<B>Commentaar:</B> Een oorlogsmandaat

George W. Bush blijft de 43ste president van de Verenigde Staten. Hij haalde bijna 4 miljoen stemmen meer dan zijn Democratische opponent, John F. Kerry. De overwinning van Bush is overtuigender dan zijn zege in 2000. Toen kreeg hij een half miljoen stemmen minder dan zijn toenmalige uitdager, Al Gore.

De VS hebben dus een duidelijk mandaat gegeven aan hun 'oorlogspresident'. De president heeft er alles aan gedaan zijn eigen bevolking zoveel schrik aan te jagen voor het 'internationale terrorisme' dat hij meteen het fiat kreeg zijn ramkoers op de rest van de wereld vol te houden. Waarom de Amerikanen zo massaal kozen voor Bush en Kerry vrolijk dumpten, is nog niet helemaal duidelijk. Feit is dat Bush een uitgekiende strategie had: hij hield zijn boodschap doodeenvoudig en mikte, met zogenaamde 'ethische kwesties', op de conservatieve christenen. Die groep - zo'n 4 miljoen van hen gingen stemmen - heeft wellicht de balans doen overslaan in deze verkiezingen.

Die simpele strategie haalde het met een verbazend gemak. Blijft het feit dat het land nog steeds zeer diep verdeeld is tussen de Republikeinen en de Democraten en dat minstens de helft van de bevolking niet akkoord is met die boodschap.

De Amerikanen kozen hun president, maar die keuze is niet zonder gevolgen voor de rest van de wereld. Sinds het bewind van Bush zijn de VS een autoritaire hypermacht geworden die genadeloos hun beleid opleggen aan de rest van de wereld.

De vraag is wat de herverkiezing van Bush betekent voor de rest van de wereld en meer bepaald voor Europa. De tweede ambtstermijn voor Bush bevestigt in eerste instantie alleen maar het unilateralisme van de VS. Bush lijkt daar ook geen meter van af te wijken. Voor hem is de militaire suprematie van de VS het belangrijkste wapen om het Amerikaanse gelijk af te dwingen.

Vraag is natuurlijk hoe lang Bush dat harde standpunt kan volhouden. Zeker met de oorlog in Irak. Het land staat aan de vooravond van een heuse burgeroorlog. Bush mag zich dan profileren als een 'oorlogspresident', hij wil ongetwijfeld niet in een Vietnamscenario stappen. Om dat te vermijden, heeft hij internationale hulp nodig, vooral van Europa.

De eerste Belgische en Europese reacties op de herverkiezing waren voorzichtig. Naast 'respect voor de Amerikaanse kiezer' klonk ook de verzuchting tot verzoening door. De rest van de wereld wilde Kerry, maar kreeg andermaal Bush. Voor beide partijen wordt het nu zoeken naar een eerbaar compromis om de verstoorde relaties te verbeteren.

Ook daarin heeft de Amerikaanse president het initiatiefrecht. Hij beslist immers over zijn belangen en zijn buitenlandse strategie. Vier jaar Bush hebben van de wereld geen betere en veiligere plek gemaakt, integendeel. Bush krijgt nu een tweede kans. De vraag blijft of de Texaan bereid is die te grijpen. Het valt te vrezen van niet.

Jean Vanempten

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud