Redacteur Politiek

De Europese Unie zet vandaag een belangrijke stap in de richting van rechtvaardiger belas­tingen. Maar rechtvaardigheid betekent ook dat je niet zomaar op afspraken terugkomt.

Betalen internationale bedrijven hun faire deel van de belastingen? Zeker na de onthullingen over ‘sweetheartdeals’ in LuxLeaks en SwissLeaks is het antwoord nee. Grote bedrijven kunnen zich fiscaal beter organiseren en betere deals van de fiscus afdwingen dan kleine, lokale kmo’s. 

Dat een betere onderhandelings- en organisatiekracht ook meer winst oplevert, mag dan wel normaal zijn op de markt, voor belastingen is het een onverdraaglijke gedachte. De regels van de overheid moeten gelijk zijn voor iedereen die zich in dezelfde situatie bevindt, klein of groot.

Daarom is het een goede zaak dat de Europese Commissie vandaag een stap zet in de strijd voor rechtvaardiger belastingen. De 28 EU-landen moeten al hun fiscale deals met bedrijven aan elkaar bekendmaken. Geheime deals, zoals die van Apple met de Ierse fiscus of die van Amazon in Luxemburg, zullen voor de andere EU-regeringen niet geheim blijven. 

Dat is belangrijk, want als die afspraken overdreven fiscale gunsten inhouden, zijn het die regeringen die belastinginkomsten mislopen. Voor multinationals wordt het moeilijker om landen tegen elkaar uit te spelen. De fiscale concurrentie zal niet verdwijnen, maar de strijd zal met open vizier worden gevoerd. En zo hoort het.

Ook België moet meer open kaart spelen. De Commissie kijkt nu al met argusogen naar de ‘excess profit rulings’ die hier mogelijk zijn. Excess profit slaat op het deel van de winst dat een Belgisch bedrijf alleen maar heeft kunnen maken omdat het een dochter van een slagkrachtige multinational is. De redenering is dat het daarom niet fair is dat deel van de winst ook in België te belasten. De Commissie vreest dat de fiscus zo de deur te ver heeft opengezet om belastbare inkomsten weg te sluizen.

Maar het is belangrijk dat de slinger in de zoektocht naar rechtvaardiger belastingen niet zo ver doorslaat dat we in nieuwe onrechtvaardigheden belanden. En dat dreigt te gebeuren omdat de Commissie niet alleen nieuwe en betere regels invoert, maar tegelijk heel ver terug in het verleden wil kijken. Ze kan bedrijven vragen tien jaar lang de onterecht weggesluisde belastingen toch te betalen.

Dat is problematisch omdat rulings een bestaansreden hebben. Ze zijn de oplossing voor een lastig probleem: enerzijds is internationale fiscaliteit hopeloos complex, anderzijds komen buitenlandse investeerders vaak maar over de brug als hun kosten min of meer voorspelbaar worden. Aangezien belastingen kosten zijn, maken ze daarom een afspraak met de fiscus over hoe ze worden belast. 

Nogmaals: dat moet in grotere openheid gebeuren, zodat voor iedereen dezelfde regels kunnen gelden. Maar dat uit­gerekend de overheid - de Belgische - rechtszekerheid garandeert en een ander deel van de overheid - de EU - daar tien jaar later op dreigt terug te komen, is een brug te ver. We dreigen één onrechtvaardigheid af te bouwen en meteen een andere te creëren.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud