Stefaan Michielsen

In de digitale wereld zijn persoonsgegevens een erg waardevolle grondstof. Als Facebook zich die data op een slinkse manier toe-eigent, is dat een vorm van diefstal.

In Brussel begint vandaag de rechtszaak die de Belgische Privacycommissie heeft aangespannen tegen Facebook. De klacht is dat de Amerikaanse sociaalnetwerksite in strijd met de Belgische en Europese privacyregels in het geniep gegevens inzamelt van internetgebruikers, zelfs op andere dan Facebook-sites, en zelfs van niet-Facebook-gebruikers. Dus ook van mensen die totaal onwetend zijn dat Facebook hun doen en laten op het web volgt en dus geen toestemming hebben gegeven om hun data in te zamelen en te commercialiseren.

In een eerste schermutseling daarover dolf de Privacycommissie vorig jaar het onderspit bij de rechter in kort geding. Die oordeelde deels dat hij niet bevoegd was voor buitenlandse activiteiten - Facebook opereert in Europa via een Ierse vennootschap - en zag verder geen hoogdringendheid. Maar nu wordt de zaak ten gronde gevoerd.

Het is een belangrijke discussie die ook andere Europese landen met interesse volgen. De inzet is groot. Kunnen nationale lidstaten, of Europa, een vuist maken tegen een internationaal opererende reus als Facebook die bovendien vooral actief is in cyberspace, waar de grenzen bijzonder vaag zijn? Een Ierse rechtbank heeft deze eerste vraag zopas, in een andere Facebook-zaak, voorgelegd aan het Europees Hof van Justitie. Het arrest kan een eind maken aan de grote bewegingsvrijheid die de Amerikaanse netwerksites zich op Europese bodem tot nu toe hebben gepermitteerd, zonder zich veel te storen aan de voorschriften ter bescherming van de privacy.

De rechter moet maar eens duidelijk maken dat Facebook andermans eigendomsrechten dient te respecteren.

De actie van de Belgische Privacycommissie is nog crucialer. Wie zich lid maakt van de Facebook-community geeft de netwerksite de toestemming om zijn gegevens te gebruiken. Maar mag Facebook ook elders op het internet gegevens sprokkelen? Bij mensen die niet weten dat ze worden bespied en die geen toestemming hebben gegeven aan Facebook om hun gegevens te commercialiseren? Met dit commercieel voyeurisme gaat Facebook zijn boekje ferm te buiten.

Als een product gratis is, bent u het product. Wie Facebook gebruikt als gratis communicatiemiddel - en het is een geweldig communicatiemiddel - aanvaardt dat Facebook allerlei gegevens gebruikt voor reclamedoeleinden. Dat is de deal. Voor wat, hoort wat. Maar als Facebook ook gegevens sprokkelt van mensen die zo’n impliciet contract niet hebben gesloten, is dat een andere kwestie. ‘Hij die zich een zaak die hem niet toebehoort bedrieglijk wegneemt, is schuldig aan diefstal’, bepaalt het Belgische Strafwetboek.

Persoonsgegevens zijn in de digitale wereld een heel waardevolle grondstof. Met het exploiteren van de data die Facebook verzamelt, realiseert het bedrijf een jaarwinst van ruim 10 miljard dollar en heeft het een beurswaarde bijeengespaard van 500 miljard dollar. Die miljardenbusiness is gebouwd op een grondstof die Facebook duur verkoopt maar zelf voor een habbekrats in handen krijgt. Voor een stuk omdat veel mensen de waarde ervan niet kennen en de gegevens verkopen in ruil voor de mogelijkheid om wat berichtjes, foto’s en filmpjes te kunnen delen op het internet. Het is tijd dat ze de naïviteit daarvan inzien. Maar voor een stuk dus ook omdat Facebook sommige gegevens simpelweg steelt. De rechter moet maar eens duidelijk maken dat de netwerksite andermans eigendomsrechten dient te respecteren. Dat is een basisregel in dit land.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Partner content