algemeen hoofdredacteur

De vele miljarden aan coronasteun komen lang niet allemaal goed terecht. De steun is niet voldoende gericht. Bovendien moet de crisissteun zo snel mogelijk de baan ruimen voor stimuli voor duurzaam herstel.

Zwaai met een zak geld en je kan er gif op innemen dat ook minder eerbare lieden er op afkomen. Het brede vangnet dat onze overheden met de coronasteun hebben uitgerold om ondernemers en zelfstandigen te helpen deze crisis te overleven, verleidt sommige zelfstandigen om via fraude steun mee te pikken waarop ze geen recht hebben. Een bouwfirma die steun op 23 locaties aanvraagt voor een hinderpremie als café, bedrijven die de facto al gesloten waren maar steun aanvragen voor 'stillegging'...

Dat stoot tegen de borst en moet worden bestraft. Ook al is het maar een kleine minderheid, de fraudeurs werpen een smet op de hele ondernemersgilde die in een aantal sectoren nu al bijna een jaar in het hart getroffen is door een stillegging. De burgerzin is niet groot als in de schier oneindig lijkende staatskas gegraaid kan worden.

Als dan toch begrotingsputten van vele miljarden worden geslagen, maak dan op zijn minst dat de miljarden goed worden besteed.

Toch kan je je afvragen of de manier waarop de Vlaamse en federale overheid steun zoals hinderpremies, overbruggingsgelden en compensatiepremies toekennen, dat niet wat in de hand werkt.

Drama's

Bij de eerste lockdown kon je nog argumenteren dat de overheid tot elke prijs zelfstandigen en ondernemingen overeind moest houden en door de lockdown moest sleuren. Ze moest snel handelen om economische drama's te voorkomen. Daarom werden brede, algemene maatregelen ingevoerd die niet selectief waren en relatief weinig paperasserij vroegen. Maar ze kosten wel handenvol geld. Voor de Vlaamse overheid alleen al stond de coronasteun aan bedrijven begin dit jaar op 1,7 miljard. Minister-president Jan Jambon (N-VA) kondigde vrijdag aan dat de steun voor de horeca in de aanloop naar de heropening nog wordt verhoogd. Met een gerichtere en fijnmaziger steun vermijd je dat veel steun terechtkomt bij mensen voor wie die niet bedoeld was.

De perceptie dat de middelen van de overheid oneindig zijn, gretig gevoed door economen die oneindige geldcreatie voorstaan en de risico's daarvan nooit belichten, moet worden doorgeprikt. Eerder deze week stelde de Europese Commissie ook voor om de Europese begrotingsregels al zeker tot 2023 buiten werking te stellen. Zo blijven de beperkingen die Europa in normale tijden oplegt aan staatssteun in de ijskast én mogen alle teugels worden gevierd om grote begrotingstekorten te maken.

Uiteraard moet de economie extra zuurstof krijgen. Maar alle tekorten zullen ooit moeten worden weggewerkt. En als de rente begint te stijgen, zit België, dat al voor de crisis kampte met een hoge schuldgraad en een armlastige begroting, snel in de gevarenzone. Hoe hoger de coronafactuur voor 'botte' en niet altijd doelgerichte steunmaatregelen oploopt, hoe groter de hypotheek de komende jaren.

De focus moet verschuiven van steun voor inactiviteit naar steun voor ondernemingen die duurzaam kunnen herstarten. Dat is een delicate keuze.

Is het niet verstandiger harder in te zetten op een snellere herstart in veilige omstandigheden in plaats van dat blinde overheidsinfuus te blijven aanbieden? De bedrijven en zelfstandigen vragen niet liever. Het is dan ook een goede zaak dat vanaf mei massaal sneltesten worden ingezet. Die kunnen een aantal events - weliswaar met beperkingen - sneller mogelijk maken. En uiteraard: vaccineren, vaccineren, vaccineren.

Het overlegcomité heeft vrijdag een pril perspectief gegeven voor een herstart. De horeca mag - onder strikte voorwaarden - op 1 mei heropenen. Maar de reis- en evenementensector liggen nog voor het overgrote deel lam en moeten noodgedwongen aan het overheidsinfuus blijven.

Derde golf

Er is niet alleen nood aan een breder perspectief, nu een derde golf voorlopig afgewend lijkt en de vaccinatie toch op gang komt voor de kwetsbaarste groepen. De focus moet verschuiven van steun voor inactiviteit naar steun voor ondernemingen die duurzaam kunnen herstarten. Dat is een delicate keuze. Veel geld blijven pompen in pakweg cafés die financieel al niet gezond waren en toch tot verdwijnen gedoemd zijn, gaat niemand helpen.

Ondernemers of zelfstandigen die zich heroriënteren naar sectoren met veel toekomstpotentieel, verdienen stevige overheidsstimuli. Als dan toch begrotingsputten van vele miljarden worden geslagen, maak dan op zijn minst dat de miljarden goed worden besteed.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud