Europa zoekt alternatieve band met Turkije

(tijd) - De Europese staatshoofden en regeringsleiders beslissen op 17 december of en wanneer de onderhandelingen over toetreding van Turkije tot de Europese Unie beginnen. Steeds nadrukkelijker lijkt de EU op zoek naar een alternatief voor Turks lidmaatschap. De stem van de christen-democratische EVP wordt cruciaal in de beslissing.

De Europese Commissie legde op 6 oktober een rapport voor over de voorbereiding van Turkije op Europees lidmaatschap. Het bevatte ook een aanbeveling om de onderhandelingen met Turkije te beginnen, weliswaar met enkele extra grendels op de deur. Zo zegt de Commissie uitdrukkelijk dat het begin van de onderhandelingen geen garantie inhoudt op uiteindelijk lidmaatschap, dat de gesprekken lang en moeilijk zullen zijn en te allen tijde kunnen worden opgeschort.

In de meeste lidstaten, ook in België, wordt de Turkse toetreding tot de Europese Unie stilaan een heet politiek hangijzer. De 25 staatshoofden en regeringsleiders die midden december naar Brussel komen, zullen meer dan gebruikelijk geklemd zitten tussen de stem van het eigen volk en het Europese pro-Turkije-discours.

Vooral de christen-democratische EVP dreigt in het dossier-Turkije in een moeilijk parket te belanden. Onder druk van de sterke Duitse vleugel van de fractie dringt de EVP al twee jaar aan op een speciaal partnerschap met Turkije in plaats van lidmaatschap. De EVP heeft daardoor de naam gekregen van een partij die om religieus-culturele redenen Turkije de toegang tot Europa ontzegt.

Vorige week was Turkije ook een van de hoofdthema's op de bijeenkomst van EVP-chefs in Meise. De Oostenrijkse kanselier, Wolfgang Schüssel, kreeg er de opdracht het standpunt van de EVP-leiders in de aanloop naar de Europese top midden december te coördineren. De EVP-leiders verzamelen opnieuw in Meise op 16 december. De Oostenrijkse regering staat zwaar onder druk in de kwestie-Turkije. De belangrijkste coalitiepartner, de populistische Vrijheidspartij van Jorg Haider, dreigt ermee de regering te verlaten indien er onderhandelingen met Turkije worden opgestart.

De regerende partij AKP van de Turkse premier Recep Tayyip Erdogan vrijt de EVP op. De AKP wil toetreden tot de EVP. De EVP-chefs beslisten in Meise het beraad over lidmaatschap van AKP uit te stellen tot na 17 december, om de twee toetredingsaanvragen niet te zeer door elkaar te laten lopen.

Maar ook andere landen vinden steeds nadrukkelijker dat Turkije een alternatief moet aangeboden krijgen, als de toetredingsonderhandelingen zouden mislukken. De Franse president, Jacques Chirac, plaatste vorige week in de marge van de EU-top in Brussel openlijk vraagtekens bij de Europese roeping van Turkije. Chirac benadrukte dat Turkije ook zonder lidmaatschap stevig moet worden verankerd in Europa. Van zo'n alternatief willen de Turken niet weten.

Ook het Europees Parlement wil niet aan de zijlijn blijven staan. In de week voor de Europese top wil het Europees halfrond een resolutie stemmen over Turkije. Daarmee wil het Europees Parlement duidelijk maken dat de Europese verkozenen ook inhoudelijk een mondje mee willen praten. Volgens de EU-verdragen kan het Europees Parlement enkel het resultaat van de toetredingsonderhandelingen goed- of afkeuren.

Overleg maandag tussen de vertegenwoordigers van de EVP-fractie in het Europees Parlement en de nationale christen-democratische families legde eenzelfde vertwijfeling bloot over de insluiting van Turkije. Bij de Vlaamse christen-democraten (CD&V) dreigt de kamerfractie met een negatieve stem, nog voor er sprake is van een partijstandpunt.

Kris VAN HAVER

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud