein. In de overige nieuwe functionaliteiten schuilt evenwel een ander gevaar.

Zo kreeg de iPad eindelijk zijn rekenmachine, die terecht enthousiast onthaald werd. Had het toestel dan nog geen rekenmachine, hoor ik u denken. Inderdaad, maar misschien was Math Notes wel het wachten waard. Je kan namelijk met de pen bewerkingen opschrijven die dan realtime uitgevoerd en weergegeven worden in een handschrift dat op het jouwe lijkt, wat een authentieke ervaring oplevert. Alweer een sterk staaltje AI, maar niet van de ChatGPT-soort. Je handschrift herkennen kon de iPad al langer, maar deze software kan ook wiskundige berekeningen herkennen (om die dan simpelweg uit te rekenen) en je handschrift leren nabootsen.

Advertentie

Het valt af te wachten of de app ook geavanceerdere berekeningen kan herkennen en doorgeven aan bekende wiskundesoftwarepakketten zoals Mathematica en GeoGebra, die al ruim dertig jaar worden gebruikt in de wetenschappelijke wereld.

In zekere zin is Math Notes dus oude wijn in nieuwe zakken. Toch ben ik fan. De app laat je het beste van twee werelden combineren: wiskunde met de hand beoefenen en automatiseren op het punt waarop je anders je rekenmachine bij de hand zou nemen. Je kan ook met variabelen werken, waardoor je het effect van verschillende ingevoegde waarden eenvoudig kan bestuderen.

Apple toonde een vraagstuk over de valversnelling, met een grafiek die zich realtime aanpast als je de parameters wijzigt. Een pracht van een educatieve tool, want hoe computervaardig je ook bent, zoiets snel illustreren blijft omslachtig. Het gebruik van zo'n tool in ons onderwijs kan ik alleen maar toejuichen, op voorwaarde dat studenten zelf de berekening moeten bedenken en neerschrijven.

Hogereordevergelijkingen

Maar kijkt Apple ook naar ChatGPT-integratie in deze app? Het bedrijf daarachter, OpenAI, dweepte namelijk onlangs weer met zijn nieuwste model: ChatGPT-4o (‘o’ voor omni), dat ook om kan met beeld en spraak in realtime. Het taalmodel zelf is niet veel slimmer geworden, maar de interactie ermee wordt, net als bij Math Notes, gemakkelijker voor de gebruiker. Dat OpenAI het product ook als een wiskundetutor in de markt zette, verontrust me.

Advertentie

Een eerste voorbeeld betrof het bespreken van de eigenschappen van een rechthoekige driehoek. Het model juichte de pogingen van de student vrolijk toe, met een stem die verdacht veel op die van Scarlett Johansson leek, maar dat is een andere discussie. Voor het oplossen van een lineaire vergelijking gaf het taalmodel nuttige tips en lichtte het de uitgevoerde stappen correct toe.

Als ik ChatGPT-4o een wat moeilijker vergelijking voorschotel, gaat het model totale onzin verkondigen. Het taalmodel krijgt er niet zomaar vat op, maar het doet wel lekker alsof.

Dat lukt allemaal dankzij de eenvoud van de wiskundige concepten. Maar als ik ChatGPT-4o een wat moeilijker vergelijking voorschotel, gaat het model totale onzin verkondigen. Hogereordevergelijkingen hebben niet altijd een systematische aanpak. Daardoor krijgt het taalmodel er niet zomaar vat op, maar het doet wel lekker alsof. Laten we dus hopen dat Apple ver wegblijft van de wiskundetutorfunctionaliteit, of die afbakent, wat niet evident is.

Dat scholieren binnenkort zelf naar tools als ChatGPT grijpen om hen te helpen bij het leren, is evenwel onvermijdelijk. Het risico is groot dat het de problemen met het wiskundeonderwijs alleen maar groter maakt. De voorbije jaren was er al redelijk wat animo om de didactiek van de leermaterialen in het algemeen te verbeteren, maar naar de inhoud ging nog geen specifieke aandacht. Daar is dringend werk aan de winkel, zelfs voor exacte vakken zoals wiskunde. Door de vele herwerkingen van onze onderwijsprogramma’s zijn daar de jongste jaren slordigheden en zelfs fouten ingeslopen. Die leiden bij leerlingen tot niet begrijpen en misconcepties, en bij leerkrachten tot frustraties.

Aan de regering in wording: dit is hét moment om in te zetten op correcte inhoud en kennis, zodat leerlingen de kracht van AI leren uit te buiten in plaats van er het slachtoffer van te worden.

Gesponsorde inhoud
Tijd Connect
Tijd Connect biedt organisaties toegang tot het netwerk van De Tijd. De partners zijn verantwoordelijk voor de inhoud.
Partnercontent
Partner Content biedt organisaties toegang tot het netwerk van De Tijd. De partners zijn verantwoordelijk voor de inhoud.