Reeks: islamintegratie in Europa (2): Parijs accepteert alleen 'Franse islam'

(tijd) - 'De waarden van de Republiek zijn heilig. Voor moslimextremisme is geen plaats.' De Franse minister van Binnenlandse Zaken, Nicolas Sarkozy, zegt het bijna wekelijks. Met vier tot vijf miljoen gelovigen is de islam na het katholicisme de tweede godsdienst in Frankrijk, maar een vertegenwoordigend orgaan hebben de gelovigen nog niet.

In Colmar werd maandag een gloednieuwe moskee geopend. Het 915.000 euro kostende gebouw is voor vier vijfde gefinancierd door de islamitische gemeenschap van de stad, de regio Haut-Rhin gaf 130.000 euro subsidie en de gemeente nam de aanleg van de parkeerplaatsen voor haar rekening. Rijke Arabische moslimorganisaties werden ondanks hun aanbieding om de moskee grotendeels te financieren, buiten de deur gehouden.

Zo ziet de minister van Binnenlandse Zaken, Nicolas Sarkozy, het graag en hij bracht dan ook een bezoek aan het fonkelnieuwe godshuis in Colmar. 'U bent erin geslaagd om u niet te laten insluiten in een mengelmoes van islam, moslimfundamentalisme en een in zichzelf gekeerde gemeenschap', sprak de tevreden minister.

Veel andere moskeeën in Frankrijk is het niet gelukt de buitenlandse financiers buiten te houden. Die veelal Arabische organisaties zijn bereid een groot gedeelte van de bouw van een moskee te betalen in ruil voor invloed op het beleid in het gebedshuis. Zo worden de moslims vaak in de armen gedreven van fundamentalisten en juist daar zet Sarkozy zich sterk tegen af. De minister voert een kruistocht voor 'de Franse islam' en tegen moslimfundamentalisme: 'Er is in de republiek plaats voor een Franse islam volgens onze waarden en normen, die zich afwendt van extremisme, intolerantie en geweld.' Toen hij een maand geleden de grote moskee van Parijs bezocht, zei hij dat 'het fundamentalisme dat aanzet tot terrorisme tot de laatste snik bestreden moet worden'.

Als uitvloeisel van die lijn worden volgens de minister wekelijks inreisvisa geweigerd aan buitenlandse imams die Frankrijk in willen 'maar geen woord Frans spreken en theorieën uitdragen die tegengesteld zijn aan de waarden van de republiek'. Het veroorzaakte nauwelijks opschudding in Frankrijk.

Sarkozy heeft het afgelopen half jaar als minister van Binnenlandse Zaken hard gewerkt aan het versterken van zijn imago als doener. Maar ook Sarkozy lukt het niet de Franse moslims op een lijn te krijgen voor de oprichting van één centraal aanspreekpunt namens de moslims voor de overheid. Al twee jaar proberen de opeenvolgende ministers van Binnenlandse Zaken zo'n moslimraad uit de grond te stampen. De katholieken hebben de aartsbisschop van Parijs, de protestanten verenigen zich in de Raad van de Protestantse Federatie, de joden worden vertegenwoordigd door de groot-rabbijn van Frankrijk en zelfs de boeddhisten hebben hun Boeddhistische Unie. Maar de moslims, die de op één na grootste godsdienst in Frankrijk vormen, hebben geen centraal aanspreekpunt. De plannen zijn er wel. Het moet de Franse Raad van het Islamitisch Geloof (CFCM) worden, maar Sarkozy is tot nu niet veel verder gekomen dan zijn socialistische voorganger, Daniel Vaillant. De moslims worden het maar niet eens over welke stromingen er hoe zwaar in vertegenwoordigd moeten zijn. Sterker nog, Sarkozy heeft wel een stap achteruit gedaan, maar geen twee vooruit. De favoriet voor het voorzitterschap van de CFCM, Dalil Boubakeur, heeft onder de moslims verdeeldheid gezaaid door zijn ferme stellingname tegen het moslimsfundamentalisme. 'Elke moskee wordt bedreigd door fundamentalisten, want die zorgen voor het geld', zei Boubakeur in een interview. Hij wees er verder op dat met name jongeren vatbaar zijn voor het moslimfundamentalisme: 'Ze spelen handig in op de uitzichtloosheid en de radeloosheid van de jongeren. Het Westen graaft zijn eigen graf. Negen van de tien moslims zijn niet fundamentalistisch, maar ze worden het.'

Het kwam Boubakeur op zware kritiek te staan. Veel moslimorganisaties verweten de rector van de grote moskee dat hij de jongeren in de Parijse buitenwijken onherstelbaar had beledigd. Sarkozy wil de als gematigd bekend staande Boubakeur dolgraag nog voor het eind van het jaar benoemen als voorzitter van de CFCM, maar de eensgezindheid daarover is na het interview met Boubakeur helemaal weg.

Ook over de verdere samenstelling van de CFCM is grote onenigheid bij de diverse moslimorganisaties. Om te voorkomen dat de grootste stromingen alle andere overheersen wil Sarkozy dat de samenstelling van de moslimraad een correcte afspiegeling geeft van de diverse stromingen in de islam. De grootste stromingen zijn de Marokkaanse en de Algerijnse. Voorts moeten er vrouwen in de CFCM worden toegelaten. Om dat te bereiken wil Sarkozy dat 55 procent van de vertegenwoordigers aangewezen wordt door de Franse moskeeën en de rest rechtstreeks.

De minster van Binnenlandse Zaken heeft haast. Voor het einde van dit jaar wil hij de onderhandelingen met de moslims hebben afgerond en moeten de verkiezingen voor de moslimraad in de steigers worden gezet. 'We hebben de verplichting tegenover de moslims om snel tot een resultaat te komen', aldus de minister.

De struikelblokken zijn echter nog niet opgelost. Zo wil Sarkozy een Franse imamopleiding organiseren, maar de moslims hebben onderling hevige ruzie over de inhoudelijke kant van die opleiding. Voorts verzetten veel jonge moslims zich tegen de scheiding tussen geloof en cultuur die Sarkozy eist, terwijl 'moslimleken' juist grote bezwaren hebben tegen de opname van imams in de CFCM.

Bas KURSTJENS

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud