Met veel lager dan verwachte belastinginkomsten moet Michel I op zoek naar extra geld. Meteen zijn de taxshiftdemonen keihard terug. En dan is er ook nog Arco.

Terwijl zo’n 80.000 mensen gisteren in Brussel betoogden tegen de volgens hen te drieste besparingspolitiek van Michel I, en terwijl het ABVV zich opmaakt om tot en met december provinciale actiedagen te organiseren was in regeringskringen vooral consternatie over ander nieuws.

Een rekenfout. De federale overheidsdienst Financiën heeft de fiscale inkomsten liefst 882 miljoen euro te optimistisch ingeschat. Wat maakt dat het begrotingsconclaaf dit weekend toch niet in een vloek en een zucht zal passeren. Er moet extra geld gevonden worden voor het budget voor dit en vooral volgend jaar.

Eerst en vooral is het redelijk onbegrijpelijk dat de schatting van de fiscale inkomsten er zo ver naast zit. Ramingen blijven ramingen. Maar bijna een klein miljard minder voorafbetalingen of btw-inkomsten had sneller duidelijk moeten zijn. Met meer expertise had men dit jaar eerder al kunnen bijsturen. 

Wat begint met een rekenfout, kan eindigen in een serieus politiek probleem

De rekenfout maakt dat Michel I harder dan verwacht zal moeten saneren. De federale begroting is een tikkende tijdbom, die almaar moeilijker te ontmijnen valt. De vergrijzing laat zich nu al voelen met de stijgende pensioenuitgaven en extra noden in de gezondheidszorg.

Of we het nu willen of niet: een fundamentele hervorming om de vergrijzing betaalbaar te maken is een must. Welke minimumpensioenen willen we? Hoe heilig zijn de huisjes van erg riante pensioenen in bepaalde statuten?

Het probleem wordt stilaan dat om de vergrijzingskosten fundamenteel onder controle te krijgen maatregelen nodig zijn die op korte termijn geld kosten. Dat blijkt andermaal het grote probleem. Het gat in de begroting blijkt groter. En elders veel geld halen zit er ook al niet in: departementen als Justitie zijn al veel te lang verwaarloosd. Die keuzes breken ons nu zuur op.

Het maakt dat de verleiding groot zal zijn om toch maar weer de onzalige weg van extra belastingen in te slaan. Meerwaardebelasting? Vermogenswinstbelasting? Btw verhogen? Het dreigt de lange discussie over de taxshift die geen jobvernietigende taxlift mag worden helemaal te heropenen.

Wat op het eerste gezicht een loutere begrotingsdiscussie is over tegenvallende fiscale ontvangsten, heeft het potentieel om alle demonen die de regering-Michel met veel moeite in bedwang kon houden weer uit de fles te laten ontsnappen.

Want al van bij de regeringsonderhandelingen is het duidelijk dat CD&V moet kiezen. Ze kan niet alles krijgen van de regeringspartners. Ofwel kiest ze voor belastingen op kapitaal, ofwel kiest ze voor de bescherming van het kapitaal dat haar christelijke Arco-aandeelhouders zijn verloren bij de val van Dexia. Voeg daarbij de druk vanuit de christelijke vakbond, die gisteren suggereerde dat het misschien zinvol is om bij volgende verkiezingen niet langer op CD&V te stemmen, en de demonen zijn helemaal los. Wat begint met een rekenfout, kan eindigen in een serieus politiek probleem.

Lees verder

Gesponsorde inhoud