<B>Pigment:</B> De zachte machoman is plotseling overal

(tijd) - Zelfs de democratische presidentskandidaat Howard Dean is een zelfbenoemde 'metroseksueel'. Deze postmoderne, bevrijde man, het object van verlangen voor vrouw én man, komt in de VS uit de kast. De 'zachte machoman' is plotseling overal.

Ricardo Baca valt op meisjes. Maar jongens vallen op hém. Hij snapt dat wel. De 26-jarige single uit Denver laat zijn bruine haar eens in de drie weken knippen en verven. De platinum en robijnrode highlights kosten hem 50 dollar per keer. De inrichting van zijn nieuwe huis is een modern mengsel van 'punk-rock, jaren 60-esthetiek en industrieel'. En hij draagt, laag op de heupen, enkel de verantwoord versleten - en in Amerika peperdure - jeans van Diesel; een indicatie van een vergevorderd benul van stijl.

Baca is een metroseksueel: de bevrijde, postmoderne renaissanceman die het goede leven in de metropolis omhelst en steeds meer vormgeeft. De term is niet nieuw, maar kende in 2003 wel zijn definitieve doorbraak in de Verenigde Staten. Een belangrijke bijdrage aan de brede bekendheid van de metroseksueel, in het land en zelfs in Washington, kwam uit onverwachte hoek. De democratische presidentskandidaat Howard Dean, die deze week de steun kreeg van Al Gore, was eerder dit najaar in het nieuws toen hij zichzelf een 'metro' noemde.

Tijdens een campagnepraatje kreeg de democraat een compliment over zijn kleding. 'Jij hebt stijl', riep iemand. 'Daar is een woord voor', repliceerde Dean, die alles doet om hip over te komen en het jonge stemblok aan te spreken. 'Dat heet metroseksueel.' Dit verbaasde trendwatchers. Columnisten vroegen zich af of iedere halvegare zich nu een metro gaat noemen: de doodnormale Dean draagt donkere pakken, bezoekt geen hair stylist maar een herenkapper, en gebruikte voor zover bekend nog nooit vochtinbrengende gezichtscrème.

Dean krabbelde later terug en zei: 'Ik weet eigenlijk niet wat het betekent.' Maar ook al is Dean verre van een metroseksueel, politiek Washington wist plots dat de term bestond.

Dat het woord een blijvertje is, bleek afgelopen zondag. De toonaangevende taalcolumnist William Safire titelde zijn wekelijkse stukje in het magazine van The New York Times 'Metrosexual': 'Trots en onmiskenbaar een dandy.' Als Safire een term oppikt, is die gearriveerd.

Het lijkt erop dat miljoenen zulke mannen - hetero maar geïnspireerd door de homocultuur - in de Verenigde Staten uit de kast komen. Ze letten op hun kleding. Ze verzorgen hun hoofdhaar, hun lichaamshaar, huid en alle twintig nagels. Ze denken na over binnenhuisinrichting. Hun eigen lasagnerecept is een hit onder vriendinnen. Ze zitten veel in de sportschool, weten iets van cultuur en herkennen een goede wijn. American football blijft hun sport, maar ze versturen eveneens smaakvolle kerstkaarten.

En bovenal schamen ze zich voor niets van dit alles. Dat hoeft ook niet, zeggen succesvolle tijdschriften als FHM, Men's Health, Maxim en Details. Die bladen zijn specifiek gericht op de man met smaak. 'Zachte macho's', luidde laatst een kop in Details.

De Britse voetballer David Beckham staat bekend als de metroseksueel bij uitstek. Hij is niet alleen een van de allerbeste spelers in de oermannelijke voetbalwereld, maar draagt ook ongegeneerd nagellak, elke week een nieuw kapsel en make-up, en kleedt zich zo vrouwelijk als hij zich die dag voelt. Voor de popularisering van de term was geen beter rolmodel denkbaar. Deze keer zette 'het oude Europa' de toon, en Amerika volgde. Volgens de Britse schrijver Mark Simpson, die het woord in 1994 bedacht, vertegenwoordigen filmsterren als George Clooney, Adrien Brody en Tobey McGuire het metroseksuele ideaal in Hollywood.

De doorbraak in de VS begon lang voor Dean het begrip omarmde. De televisie speelde deze zomer een hoofdrol. Het kleine tv-station Bravo kwam met een nieuwe realityserie: Queer Eye for the Straight Guy. Vijf flitsende homo's, alias The Fabulous Five, vormen een team dat elke aflevering een stijlloze huisvader of verlopen hippie onder handen neemt. Haar eraf. Nieuwe kleren. Manicure. Huis een opknapbeurt. Overtollig rughaar wegwaxen. Een culinaire stoomcursus. En zie, de nieuwe man kan de wereld - en de vrouw in zijn leven - weer aan.

Het programma werd een enorme hit op tv, bij hetero's en homo's, mannen en vrouwen. Het moederstation NBC haalde de Fab Five weg bij Bravo en programmeerde de serie in prime time op het eigen hoofdkanaal (Channel 4). In sitcoms als 'Will and Grace' was de homo al geaccepteerd als hoofdrolspeler. Nu bleek het conservatieve tv-publiek ook klaar te zijn voor een show over de kruisbestuiving tussen queer en straight.

De timing is geen toeval. Het homohuwelijk staat hoog op de politieke agenda en wordt wettelijk mogelijk in de staat Massachusetts. Over aids wordt eindelijk normaal gepraat. De episcopaalse kerk heeft de eerste homopriester benoemd. Het hooggerechtshof heeft het Texaanse verbod op sodomie ongrondwettig verklaard. Kortom, dit jaar bood een reeks mijlpalen in de Amerikaanse homo-emancipatie. De metro, zelf een vleugje gay zonder gêne, surft mee aan de rand van die golf.

In juni kwam de marketingfirma RSCG Worldwide met een rapport: 'The Future of Men: USA'. Duizenden mannen tussen 21 en 48 jaar waren ondervraagd over hun mannelijkheid. Ook hier kwam de metroseksueel bovendrijven. Ze 'doen wat ze willen, kopen wat ze willen, genieten van wat ze willen - zonder zorg over het feit dat sommige mensen dit onmannelijk vinden', stond in het rapport. Conclusie: metro's voelen zich 'uiterst zeker in hun seksualiteit'.

De metro kreeg voorts een zetje in de rug van een computerspecialist uit New York. Michael Flocker bracht dit najaar een boekje uit dat verkoopt als Italiaans ijs op een hete zomerdag: 'The Metrosexual Guide to Style' (New York, Da Capo Press, 2003. Volgend jaar verschijnt het in vertaling bij Bruna). Met humor beschrijft hij alle mogelijke do's and don'ts voor de metro, en biedt tips voor etiquette, huidverzorging en seksueel gedrag.

Tijdens een lunch in het hippe Meatpacking district in Manhattan - pal ten zuiden van het homomekka Chelsea - zit Flocker (40) er zelf erg metro bij. Gestyled haar, bruine strakke koltrui, versleten jeans. Hij is gay 'en juist daarom weet ik hoe een man een betere versie van zichzelf kan zijn'.

'Ik bedoel: de gemiddelde Amerikaanse man ziet eruit als een twaalfjarige jongen', zegt Flocker. Mannelijkheid gaat om gedrag, vindt hij. Niet alleen is goede wijn veel lekkerder dan de eeuwige Budweiser, een man die wijn drinkt, maakt ook meer indruk op een vrouw. Ook zijn hoffelijkheid, goede manieren en 'een kosmopolitische blik' maken een man aantrekkelijk. 'Smerig haar, onafzichtelijke teennagels en het vermogen om zakken chips voor de tv weg te werken, waren nooit het vrouwelijke idee van een knappe man.'

Flocker en Simpson stellen beiden dat de man ver achterloopt op de vrouw. De postfeministische, jonge vrouw is al lang metroseksueel: thuis aan beide zijden van het man-vrouwspectrum. Madonna en de meiden van 'Sex and the City' gedragen zich 'mannelijk'. Ze stralen professioneel zelfvertrouwen uit en zijn 'seksueel zeker zo agressief als mannen', zegt Flocker. Het is een wisselwerking. Mark Simpson schreef op Salon.com: 'Hoe onafhankelijker, rijker, zelfingenomener en machtiger vrouwen worden, hoe waarschijnlijker het is dat zij aantrekkelijke, goed gekapte en goed geklede mannen om zich heen willen.' Volgens Michael Flocker omarmt 75 procent van de metro's zijn nieuwe imago met een oeroud oogmerk: indruk maken op vrouwen.

Zelfs voor Howard Dean kan dat gelden. Hij mag dan getrouwd zijn, hij moet ook de vrouwelijke kiezers aanspreken. Vanuit politiek-strategisch oogpunt is het verstandig niet bang te zijn voor het label 'metroseksueel'. Als Dean ernst maakt van zijn metroseksualiteit, gaat opscheppen over zijn manicures en een hip overhemd van Helmut Lang onder een pak van Hugo Boss draagt, kan hij de verkiezingen van 2004 wel eens winnen.

Diederik VAN HOOGSTRATEN

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud