Bart Haeck

Kiezers moeten op 14 oktober om lokale redenen stemmen, ook al zal de uitslag nationale gevolgen hebben.

Een strijd van het Antwerpse model tegen het Gentse model. Zo kondigden de lokale verkiezingen zich een jaar geleden volgens sp.a-voorzitter John Crombez aan. En lange tijd leek het ook zo. Maar met nog een week te gaan tot de verkiezingen van 14 oktober schiet er van die strijd niet veel meer over. Nu het Gentse stadsbestuur in verlegenheid is gebracht door de lamentabele kwaliteit van de sociale woningen, is het moeilijk de lokale verkiezingen te zien als een botsing tussen het Gentse socialisme en het Antwerpse Vlaams-nationalisme.

De correctere en eenvoudiger analyse is dat lokale verkiezingen in de eerste plaats gewoon lokale verkiezingen zijn, waarbij iedere gemeente haar eigen lokale problemen heeft en lokale politici afstraft of beloont met een nieuw mandaat. De verschillen tussen wat de liberaal Bart Somers in Mechelen doet, de socialist Daniël Termont in Gent en de Vlaams-nationalist De Wever in Antwerpen zijn kleiner dan de ideologische gevechten die hun partijen in de Wetstraat uitvechten.

De kans is groot dat na 14 oktober de Vlaamse en de federale regering herschikt worden.

Dat neemt niet weg dat wat op 14 oktober zal gebeuren, zwaar tot in de Wetstraat zal nazinderen. Een eerste reden is dat de uitslag de startpositie voor de campagne van 2019 zal bepalen. In iedere provincie moet een partij voldoende politici hebben die minstens lokaal goed scoren om haar lijsten voor 2019 te bevolken. De sfeer van zondagavond 14 oktober zal de startsfeer van de Vlaamse en federale campagne worden.

Een tweede reden is dat de Vlaamse en federale regering na 14 oktober zo goed als zeker herschikt worden, omdat tal van ministers hun ontslag hebben aangekondigd als ze burgemeester kunnen worden. Een politieke aardverschuiving kan partijen bovendien zo doen panikeren dat het regeringswerk in 2019 helemaal stilvalt.

Tot slot werpen de verkiezingen van 14 oktober vanuit Antwerpen hun schaduw naar mei 2019 vooruit. ‘De kans is redelijk groot dat hier de Vlaamse coalitie voor 2019 wordt gesmeed’, zegt N-VA-voorzitter én Antwerps burgemeester Bart De Wever dit weekend in deze krant. ‘Dan belandt de domino ook op federaal niveau.’

De logische gevolgtrekking van die uitspraak is dat als de N-VA, Open VLD en CD&V in Antwerpen geen meerderheid meer halen, De Wever een probleem heeft om de coalitie met de sp.a uit te breiden, omdat hij in 2019 dan op de PS botst.

In die zin zijn de verkiezingen in Antwerpen wél een prelude op wat komt. Maar het heeft geen zin die analyse door te trekken naar iedere Vlaamse gemeente en er een keuze tussen een Antwerps of een Gents model in te zien. Iedere gemeente heeft haar eigen, bijzonder lokale troeven en problemen en verdient de beste mensen om ze uit te spelen of aan te pakken. Daarover horen de lokale verkiezingen te gaan, ook al is de campagne voor 2019 al begonnen.

Lees verder

Tijd Connect