Iran zal zonder twijfel de dood van generaal Qasem Soleimani wreken. De belangrijkste vraag is wat de omvang van die vergelding zal zijn.

In het veertigjarige conflict tussen de Verenigde Staten en Iran hebben de Amerikanen nooit rechtstreeks iemand van het regime in het vizier genomen. De dodelijke aanval op generaal Qasem Soleimani is een nieuwe stap in het conflict.

President Donald Trump kiest voor de rechtstreekse confrontatie, hoewel hij weet dat dat verregaande consequenties kan hebben. Hij maakte meteen ook heel duidelijk dat hij niet zal aarzelen om maximale druk te blijven uitoefenen op het Iraanse regime.

Soleimani was een sleutelfiguur in Iran. Hij was niet alleen de brug tussen het leger en de politiek, hij was ook de architect van het netwerk van milities dat Iran in de voorbije jaren heeft uitgebouwd. De Amerikaanse aanval op de generaal versterkt de grote nationale samenhang en de nog grotere anti-Amerikaanse gevoelens in Iran en bij de sympathiserende milities.

Harde vergelding

Trump neemt met de uitschakeling van de Iraanse generaal een groot politiek risico.

De religieuze leider van Iran, ayatollah Ali Khamenei, liet al weten dat een harde vergelding zal volgen. Iran kan nauwelijks anders. Soleimani was een nationale held en zijn dood moet in die logica gewroken worden.

Voorlopig laat het regime in Teheran in het midden op welke manier het zal terugslaan. De meeste analisten gaan uit van een zogenaamd ‘asymmetrisch’ antwoord. In plaats van te opteren voor een frontale confrontatie zal Iran Amerikaanse doelwitten in het Midden-Oosten of elders viseren. Over het hele Midden-Oosten heeft het land een netwerk van milities en kan het dus op vele plaatsen toeslaan.

Dat klassieke antwoord in de regio maakt die vergeldingsacties niet minder dodelijk. Een voormalige CIA-chef voorspelt dat er onvermijdelijk Amerikaanse burgers zullen omkomen na de eliminatie van Soleimani.

Open oorlog

Voorlopig wordt nog geen rekening gehouden met een scenario van een open oorlog. Iran noch de VS hebben baat bij een militaire confrontatie. Heel wat wereldleiders riepen beide partijen al op tot terughoudendheid. Maar het conflict is zo geëscaleerd dat terughoudendheid nu wel erg moeilijk is geworden. Hoe het nu voortgaat, hangt in eerste instantie af van het Iraanse antwoord op de dood van de generaal.

Het gevaar is groot dat in de aanloop naar de presidentsverkiezingen in november Amerikaanse doelwitten worden aangevallen.

Trump neemt met de uitschakeling van de Iraanse generaal ook een groot politiek risico. Als presidentskandidaat pleitte hij ervoor komaf te maken met de ‘eindeloze’ oorlogen in het Midden-Oosten. Samen met hem zijn veel Amerikanen de uitzichtloze strijd in die regio beu. Nu wijkt de president duidelijk af van die strategie. Het gevaar is groot dat in de aanloop naar de presidentsverkiezingen in november Amerikaanse doelwitten aangevallen worden. Het is dan maar de vraag hoe Trump daarop zal reageren. Maar ook hij kan nu niet wijken, wil hij zich geen slappeling tonen. Doordat beide partijen niet zullen of kunnen wijken, is de situatie uiterst explosief.

Lees verder

Gesponsorde inhoud