Alleen in het midden

Het falen van koninklijk opdrachthouder Koen Geens is ook het falen van het politieke midden. Alle verdere stappen lijken nu naar terra incognita te leiden.

Het was de machteloosheid van het midden, die we zondag zagen in de ingehouden kwaadheid van Koen Geens. Zowel op de VRT als op de Franstalige tv kwam hij uitleggen hoe hij geprobeerd had, maar hoe hij een ‘ezelsstamp’ van de PS heeft gekregen, hoe CD&V geen ‘dweil’ is, en misschien wel een sleutel in handen heeft, maar niet meer de 'passe-partout' van lang geleden.

Hij schetste hoe de oplossing niet van CD&V kan komen, dat 12 van de 150 zetels in de Kamer heeft. En hoe zijn partij sinds 2007 haar toppers heeft zien opbranden in een poging die oplossing te zijn. Het resultaat is de score van 26 mei, de laagste ooit. Zonder de steun van de grotere partijen – N-VA en PS – kan CD&V niets. Het verklaart het gemak waarmee PS-voorzitter Paul Magnette vrijdag de regie van Geens – en van de koning - met een vingerknip overnam.

De machteloosheid van het midden bleek ook uit het onbegrip dat uit de debatten sprak. De PS vindt dat ze niets verkeerd heeft gedaan, omdat Geens niet opnieuw een centrumlinkse Vivaldi-coalitie wilde uitproberen. Geens zegt dat zoiets niet kon, omdat Magnette daar zelf al faalde en ook nu minstens twee partijvoorzitters niet meer wilden. Zelfs sp.a-voorzitter Conner Rousseau zei bovendien dat het werk van Geens nog 'work in progress' was.

Nu de ultieme poging om een regering vanuit het midden op te bouwen is mislukt, weten we dat de zoektocht naar een oplossing leidt naar terra incognita.

En net zoals de PS wellicht niet goed genoeg inschat hoe ze de Vlaamse kiezer doet radicaliseren, is er in Vlaanderen wellicht te weinig begrip dat de PS op basis van deze verkiezingsuitslag mathematisch nodig is in een regering.

De machteloosheid spreekt ook uit de drie traditionele breuklijnen doorheen de Belgische politiek, die in volle zichtbaarheid de Wetstraat weer verdelen: de levensbeschouwelijke, de communautaire en de sociaal-economische: Geens haalde uit naar de vrijzinnigen in het euthanasiedebat, door te stellen dat CD&V geen ‘conservatieve vaticaanse partij is’. Hij gaf aan dat er in alle discretie over een staatshervorming na 2024 is gesproken.

En hij legde de Franstaligen uit dat op sociaal-economisch vlak CD&V, Open VLD en N-VA veel dichter bij elkaar zitten dan de PS – die een ommekeer van het economisch beleid van die drie partijen wil - wellicht denkt.

Zoals dat gaat in de politiek, zeker als er in het achterhoofd wordt gedacht aan verkiezingen, barstte meteen de blame game los. Interessanter dan de schuldvraag, is echter de vraag hoe we hier uit geraken. Nu de ultieme poging om een regering vanuit het midden op te bouwen is mislukt, weten we dat de zoektocht naar een oplossing leidt naar terra incognita.

Ofwel komt er een noodregering zoals we er nog nooit een gezien hebben, die meteen noodgedwongen voor zware politieke keuzes zal staan. Ofwel gaan we naar explosieve verkiezingen, die een referendum over België en het politieke systeem worden. Ofwel gaan we opnieuw naar een regering die - voor een tweede termijn op rij - in een deel van het land in de verste verten geen meerderheid heeft.

In alle gevallen wordt het een scenario die het Belgisch politiek systeem ver voorbij zijn huidige limieten zal duwen.

Lees verder

Gesponsorde inhoud