Redacteur Politiek

Er was een tijd dat de N-VA het verschil maakte door mensen zonder partijbanden op topjobs bij de overheid te benoemen. Die tijd is stilaan voorbij.

Een trendbreuk, noemde N-VA-fractieleider Mat­thias Diependaele het twee jaar geleden, toen zijn partij Jan Briers wegplukte bij het Festival van Vlaanderen om gouverneur van Oost-Vlaanderen te worden. De suggestie was dat de partij niet meedeed aan het klassieke spel van politieke benoemingen.

Ook toen de partij vanuit de oppositie de kans kreeg om iemand af te vaardigen in de Nationale Bank, verzaakte ze daaraan. Toen de N-VA begin vorig jaar opnieuw de kans kreeg een directeur bij de Nationale Bank aan te duiden, viel de keuze op de politiek onbekende Tom Dechaene, die geen openlijke link met de partij had. De N-VA stuurde ook academica Riet Leysen naar het Grondwettelijk Hof.

De partij maakte van die manier van werken een erezaak. ‘In Vlaanderen hadden we gehoopt dat dit iets was van de vorige eeuw’, schreef Siegfried Bracke in 2012 op zijn blog over politieke benoemingen. En op de website van de N-VA staat nog altijd te lezen dat ‘gestuurde benoemingen vriendjespolitiek doen vermoeden’.

Net daarom is het opvallend dat bij de N-VA almaar vaker wel topbenoemingen via de kabinetten lopen. Steven Vanden Berghe, een kabinetsmedewerker van

minister van Financiën Johan Van Overtveldt, wordt de nieuwe topman van de rulingcommissie, de dienst die afspraken met multinationals maakt over complexe fiscale dossiers. Een andere medewerkster van het kabinet gaat naar de fiscale bemiddelingsdienst. Koen Algoed, de kabinetschef van Vlaams minister Philippe Muyters, gaat naar de raad van bestuur van KBC.

Het maakt dat de N-VA almaar minder kan volhouden dat ze anders is dan de klassieke politieke partijen. Ook de voorbije jaren waren er al tegenvoorbeelden voor Jan Briers of Tom Dechaene. De N-VA maakte er in de vorige Vlaamse regering een breekpunt van dat er een nieuw staatsbedrijf kwam - het Vlaams energiebedrijf - en maakte haar toenmalige partij­secretaris voorzitter. En ook in de wekelijkse beslissingen over minder zichtbare jobs bij de Vlaamse overheid strijdt de N-VA al jaren mee om de stoelen aan de vergadertafels van de macht. En voormalige spoorbaas Marc Descheemaecker, die de N-VA-lijst voor de Europese verkiezingen duwde, is voorzitter van de Lijn en bestuurder bij Gimv.

De trendbreuk is dat nu de N-VA overal aan de macht is, ze het gevecht om die macht almaar openlijker voert en haar vertrouwelingen op sleutelposities wil zetten. Dat brengt ons terug op de aloude discussie over politieke benoemingen. Niemand trekt in twijfel dat de mensen in kwestie experts zijn in hun vakgebied. Het punt is gewoon dat dat blijkbaar niet volstaat. 

Ook het vertrouwen van een regeringspartij is nog altijd nodig voor een topjob bij de overheid. En omgekeerd heeft de N-VA zelf blijkbaar meer dan ooit nood aan vertrouwelingen om te proberen de overheidsmachine volgens haar instructies te doen draaien. Realpolitik, heet zoiets. Net als vroeger.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud