De Europese Centrale Bank staat voor een denkoefening over haar opdracht. Want zoals het nu loopt, botst ze op haar limieten.

Centraal bankiers worden doorgaans ingedeeld in twee categorieën. Er zijn de haviken, die er streng op toezien dat de prijzen stabiel blijven, ook al maakt dat voor sommigen het leven wat lastig. En er zijn de duiven, die ook oog hebben voor groei en dus wat soepeler met het rentebeleid omspringen.

Christine Lagarde, de nieuwe baas van de Europese Centrale Bank (ECB), omschreef zich donderdag na haar eerste beleidsvergadering in Frankfurt als geen van beide, maar als een uil. Het is een vergelijking die in het Nederlands wat mank loopt, omdat het dier zowel symbool kan staan voor wijsheid als voor domheid, maar Lagarde verwees wel degelijk naar de wijsheid. In het Frans klonk het nog iets charmanter en aardiger: daar is een uil een ‘chouette’.

Na de haviken en de duiven is het tijd voor een nieuw dier in Frankfurt.

Het spelletje met de dieren is veelzeggender dan het lijkt. Er is wel degelijk nood aan een nieuwe manier van denken over hoe centrale banken werken. Ze zijn al een tijdje op de limieten van hun beleid aan het botsen.

Het duidelijkst blijkt dat uit het uitzonderlijke beleid van de centrale bank. Al sinds de Olympische Spelen van 2012 heeft de ECB haar soepele beleid aangekondigd en we zitten er nog middenin. Tot en met 2022 blijft de inflatie laag, is de verwachting in Frankfurt.

Het roept de vraag op wat de ECB meer kan doen om inflatie te kopen. En kan je inflatie trouwens nog correct meten in een tijd waarin Google diensten aanbiedt die je niet met geld maar met data betaalt? En wat zal de ECB uit haar gereedschapskist halen als de volgende recessie aanbreekt? Of als de brexit en een handelsoorlog er hard in hakken?

Tijd gekocht

Het roept ook de vraag op hoe de centrale bank meer druk kan zetten op de regeringen in de eurozone. De centraal bankiers hebben de voorbije jaren tijd gekocht voor politici, die ze moesten gebruiken om hun begroting op orde te zetten en hun economie zo weinig mogelijk in de weg te leggen. Die tijd is doorgaans slecht gebruikt, zonder dat er veel berouw is. Integendeel: de nood aan klimaatinvesteringen doet sommige politici zelfs pleiten voor budgetten die nog dieper in het rood gaan.

Tegen die achtergrond is het zinvol opnieuw na te denken over wat we van centrale banken verwachten. Moet een inflatiedoelstelling harder rekening houden met stijgende huurprijzen, om zo het debat over ongelijkheid beter te capteren? Wat betekent inflatie van autoprijzen als een oude dieselwagen door nieuwe energienormen waardeloos wordt?

Lagarde heeft aangekondigd dat de denkoefening volgend jaar start. Het wordt een gevaarlijke opgave, omdat het minste gemorrel aan het mandaat van de Europese Centrale Bank de markten in vuur en vlam kan zetten. Maar ze is nodig. Het huidig ECB-beleid stoot op zijn limieten. Na de haviken en de duiven is het tijd voor een nieuw dier in Frankfurt.

Lees verder

Tijd Connect

Gesponsorde berichten

n