Commentaar: Dure olie geen lachertje

De prijs van ruwe olie is weer fors aan het stijgen. De koers van Brent-olie, de referentie voor de Europese markten, ging in de zes voorbije handelsdagen dag na dag hoger. Vorige week steeg hij met 5,9 procent. Zijn koers van 75,62 dollar is niet ver meer verwijderd van het hoogste peil uit de geschiedenis, de op 7 augustus 2006 bereikte piek van 78,65 dollar.

(tijd) Die peperdure olie is een sof voor al degenen die in de flinke koersdaling van eind 2006 (tot 51,7 dollar precies zes maanden geleden) een einde zagen van de stijgingstrend die in ruim acht jaar de oliekoers verachtvoudigde. De westerse economieën trekken het zich evenwel niet aan. De inflatie blijft binnen de perken en de aandelenmarkten blijven overeind. Ook het consumentenvertrouwen wordt er nog niet door aangetast.

Hoe komt dat? Omdat de groep die tegen een dure oliefactuur bestand is verreweg de grootste impact heeft op markten en economieën. De westerse middenklasse sakkert wel als ze merkt hoeveel ze voor haar pas gevulde gasolietank moet betalen, maar voor de rest voelt ze de meerkost nauwelijks. Dikwijls betaalt de werkgever de brandstofkosten voor haar. Voorts compenseren andere extra inkomsten de zware energielasten.

Extra inkomsten uit beleggingen bijvoorbeeld. De beurzen doen het goed, mede omdat de massa's geld verdienende olieproducenten veel te beleggen hebben. Ze kopen veel overheidspapier, en dat houdt de rente laag. Ze investeren veel in het Westen en dat houdt - naast die lage rente - de beurzen onder stoom. En dus hoeft de westerse middenklasse zijn extraatjes niet te laten na het vullen van zijn gasolietank. Iedereen wint, lijkt het wel. Zelfs het milieu. Immers, dure olie werkt de zoektocht naar propere alternatieve energieën in de hand.

De reële gevolgen van de olierecords zijn helaas een stuk minder deugdzaam dan op dit eerste gezicht lijkt. Ten eerste valt het nog te bezien of het milieu er geen nadeel van ondervindt. Zo kost steenkool circa zeven keren minder dan olie en zijn de steenkoolreserves veel groter dan de oliereserves. Het lijkt logisch dat opkomende economieën van die gapende prijskloof gebruikmaken om opnieuw meer op steenkool over te schakelen.

Ten tweede mag de welgestelde westerling dan wel zijn schouders ophalen voor zijn energie-onkosten, de sociaal lagere klassen voelen de extra lasten wel degelijk. Hun stem klinkt nauwelijks door in de vele vertrouwensenquêtes. Maar hun onvrede groeit hoe dan ook, ondanks een aantal tegemoetkomingen zoals de stookoliekorting. Op de wat langere termijn kan een economie niet gedijen als een brede laag van de bevolking ongelukkig is, zich benadeeld voelt en al wat onverdraagzamer wordt.

Ten derde verhoogt de dure olie de geopolitieke risico's. De olieproducerende regio's verdienen geld als slijk en worden machtige spelers op het wereldtoneel. Doorgaans zijn die regio's de kapitaalmarkten niet erg genegen. Het Iran van Ahmanidejad, het Venezuela van Chávez, het Rusland van Poetin en andere olielanden, krijgen - meestal terecht - weinig vertrouwen van de westerse oliereuzen. Die durven er niet voluit te investeren, hetgeen het probleem van olieschaarste alleen maar erger maakt en de olieprijs voort de hoogte in kan jagen. Bovendien hebben Chávez en co vandaag heel wat economische munitie om een conflict met het Westen aan te gaan.

En ten vierde: zijn wij wel zeker dat de inflatie voorlopig binnen de perken blijft, ondanks de fors gestegen olieprijs? Economen en centrale bankiers focussen graag op de kerninflatie die geen rekening houdt met de volatiele voedings- en energieprijzen. Maar kunnen we nog zeggen dat die louter volatiel zijn? Zorgt de structureel stijgende Chinese en Indiase consumptie er dan niet voor dat de forse prijsklim van voeding en energie ook structureel wordt? Kortom, onderschatten de centrale bankiers de inflatie niet, en zullen ze daarom binnenkort een extra inhaalbeweging moeten doen in hun beleid van renteverstrakkingen?

Vandaag kunnen we de dure olie nog weglachen. Hopelijk zal het lachen ons morgen niet vergaan.

Pierre HUYLENBROECK

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud