Alleen met durf

De eurotop van vandaag en morgen wordt een maat voor niets. De Europese leiders moeten weten wat ze willen, en dat vraagt durf. Het is de enige weg om uit de crisis te geraken.

De spanning voor de Europese top is te snijden. De Duitse bondskanselier Angela Merkel wijst iedere gezamenlijke schuldfinanciering ‘bij ­leven’ af. De Spaanse premier Mariano Rajoy en zijn Italiaanse evenknie Mario Monti smeken om een interventie van de Europese Centrale Bank om de wurg­rentes voor hun landen naar beneden te halen. En in Frankrijk wil president François Hollande niets van zijn nationale soevereiniteit afstaan. Een grote crisis dreigt en de Europese president Herman Van Rompuy wil die bedwingen met zeven A4’tjes. Dat zal niet volstaan. Al is het maar omdat zijn huiswerk al deskundig aan flarden is geschoten in Berlijn.

De crisis in de eurozone woekert door een gebrek aan doortastendheid als nooit tevoren. De halve maatregelen van de voorgaande toppen zullen niet meer volstaan. Hooguit kunnen ze nog een laatste restje tijd kopen.

Toch is de oplossing voor de eurocrisis simpel. Essentieel komt het erop neer dat er meer financiële solidariteit moet komen tussen de zeventien lidstaten. Dat betekent dat Duitsland met geld over de brug moet komen. Maar dat is alleen mogelijk, en verstandig, als in ruil daarvoor het toezicht op de begroting van de zeventien landen ook in Europese handen komt. En dat is onvermijdelijk het afstaan van soevereiniteit.

Als dat zou gebeuren, wordt de eerste en belangrijkste stap gezet naar een volledige economische integratie van de eurozone, de enige manier waarop de muntunie kan standhouden. De stap is groot. In de eerste plaats voor Duitsland en Frankrijk, die beide hun taboes moeten laten vallen.

De stap is ook gedurfd. De Europese leiders moeten aan hun bevolking uitleggen dat er om stabiliteit te brengen in de euro­zone nood is aan solidariteit, maar ook aan een economisch beleid dat niet langer in de nationale parlementen zal worden bedisseld. Het alternatief is dat de euro wegvalt en verbrokkelt. De economische en monetaire chaos die daarop zal volgen, valt nauwelijks te beschrijven.

Door het begrotingsbeleid centraal aan te sturen geven de landen belangrijke economische hefbomen op. Dat is ingrijpend in een parlementaire democratie. Het is dan dwingend om te zorgen dat het afstaan van de soevereiniteit gekoppeld wordt aan een strikte democratische controle. Die controle moet ervoor zorgen dat de ontsporingen uit het verleden, die tot de huidige crisis hebben geleid, zich niet herhalen. Die ­democratische controle moet ook het hele project geloofwaardig maken voor alle Europeanen.

De vraag of men de essentiële constructiefout van de euro wil herstellen of niet, zal deze week weer niet beantwoord worden in Brussel. Als Italië en Spanje zich nog lang moeten financieren tegen de huidige hoge rente, dan komt de vraag vanzelf terug. Want als de derde en de vierde economie in de zone in financieringsnood raken, komt de hele zone in de problemen. Om dat te voorkomen moeten de Europese leiders die ene, gedurfde stap vooruit zetten. Hebben ze die moed?

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud